↑ Contents  ·  Contents  ·  Ch 2 →

Chapters: Ch 1 · Ch 2 · Ch 3 · Ch 4 · Ch 5 · Ch 6 · Ch 7 · Ch 8 · Ch 9 · Ch 10 · Ch 11 · Ch 12

1. munnOTa

ಕನ್ನಡ →

1.1 vyAkaraNa parampare

kannaDa vyAkaraNada kalikege ondu sAvira varSagaLigintalU heccu uddavAda caritreyide. I sAvira varSagaLalli kannaDa vyAkaraNada mEle bEre bEre rItiya mattu bEre bEre gAtrada nUrakkU heccu pustakagaLannu mattu biDi barahagaLannu horataralAgide. ivu kannaDadalli mAtravallade, ingliS, samskruta, marATi, hindi, raSyan modalAda bEre kelavu nuDigaLallU bandive.
idallade, I vyAkaraNagaLu sUtra rUpadalli, sUtrada vyAkyAna rUpadalli, praSnOttara rUpadalli, prabanda rUpadalli, paTya rUpadalli

  • hIge bEre bEre rUpagaLalli tayArAgive. kannaDavannu kaliya bayasuvavaru, kannaDada oLaguTTannu tiLiya bayasuvavaru, kannaDavannu itara drAviDa illavE Arya nuDigaLondige hOlisa bayasuvavaru, kannaDada hinnaDavaLi(caritre)yannu ariya bayasuvavaru - hIge bEre bEre rItiya Odugara bEDikegaLannu mundiTTukonDu barediruva vyAkaraNagaLU ivugaLallive. kannaDa vyAkaraNada mEle iSTellA arake mattu baravaNigegaLu naDediveyembudu namage higgu mattu hemmegaLannu taraballudEnO nija. Adare, I pustakagaLu mattu biDi barahagaLu nijakkU kannaDa vyAkaraNada oLaguTTannu tiLisikoDuvalli mattu avannu baLasi bEDikegaLannu koLLuvudara pUraysuvudaralli eSTara samartavAgive embudannu maTTige pariSIlisuvudu avaSya. idakkAgi I barahagaLannu mUru mukya vyAkaraNaparamparegaLalli tayArAdavugaLembudAgi vingaDisikoLLabahudu. samskrutada vyAkaraNa parampareyalli tayArAgiruva kESirAjana SabdamaNidarpaNa, baTTAkaLankana SabdAnuSAsana mattu innitara halavAru haLegannaDa vyAkaraNagaLu ondu gumpige sEruttave. SAlAkAlEjugaLalli

mUlaka Odugara

bEre

bEre

racisiruva

mukyavAgi

sollarigaru

SatamAnadindIcege

paTyagaLAgi baLakeyAguttiruva heccina vyAkaraNagaLU I gumpige sEruttave. kriSciyan hattombattanE miSanarigaLu ingliSnalli barediruva hosagannaDa vyAkaraNagaLu eraDaneya gumpige sEruttave. ivannella yurOpina vyAkaraNa parampareyalli racisalAgide.
adarindIcege ivattina kannaDada vyAkaraNagaLu mattu biDi barahagaLu mUraneya gumpige sEruttave. ivannu mukyavAgi amerikada ingliS vyAkaraNa parampareyalli tayArisalAgide. kannaDada I mUru parampareya vyAkaraNagaLallU namage kanDubaruva ondu mukyavAda sangatiyEnendare, ivu bErAvudO ondu nuDiya endare, samskruta, lyATin illavE ingliS nuDiya vyAkaraNa parampareyannu anusarisalu prayatnisiveyallade kannaDakke adaraddE Ada ondu vyAkaraNa parampareyannu beLesikoDalu prayatnisilla. I ellA vyAkaraNagaLallU idondu eddu kANuva korate. samskruta, lyATin mattu ingliS – ivu mUrU inDO- yurOpiyan emba ondE nuDikuTumbakke sEriruva nuDigaLu. ivu svatantravAda nuDigaLAgiddu ondarindondu sAkaSTu bErAgiveyAdarU ivugaLalli baLakeyAguva vyAkaraNada mUlatatvagaLu heccu kaDime ondE rItiyavugaLAgive. hAgAgi, I mUru vyAkaraNa paramparegaLU ondE parampareya mUru prabEdagaLendu hELalu baruttade. kannaDa idakkinta tIra bErAgiruva drAviDa nuDikuTumbakke sEriruva nuDi. idu baLasuva vyAkaraNada mUlatatvagaLu samskruta, lyATin, ingliS modalAda inDO-yurOpiyan nuDigaLu baLasuva vyAkaraNada mUlatatvagaLiginta tIra bErAdavugaLu.
intaha tIra bErAgiruva mUlatvagaLannu baLasuva kannaDa vyAkaraNada vaySiSTyagaLannu vivarisabEkiddalli kannaDakke adaradE Ada vyAkaraNa parampareyondannu beLesikoLLuva avaSyakateyide. samskruta illavE ingliS nuDiya vyAkaraNa parampareyalli bareda pustakagaLu mattu biDibarahagaLu kannaDadavE Ada vaySiSTyagaLige heccina gamana koDalAravu mattu koTTilla.

vyAkaraNagaLallU

heccina

vyAkaraNada samskruta kannaDada kannaDa vyAkaraNakke aLavaDisikoLLalu mUlatatvagaLannu hAgeyE prayatnisalAgide. intaha prayatna kannaDada atyanta prAcInavAda vyAkaraNagaLa kAladindalU naDedu bandide.
kannaDada I prAcIna vayyAkaraNigaLu A rIti mADalu mukyavAgi eraDu kAraNagaLive. prAkruta, apabramSa, pAli modalAdavugaLa hAge kannaDavU samskrutada ondu (vikruta) rUpavemba bhAvane avaralliddudu ondu kAraNa; vyAkaraNada mUlatatvagaLa maTTige ondu nuDi innondarinda tIra bErAgiraballudu emba viSaya avara gamanakke bandiralillavembudu innondu kAraNa.
kannaDa samskrutada vikruta rUpavalla, adakkinta tIra bErAgiruva ‘drAviDa’ emba hesarina bEreyE ondu nuDikuTumbakke sEriruva nuDi emba viSaya vayyAkaraNigaLa arivige bandudu hattombattaneya SatamAnada naDubhAgadalli (kAlDavel 1856). anantara naDeda nuDigaLa kuritAda arakegaLu, adarallU emenO mattu barO racisida drAviDa jnAtipadakOSa (emenO mattu barO 1961) mattu kruSNamUrti ittIcege prakaTisida drAviDa nuDigaLa hOlike (kruSNamUrti 2003) I viSayadalli svalpavU sandEha uLiyada hAge mADive.
idallade, bErAgiraballudu emba viSayavU vayyAkaraNigaLa gamanakke bandudu ippattaneya SatamAnadalli. prapancadalli baLakeyalliruva nUrAru nuDigaLige vyAkaraNagaLannu bareyalu prayatna mADidAga avu bahaLa maTTige ondakkinta ondu tIra bErAgiraballuvu emba viSaya spaSTavAyitu.
hAgAgi, I ippattondaneya SatamAnadallU namma prAcIna vayyAkaraNigaLu mADida tappannu tiddade hAgeyE munduvarisikonDu hOguvudarinda yAva puruSArtavU siddisalAradu. sUrya mUDu dikkinalli mUDi paDu dikkinalli muLuguttAnemba haLE kAlada anisikeyannu sariyumbudAgi ivattigU kagOLa vijnAnada klAsinalli hELi koDuvudu hEge tappAguttadeyO hAgeyE idU kUDa. vyAkaraNavembudu nuDiyinda nudige

ಕನ್ನಡ →

1.2 vyAkaraNada uddESa

ondu nuDiyalli baruva padagaLa, padakantegaLa mattu vAkyagaLa racaneyentahadu embudannu vivarisi hELuvudE A nuDiya mEle nAvu bareyabahudAda vyAkaraNada mukya uddESa. I racane bEre bEre nuDigaLalli bEre bEre teranAgiruttade. hAgAgi bEre bEre nuDigaLa vyAkaraNagaLU bEre bEre teranAgiruvudu atyavaSya.
nijakkU kannaDa nuDiya vyAkaraNavannu nAvellarU ballevu. illavAdare kannaDa nuDiyalli tappillade vAkyagaLannu racisalu mattu manassige namage tOriddannella innobbarige vivarisi hELalu sAdyavAguttiralilla. cikkandinalli nuDiyannADalu kaliyuvAgalEnE adara vyAkaraNavannU nAvu I rIti namage tiLiyadanteyE kalitukonDiruttEve.
Adare I vyAkaraNada arivu namma miduLinalli namma arivige eTakada rUpadalli tumbikonDiruttade. adannu baLasuvudu hEge embudannu nAvu tiLidiruvevallade adara svarUpaventahadu embudannu nAvu tiLidilla. ettugegAgi kannaDadalli mAtanADuvAga, marada peTTige, kallina gODe, kereya nIru, adara kaNNu, akkana mane embantaha padakantegaLannu kaSTavillade baLasuttEve. Adare I padakantegaLa racaneyalli (1) eraDu ‘hesarupada’gaLu oTTige sErive; (2) avannu I rIti oTTige sErisuvudakkAgi modalaneya hesarupadadondige a emba oTTannu baLasabEkAgide; mattu (3) hIge baLasuvAga A hesarupadada svarUpavannanusarisi adarondige d, in, y, r mattu n emba ‘Agama’gaLannU baLasabEkAgide embudu namma gamanakke baruvudilla. adu namma gamanakke bAradiddarU I kelasavannu nAvu pratiyondu bAriyU tappillade naDesaballevu. elli r barabEku, elli d barabEku, elli in illavE n barabEku embudannu nAvu vivarisalArevAdarU avannella sariyAgiyE barabEkAda kaDegaLalli baLasaballevu. I baLakegaLa hinde viSiSTavAdondu kaTTaleyideyumba viSayavU namma gamanakke baruvudilla. antaha kaTTalegaLannella nAvu
namma arivige eTakada rUpadalli mAtra paDedukonDiruvudE idakke intaha ‘arivige bArada’ illavE ‘arivige eTakada’ arivu namma itara SArIrika caTuvaTikegaLigU atyavaSya. ettugegAgi namma kaNNige bEre bEre masUravannu sambandhisidantaha caTuvaTikegaLannu gamanisabahudu. nAvu hattirada vastugaLannU gurutisaballevu, dUrada vastugaLannU gurutisaballevu. nintiruva prANiyannU gurutisaballevu, vEgadinda calisuttiruva prANiyannU gurutisaballevu. intaha halavu kaNNige sambandisida caTuvaTikegaLannu nAvu naDesaballevAgiddu, adakkAgi namma kaNNina guDDegaLannu bEre bEre rItiyalli calisabEkAguttade mattu A guDDeya mumbAgadalliruva AkAragaLige badalisabEkAguttade.
idannu mADuvudu hEge embudannu nAvu tiLididdEve. Adare A tiLuvaLike entahadu embudu namma arivige eTakada rUpadallide. kaNNinalli entaha snAyugaLella ive, avugaLalli kelavannu higgisi mattu innu kelavannu kuggisi namma kaNNugaLannu hEge bEre bEre rItiyalli niyantrisuttEve emba viSaya namage tiLiyadu. kaNNina oLaracaneyannu kalitiruva kaNNina DAkTarara miduLinalli mAtra I viSaya arivige eTakuva rUpadallide.
nuDiya viSayavU hIgeyE. mAtanADuvudu hEgendu namage gottide, endare mAtanADalu bEkAguva vyAkaraNAmSagaLella namma mattu taleyalli mAtanADuvAga avugaLalli hEge baLasikoLLuttEve embudannu nAvu innobbarige vivarisi hELalArevu. A arivu namma miduLinalli namma arivige eTakada rUpadalliruvudE idakke kAraNa.
nuDiyarigaru illavE vayyAkaraNigaLu I arivige eTakada arivu entahadu embudannu tiLiyalu prayatnisuttiddAre, mattu A arivannu arivige eTakaballa vyAkaraNa kaTTalegaLa mUlaka vivarisi hELalu prayatnisuttiddAre. arivige eTakada arivu namma taleyoLage kaTTalegaLa naragaLa ondu viSiSTavAda rUpadalliruvudilla. miduLinalliruva jODaNeya rUpadalli illadiruvudE namma arivige eTakadiralu mukya kAraNa. nuDiyarigaru I rIti ondu nuDiya vyAkaraNada tiLivannu arivige eTakaballa rUpadalli siddapaDisuvudarinda, mattu vidyArtigaLu adannu kaliyuvudarinda prayOjanavEnAdarU ideyE endu yArAdarU

hudugikonDive. Adare avu entahavu mattu

rUpadalliruttade. adu

yAvudannu elli

kaTTalegaLa

kELabahudu. Adare I praSneyannu nuDiya viSayavAgi kELuttArallade, kaNNina viSayavAgi yArU kELuvudilla.
idakke kAraNavU illadilla. kaNNinalli nOvAdAga illavE bEre tondaregaLunTAdAga adara kuritAgi arivige eTakuva tiLivannu paDediruvavara sahAya namage atyavaSya. hAgAdAga nAvu kUDalE kaNNina DAkTararallige ODuttEve. Adare nuDiya viSayavAgi namage antaha tondare baruvante tOruvudilla. hAgAgi vayyAkaraNigaLa illavE nuDiyarigara avaSyakate namage sAmAnyavAgi baruvudillavendE hELabahudu.
idu nijavAdarU, hosa nuDiyondannu kaliyabEkiddalli illavE namma nuDiyallEnE hosa badalAvaNegaLannEnAdarU mADabEkiddalli (ettugegAgi vijnAnada padakOSavondannu tayArisabEkiddalli) namage intaha arivige eTakuva vyAkaraNa tiLivu prayOjanakke baruttade. Adare idu kaNNina tondareya hAge ellarannU kADuva tondareyalla, mattu parihArakkAgi oDaneyE ODabEkAguvantaha tondareyU alla. vyAkaraNada viSayadalli nAvu heccina maTTige talekeDisikoLLadiruvudakke idE kAraNavirabEku.
Adare halavAru ganTegaLaSTu vidyArtigaLa kAlavannu kannaDa vyAkaraNada kalikegAgi namma SAlegaLalli veccamADuvudiddalli, adannu sariyAgi avarige EnAdarU prayOjanavAguva hAge veccamADuvudu oLLeyadallavE? nuDiya svarUpaventahadu embudannu avarige spaSTavAgi tiLisuvudakkAdarU idannu baLasabahudallavE? bErEnilladiddarU nAvADuva

ಕನ್ನಡ →

1.3 kannaDadavallada kannaDa vyAkaraNagaLu

kannaDa vyAkaraNagaLu kannaDa nuDiya oLaracaneyannu, endare kannaDavannu baLasuvavara miduLinalli avara arivige eTakada sthitiyalliruva vyAkaraNavannu, arivige eTakuva hAge varNisi hELalu prayatnisabEku. kannaDadalli iduvarege siddavAgiruva vyAkaraNagaLu eSTara maTTige I kelasavannu mADalu samartavAgive embudannu pariSIlisuvudu avaSya.
mEle hELida hAge, kannaDada mEle siddavAgiruva vyAkaraNagaLella samskruta, lyATin illavE ingliS nuDiya vyAkaraNada kaTTalegaLannu hAgeyE kannaDakke aLavaDisalu mADiruva prayatnagaLE horatu nuDiyalli bareyalu A kannaDadavE Ada vyAkaraNada kaTTalegaLannu kanDuhiDiyalu mADiruva prayatnagaLalla.
samskruta illavE ingliS nuDiya vyAkaraNada kaTTalegaLannu eSTu mAtrakkU kannaDakke aLavaDisalu sAdyavillavendAdAga mAtra kannaDadalli adaradE Ada vyAkaraNada kaTTalegaLEnAdarU iveyE embudannu kanDu hiDiyalu I vyAkaraNagaLu prayatnisuttave. hAgAgi, heccina sandarbagaLallU ivu kannaDa nuDiya vaySiSTyagaLannu vivarisuvalli tIrA asamartavAgiruvudu kanDubaruttade. kannaDadalli paTyapustaka samitiya AdESada mErege racitavAgiruva SAlA vyAkaraNagaLannu pariSIlisidAga I viSaya bahaLa spaSTavAgi kaNNige hoDeyuttade. SAlA vidyArtigaLu baLasuva illavE avaru OdabEkAgiruva paTyapustakagaLu baLasuva kannaDa nuDiyannu I vyAkaraNagaLu varNisi hELidalli adu vidyArtiLige gottAdItu mattu antahadE vyAkaraNadinda avarige sahAyavAdItu.
Adare hAge mADuva badalu, I SAlA vyAkaraNagaLu samskruta vyAkaraNagaLalli kANisuva vyAkaraNada kaTTalegaLannu kannaDadalli vivarisi hELalu prayatnisuttave mattu avakke kannaDadalli ettugegaLannu koDalu prayatnisuttave. hIge mADalu kannaDadalli ettugegaLu sigadiddAga, kaTTalegaLannu badalisuva badalu, avakke samskrutadinda ettugegaLannu hekki koDuttave. idu kannaDa vyAkaraNa hEgAdItu? ettugegAgi, I vyAkaraNagaLu samAsavemba adhyAyadalli modalige samskrutadalli Aru samAsagaLiveyendu hELi, anantara avakkinta bErAgiruva eraDu samAsagaLU kannaDadalli iveyendu hELuttave. I samAsagaLige ettugegaLannu koDuvAga kelavakke samskrutadinda, kelavakke haLegannaDadinda, mattu bEre kelavakke hosagannaDadinda ettugegaLannu Arisi koDuttave. ellavakkU hosagannaDadinda ettugegaLannu koDalu sAdyavAgadiruvudE idakke mukya kAraNa.
kalasumElOgaradinda vidyArtigaLige Enu Adare intaha prayOjana dorakItu? samAsada viSaya vidyArtigaLige sariyAgi tiLiyabEkAdare modalige hosagannaDadalli entaha samAsagaLella ive embudannu tiLisi avakke hosagannaDadindalE ettugegaLannu koTTu

vyAkaraNada

vivarisabEku. anantara agatyaviddare haLegannaDada samAsagaLu ivakkinta bErAgiveyE, iddare hEge bErAgive embudannAgalI, illavE samskrutada samAsagaLu entahavu, kannaDada samAsagaLiginta avu hEge bErAgive embudannAgalI ettugegaLa neravininda vivarisabEku. idallavE sariyAda krama? nuDiyannu

ಕನ್ನಡ →

1.4 hosagannaDakke adaradE vyAkaraNa

nijakkU hosagannaDakke adaradE Ada ondu vyAkaraNavide. idu haLegannaDada vyAkaraNakkinta svalpamaTTige bErAgide. samskruta, ingliS modalAda nuDigaLa vyAkaraNagaLiginta bahaLamaTTige bErAgide. I vyAkaraNa hosagannaDavannu sariyAgi ADaballa mattu adaralli tappillade bareyaballa ellA vyaktigaLa miduLinallU avara arivige eTakada rUpadalli aDagiruttade.
hosagannaDa sariyAgi baLasaballavaru haLegannaDa nuDiyannAgali, illavE samskruta, ingliS modalAda nuDigaLannAgali (avannu pratyEkavAgi kaliyade) baLasalAraru. idE rItiyalli samskruta, ingliS modalAda nuDigaLannu baLasaballavaru pratyEkavAgi kaliyade hosagannaDa nuDiyannu baLasalAraru illavE tiLiyalAraru. I nuDigaLannu baLasalu bEkAguva arivige eTakada vyAkaraNagaLu ondakkinta ondu bErAgiruvudE idakke kAraNa.
hosagannaDa nuDiya I arivige eTakada vyAkaraNada tiLivannu hosagannaDa vayyAkaraNigaLu mADabEkAgiruva mukya kelasa. I kelasavannu naDesuvudakkAgi avaru padakantegaLu, hosagannaDada mattuvAkyagaLu entahavu embudannu kUlankaSavAgi pariSIlisi avugaLa hindiruva vyAkaraNada kaTTalegaLannu bareyabEku.
ettugegAgi, hosagannaDa padagaLa oLaracaneyannu tiLiyalu A padagaLalli entaha padagaLa baLakeyAguttade, entaha oTTugaLa baLakeyAguttade, mattu I oTTugaLa baLakeya hinde entaha kaTTalegaLu aDagive embudannu pariSIlisuvudu avaSya. idakkAgi hosagannaDadalli baLakeyAguva sangrahisi pariSIlisabEkAguttade. badalAyisuvudE eccarikeyinda padagaLannella padagaLu, eTakuva rUpakke mattu vAkyagaLannu padakantegaLannu samskruta vayyAkaraNigaLu samskrutada padagaLannella I rItiyalli sangrahisi avugaLa oLaracaneya hindiruva kaTTalegaLannu paTTimADiddAre. ingliS, lyATin modalAda nuDigaLallU intahadE pariSIlane naDedide. avaru kanDuhiDidiruva samskruta illavE ingliS padagaLa racaneya hindiruva kaTTalegaLannu hAgeyE hosagannaDada padagaLige aLavaDisalu sAdyavAgadu. I padagaLige tammavE Ada kaTTalegaLiddu, avannu kanDuhiDiyalu bEreyE prayatna naDesabEku. idE rItiyalli hosagannaDada padakantegaLa mattu vAkyagaLa oLaracaneyentahadu embudannu tiLiyalu, mattu A oLaracaneya hindiruva kaTTalegaLAvuvu embudannu kanDuhiDiyalu hosagannaDadalli baLakeyalliruva kalehAki jAgrateyinda pariSIlisuvudu avaSya.
mEle hELida hAge, I kaTTalegaLa ‘arivige eTakada’ tiLivu nammellarallU ide. hosagannaDadalli nAvu mAtanADaballevu mattu itararu mAtanADidAga avaru Enu hELuttAre embudannu gottumADikoLLaballevu embudarinda I viSaya spaSTavAguttade. intaha tiLivu nammalli illavAdare I eraDu kelasagaLannU nAvu mADalArevu embudannu I keLagina nidarSana namage bahaLa spaSTavAgi tOrisikoDuttade.
eNNuka(kampyUTar)gaLu ondu nuDiyannu baLasalu illavE ondu nuDiyinda innondu nuDige vAkyagaLannu anuvAdisalu sAdyavAga bEkAdare avu yAntrikavAgi baLasaballa vyAkaraNada sApTavErannu (endare kaTTalegaLannu) avugaLalli aLavaDisuva avaSyakateyide. Adare intaha sAphTavErannu tayArisabEkiddalli A nuDiya vyAkaraNada tiLivannu rUpakke badalAyisikoLLuvudu avaSya.
manuSyana miduLinalli arivige eTakada bageyalliruva vyAkaraNada tiLivu atyanta jaTilavAdudu. ingliSna maTTige hELuvudAdare, sAvirAru vayyAkaraNigaLa abhyAsada nantaravU I tiLivina ondu cikka amSavannu mAtra I rIti arivige eTakuva rUpakke badalAyisalu sAdyavAgide mattu I cikka amSavannaSTE eNNukagaLalli aLavaDisalu sAdyavAgide. hAgAgi eNNukagaLinnU anuvAdisuva kelasadalli mattu nuDiyannu baLasuva bEre kelasagaLalli modala hejjeyannaSTE iDuttive.

modalige

eTakuva

namma

kalisuttiruva

vyAkaraNadinda

eNNukadalli  kannaDavannu  aLavaDisalu  yArAdarU  prayatnisidalli  kannaDakke  adaradE  Ada  vyAkaraNavannu  tayArisuva  avaSyakateyEnu  emba  viSaya  idarinda  spaSTavAdItu;  I  kelasakke  ivattu  namma  SAlegaLalli  yAva  paTyapustakagaLa  prayOjanavU sigalAradu emba viSayavU spaSTavAdItu.  
mEle  sUcisida  hAge,  I  SAlA  vyAkaraNagaLu  hosagannaDadalli  baruva  padagaLa  mattu  vAkyagaLa  oLaracane  entahadu  embudannu  vivarisuva badalu, samskruta  vyAkaraNagaLalli  baruva  padaracaneya mattu  vAkyaracaneya  kaTTalegaLannu  kannaDakke  anvayisuvudu  hEge  embudannu  varNisuttave.  
Adare eNNukakke bEkAgiruvudu hosagannaDa padagaLa mattu vAkyagaLa  oLaracaneya  hindiruva  kaTTalegaLu  mAtra.  antaha  kaTTalegaLannu  baLasi  tayArisiruva  sAphTavEr  mAtra  eNNukakke  hosagannaDada  padagaLannu  mattu vAkyagaLannu anuvAdisuvalli AdAravAgaballudu. 

ಕನ್ನಡ →

1.5 dAri hELuva krama

samskruta nuDige namma jIvana, sAhitya mattu samskrutigaLalli ondu mukyavAda jAgavideyembudaralli yAva sandEhavU illa. bAratada ellA nuDigaLa mElU adu ondalla ondu rItiyalli tanna prabAvavannu bIride. hAgAgi, adara vyAkaraNada svarUpaventahadu embudannu tiLiyuvudarinda namagellarigU prayOjanavide.
bAratadalli baLakeyalliruva nuDigaLalli kelavu nuDigaLannADuvavarige samskruta vyAkaraNavannu tiLidukoLLuvudarinda heccu prayOjana sigabahudu, mattu bEre kelavu nuDigaLannADuvavarige svalpa kaDime prayOjana sigabahudu. hAgAgi vidyArthigaLige samskruta vyAkaraNavannu kalisuvudarinda prayOjanavE illavendEnU nAnu vAdisuvudilla. Adare adannu elli, yAvAga, hEge mattu eSTu kalisabEku emba viSayadalli carcege avakASavide. I vyAkaraNa kalikeya samasyeyannu nimma manege dAri hELuva samasyege hOlisi nODabahudu. nimma manege hOgalu dAri kELidavarige nimmUrina dEvastAnakke hOguva dAriyannu modalige hELi, anantara allinda nimma manege hOguva dAriyannu

SAstra

hOguva

sAdyavide,

neravAgalU

grantagaLu adarallive. adannu

hELidirAdare, tondareyannunTumADalU sAdyavide.
nimma mane dEvastAnada hattira ideyAdare, allige hOguva dAriyannu hELuvudarinda nimma manege barabEkendiruvavarige prayOjanavAgabahudu. Adare adu dEvastAnakkinta bEreyE Ada ondu dikkinalli ideyAdare, anavaSyakavAgi tondareyAdItu. intaha sandarbagaLalli nimma maneya dAriyannu mattu dEvastAnakke hOguva dAriyannu bEre bEreyAgi tiLisuvudE oLLeyadallave? samskruta bahaLa mukyavAda ondu nuDi. atyuttamavAda kAvya ‘dEvanuDi’yendE mattu vyAkaraNavannu parigaNisuvavarU halavariddAre. hAgAgi, adara kaliyuvudendare yAvudendu dEvastAnakke tiLiyuvanteyE endu hELabahudu.
prAkruta, pAli, apabramSa modalAda nuDigaLu samskrutakke tIra hattiravAda nuDigaLu. hAgAgi, avugaLa vyAkaraNavannu kaliyuvudiddare samskruta vyAkaraNavannu modalu kalitu anantara adakkinta I nuDigaLa vyAkaraNagaLu hEge bErAgive embudannu tiLiyuvudara mUlaka avugaLa vyAkaraNavannu tiLidukoLLuvudu heccu sulabavAgabahudu. idu dEvastAnada hattiraviruva manegaLige dAri hELuvavaru modalu hELi anantara avaru dAriyannu dEvastAnakke hOgabEkiruva manege hEge hOguvudendu hELuva hAge ennabahudu. hindi, marATi, bangAli, oDiyA modalAda bAratada halavu ivattina nuDigaLu ‘inDO-Aryan’ emba nuDikuTumbakke sEruttave. avu prAkruta, apabramSa modalAdavugaLalli kAladinda kAlakke bEre bEre rItiya badalAvaNegaLAdudarindAgi rUpugonDa nuDigaLu. hAgAgi, avugaLa vyAkaraNagaLannu tiLiyuvallU samskrutada vyAkaraNa svalpa maTTige sahAyakke baraballudu.
Adare avu samskrutakkinta sAkaSTu bErAgiveyAda kAraNa, avugaLa samskruta vyAkaraNagaLannu vidyArtigaLige vyAkaraNada mUlaka tiLisihELuvudu aSTondu samarpakavAgalAradu. idu dEvastAnakkinta (AdarU adE dikkinalliruva) manegaLige dAri hELuva hAge. dAri tappidarU

sAkaSTu dUra iruva

kalisabEkAdAga avannu

hOguva

tamiLu,

maleyALa,

telugu modalAda

dEvastAnakke hOgi allinda A manegaLige hOgabahudu, Adare nijakkU nEravAgi, dEvastAnakke hOgade A manegaLige hOguvudE anukUla. kannaDa, drAviDa nuDikuTumbakke sEriruva nuDigaLu samskrutakkinta tIra bErAgiruva nuDigaLu. avugaLa vyAkaraNada kaTTalegaLu samskruta vyAkaraNada kaTTalegaLiginta tIra bErAdavugaLu. samskrutakkU avakkU naDuviruva sambanda dEvastAnakkU mattu Urina bEreyE ondu dikkinalliruva manegaLigU naDuviruva sambandada hAge ennabahudu. hAgAgi, avugaLa vyAkaraNavannu samskruta vyAkaraNakke sambandisalu hOgade bErAgi kalisuvudE oLLeyadu. samskrutada prabAva mukyavAgi I nuDigaLa padakOSadalli kANisuttade. hAgAgi, samskrutadinda eravalAgi bandiruva padagaLannu pratyEkisi, uLidiruva padagaLa mattu vAkyagaLa oLaracaneyannu modalige kalisabEku. anantara bEkAdare samskrutadinda eravalAgi bandiruva padagaLa oLaracaneyentahadu embudannu, mattu adu kannaDadavE Ada padagaLa oLaracaneginta hEge bhinnavAgide embudannu vidyArtigaLige kalisabahudu.
intaha samskrutadinda eravalAgi banda padagaLa oLaracaneyallU kannaDa tannadE Ada kaTTalegaLannu baLasuttiddu, ivu samskrutadalli baLakeyAguva padaracaneya kaTTalegaLiginta halavu viSayagaLalli bErAgiveyumbudannu munde nODaliruvevu.

ಕನ್ನಡ →

1.6 I pustakada uddESa

samskruta mattu kannaDa vyAkaraNagaLa naDuve entaha vyatyAsagaLella ive mattu I vyatyAsagaLannu sariyAgi gamanisadudarindAgi kannaDada spaSTavAgi vyAkaraNada vayyAkaraNigaLu tiLisihELuvalli hEge sOtuhOgiddAre embudannu ettugegaLa mUlaka tOrisikoDuvudE I pustakada mukya uddESa.
ittIcegina kelavu kannaDa vyAkaraNagaLalli ingliS vyAkaraNa parampareyannu hAgeyE kannaDakke aLavaDisalu prayatnisalAgide. idarindAgiyU kannaDada vyAkaraNavannu sariyAgi vivarisi hELuvalli

kaTTalegaLannu

kannaDa

tondareyunTAgide. I tondareyuntahadu embudannu tOrisi koDuvudakkAgi antaha kelavu vyatyAsagaLannU illi vivarisalAgide.
mukyavAgi pustakada hesarE sUcisuva hAge kannaDakke adaradE Ada ondu vyAkaraNa parampareyannu siddapaDisuva avaSyakateyEnu, mattu A parampareya svarUpa entahadu embudannu tiLisi hELuvudE I pustakada uddESa.
nuDigaLige illavE nuDikuTumbagaLigiruva avugaLadE Ada vyAkaraNa paramparegaLannu I rIti tiLidukoLLuvudarinda bEreyU halavu prayOjanagaLu namage dorakuttave. I vyAkaraNa paramparegaLu bEre bEre nuDikuTumbagaLu miliyagaTTale varSagaLinda beLesikonDu bandiruva nuDiyarivannu pratinidisuttaveyembudannu gamanisabEku. avu I nuDigaLannADuva janara miliyagaTTale varSagaLa anubavada sAra mattu oTTu samAjakke avara koDuge.
drAviDa nuDigaLa vyAkaraNa parampareyannu I nuDigaLannADuva janaru tamma miliyagaTTale varSagaLa anubavada mUlaka beLesikonDu bandiddAre. adu drAviDa samskrutiya ondu anga. hAgAgi adannu tiLiyadiruvudendare samskrutiya ondu angavannu tiLiyadiruvanteyE sari. jagattinalli sAvirAru nuDigaLu baLakeyallive. ivugaLalli baruva vyAkaraNada kaTTalegaLu eSTara maTTige ondarindondu bErAgiraballuvu embudannu varSagaLinda nuDiyarigaru prayatnisuttiddAre. sAmAnyavAgi ondu maguvina tandetAyigaLu yAvudE nuDiyannADuttirali, adu beLeyuttiruva samayadalli, endare Aru tingaLininda eraDUvare-mUru varSagaLa oLage adara suttumutta yAva nuDi baLakeyallideyO adannu A magu bahaLa sulabavAgi mattu sampUrNavAgi kalitukoLLaballudu.
ettugegAgi, kannaDa mAtanADuva tAyitandeyara magu A nuDiginta tIrA bErAgiruva caynIs nuDiyannADuva janara parisaradalli beLeyuttideyAdare, namage tIra kliSTavAgi kANisuvantaha A nuDiyannU tAnAgiyE kalitukoLLaballudu. adakke A nuDiyannu pratyEkavAgi kalisuva avaSyakateyE illa. ellA makkaLU I rIti prapancadalliruva yAvudE nuDiyannu bEkiddarU sandarbavodagi bandalli tAvAgiyE kalitukoLLaballaru.

tiLiyalu

drAviDa

halavu

nuDiyannu

tAvAgiyE

magu ondu

I  rIti  makkaLu  tamma  beLavaNegeya  angavAgi  tamma  parisaradalli  kalitukoLLalu  baLakeyAguttiruva  sAdyavAguvantaha  ‘nuDiya  tiLivu’  illavE  ‘vyAkaraNada  tiLivo’ndannu  paDedu  bandiruttaveyumbudAgi  makkaLU  huTTinindalE  nuDiyarigaru ondu tIrmAnakke bandiddAre. 
I  vyAkaraNada  tiLivu  entahadu?  idu  arivige  eTakada  rUpadalliruva  tiLivembudaralli  samSayavilla.  idara  baLakeyU  arivige  eTakada  rUpadallE  naDeyuttade.  suttumuttalina  janaru  ADuva  mAtugaLannu  kELi  magu  tAnAgiyE  A  nuDiyalli  nirargaLavAgi  mAtanADalu  bahaLa  bEga  (endare  kelavE  kelavu  tingaLugaLalli)  kalitukoLLuttade. adakke yArU EnannU kalisuva avaSyakateyilla.   kalitukoLLuvAga,  adu  nuDiyannu  huTTinindalE  paDedukonDu  bandiruva  vyAkaraNada  tiLivilli  halakelavu  badalAvaNegaLunTAguttiruttave.  I  badalAvaNegaLa  mUlaka  adara  miduLinalli  adu  kaliyuttiruva  nuDiyadE  Ada  vyAkaraNada  tiLivu  tanninda tAnE siddagoLLuttade. idu prakrutiya vaycitryagaLallondu. 
prapancada  nuDigaLigella  samAnavAgiruvantaha  vyAkaraNa  tatvagaLu  yAvuvu embudannu tiLiyuvudara mUlaka cikka makkaLu huTTinindalE  paDedu baruva I vyAkaraNada tiLivu entahadu embudannu Uhisalu  baruttade. idallade, prapancada nuDigaLu ondarindondu yAva yAva  rItiyallella bErAgiraballuvu embudannu tiLiyuvudara mUlaka, cikka  makkaLu  huTTinindalE  paDedu  baruva  I  vyAkaraNada  tiLivinalli  ententaha  badalAvaNegaLannella  naDesaballuvu  embudannU  Uhisalu  baruttade.  
mAtinalli  korate  kANisuva  kelavu  makkaLige  mAtannu  kalisalu  intaha  tiLuvaLikeyinda  prayOjanavAgabahudu.  Adare  I  mElina  eraDu  rItiya  kelasagaLannu  naDesabEkiddarU  nuDigaLigiruva  avugaLadE  Ada vyAkaraNa entahadu embudannu tiLidukoLLuvudu atyavaSya. 
I  rIti  nammellara  miduLinallU  arivige  eTakada  rUpadalliruva  namma  nuDiya  vyAkaraNada  tiLivannu  arivige  eTakaballa  rUpakke  endare  vyAkaraNa  halavAru  prayOjanagaLive.  I  kelasavannu  sariyAgi  naDesikoDuvudE  ondu  nuDiya vyAkaraNada mukya uddESa.  

rUpakke badalAyisuvudarinda

kaTTalegaLa

kannaDada  maTTige  I  kelasa  hEge  naDeyabEku,  sadyakke  adu  hEge  tappudAriyalli sAgide embudannu tOrisikoDuva ondu prayatnavannu  I pustakadalli mADalAgide. vyanjana g  endAguttade