← Ch 8 · Contents · ↑ Contents
Chapters: Ch 1 · Ch 2 · Ch 3 · Ch 4 · Ch 5 · Ch 6 · Ch 7 · Ch 8 · Ch 9
ಅಧ್ಯಾಯ ೯ — ಮುಕ್ತಾಯ
ಮುಕ್ತಾಯ
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಷೆಗೂ ಅದರದೇ ಆದ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯೊಂದು ಬೆಳೆದು ಬರುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಅದರ ವ್ಯಾಕರಣದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಬರಹಗಳು ಆ ಭಾಷೆಯ ಮೂಲಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಬದಲು ಬೇರೆ ಭಾಷೆಯ ಮೂಲಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ಅದರ ಮೇಲೆ ಹೇರುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಮೂಲಸೂತ್ರಗಳು ಬೇರೊಂದು ಭಾಷಾಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಭಾಷೆ ಯವಾಗಿದ್ದರೆ ಅವುಗಳಿಂದಾಗುವ ತೊಂದರೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನದು.
ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣದ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವೂ ಇಂತಹ ತೊಂದರೆಗೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅವು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆ ಇಂಡೋ-ಆರ್ಯನ್ ಎಂಬ ಭಾಷಾಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಭಾಷೆ, ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಇದಕ್ಕಿಂತ ತೀರ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷಾಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಭಾಷೆ. ಈ ಎರಡು ಭಾಷೆಗಳ ವ್ಯಾಕರಣಗಳು ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಂದರಿಂದ ಒಂದು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವುವಾದ ಕಾರಣ, ಸಂಸ್ಕೃತದ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಈ ಬರಹಗಳೆಲ್ಲ ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣದ ನಿಜಸ್ವರೂಪ ವನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಹೇಳುವಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿವೆ.
ಈ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ನಾನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿರುವ ಕನ್ನಡ ಪದಗಳ ಒಳರಚನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಅದರಲ್ಲೂ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಜೋಡುಪದಗಳ ಒಳರಚನೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೂ ಕನ್ನಡಕ್ಕೂ ನಡುವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಪದವರ್ಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಬಹಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾದುದು. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಾಮಪದ, ಕ್ರಿಯಾಪದ ಮತ್ತು ಗುಣಪದ ಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಪದವರ್ಗಗಳಿವೆ; ಆದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ನಾಮಪದ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾಪದಗಳೆಂಬ ಎರಡೇ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಪದವರ್ಗಗಳು ಮಾತ್ರ ಇವೆ. ಕನ್ನಡದ ಪದಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತಕ್ಕೆ ಅನುವಾದಿಸುವಾಗ, ಅದರಲ್ಲಿರುವ
ಗುಣಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವನ್ನೂ ನಾಮಪದಗಳಾಗಿಯೇ ಅನುವಾದಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರಿಂದ ಈ ವಿಷಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಈ ಎರಡು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಪದಗಳ ಒಳರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಉದಾ ಹರಣೆಗಾಗಿ, ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಜೋಡುಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವೂ ಎರಡು (ಅಥವಾ ಜಾಸ್ತಿ) ನಾಮಪದಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟು ಸೇರಿಸಿ ತಯಾರಿಸಿದಂತಹವುಗಳು. ಆದರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಾಮಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ನಾಮಪದಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ವಲ್ಲದೆ ಕ್ರಿಯಾಪದ ಮತ್ತು ಗುಣಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಯೂ ಜೋಡುಪದಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಪದವರ್ಗಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಜೋಡುಪದಗಳ ವಿಭಜನೆ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವೆಂದು ತೋರುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ ಕನ್ನಡದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಭಜನೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಜೋಡುಪದಗಳನ್ನು ಪದಗುಚ್ಛಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿ ನೆಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಅವುಗಳ ಅಂಗಗಳಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ನಾಮಪದಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇತರ ನಾಮಪದಗಳೊಂದಿಗೆ) ಲಿಂಗ-ವಚನ-ವಿಭಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪ್ರತ್ಯಯ ಬಂದಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬ ವಿಷಯವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನೆಡೆ ಗಳಲ್ಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದು. ಗುಣಪದಗಳು ಕನ್ನಡದ ಪದಗುಚ್ಛಗಳಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ (ಎಂದರೆ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ) ನಾಮಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವುವಾದ ಕಾರಣ, ಅಂತಹ ಪದಗುಚ್ಛಗಳನ್ನು ಜೋಡುಪದಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಬೇರೆಯೇ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಗಳ ನಡುವಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸದ ಕನ್ನಡದ ವೈಯಾಕರಣಿಗಳು ಕನ್ನಡದ ಪದಗುಚ್ಛಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವನ್ನು ಜೋಡುಪದಗಳೆಂದು ಕರೆಯಹೋಗಿ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆಡೆಮಾಡಿದ್ದಾರೆ (೫.೬.೫ ನೋಡಿ).
ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಒಳರಚನೆಯಿಲ್ಲದ ಪದಗಳೆಲ್ಲವೂ ಕ್ರಿಯಾಧಾತು ಗಳೇ. ಅದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ನಾಮಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವನ್ನೂ ಇಂತಹ ಕ್ರಿಯಾ ಧಾತುಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಕೃತ್ಪ್ರತ್ಯಯ (ಎಂದರೆ ಕ್ರಿಯಾಧಾತುವಿನೊಂದಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಸೇರುವ ಪ್ರತ್ಯಯ) ಮತ್ತು ತದ್ದಿತ ಪ್ರತ್ಯಯ (ಎಂದರೆ ಹಾಗೆ ಸೇರುವುದರ ಮೂಲಕ ತಯಾರಾ ಗಿರುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಪ್ರತ್ಯಯ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಅದರ ಪದಗಳ ಒಳರಚನೆಯನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಧಾತು, ನಾಮಧಾತು ಮತ್ತು ಗುಣಧಾತು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಧಾತುಗಳಿದ್ದು, ಅವು ಮೂರಕ್ಕೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಕ್ರಿಯಾಪದ, ನಾಮಪದ ಮತ್ತು ಗುಣಪದಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಹೀಗೆ ತಯಾ ರಿಸುವಾಗ ಒಂದು ವರ್ಗದ ಧಾತುವಿನಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ವರ್ಗದ ಪದವನ್ನೂ (ಉದಾ: ಕ್ರಿಯಾಧಾತುವಿನಿಂದ ನಾಮಪದವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಗುಣಧಾತುವಿನಿಂದ ಕ್ರಿಯಾಪದವನ್ನು) ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಕನ್ನಡದ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳ ಹಾಗೆ ಕೃತ್ ಮತ್ತು ತದ್ದಿತ ಎಂಬ ಎರಡು ವರ್ಗ ಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಜಿಸುವುದು ಅದರ ಪದಗಳ ಒಳರಚನೆಯ ವರ್ಣನೆಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ವಿಭಜನೆಯಲ್ಲ.
ಸಂಸ್ಕೃತದ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯ ಹಾಗೆಯೇ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಗಳೂ ಆ ಭಾಷೆಗಳ ವ್ಯಾಕರಣಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸು ವಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರಬಲ್ಲಲ್ಲದೆ ಕನ್ನಡದ ವ್ಯಾಕರಣವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ಬರಲಾರವು. ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ ಅದರದೇ ಆದ ಹಲವಾರು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಿದ್ದು, ಅವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅದರದೇ ಆದ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯೊಂದನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ.
ಮನುಷ್ಯರು ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ವಿಕಾಸಗೊಂಡಾಗ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಭಾಷೆಯೂ ವಿಕಾಸಗೊಂಡಿರಬೇಕು; ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯರು ಅನಂತರ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಮಾಜಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿತರಾದಾಗ ಇದರೊಂದಿಗೆ ಅವರಾಡುವ ಭಾಷೆಯೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾಗಿರಬೇಕು. ಹಾಗಾಗಿ, ಮನುಷ್ಯರೊಳಗೆಲ್ಲ ಹೇಗೆ ಸಾಮ್ಯವಿದೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ಅವರಾಡುವ ಭಾಷೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಸಾಮ್ಯವಿದ್ದೇ ಇರಬೇಕು. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಕನ್ನಡ, ಸಂಸ್ಕೃತ, ಲ್ಯಾಟಿನ್, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಸಾವಿರಾರು ಭಾಷೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಸಾಮ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾಣಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಾಮ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸಾವಿರಾರು ಭಾಷೆಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತಹ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯೊಂದನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಇಂತಹ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಈಗ ಹಲವು ದಶಕಗಳಿಂದಲೂ ನಡೆಯುತ್ತಾ ಇದೆ.
ಆದರೆ ಈ ಭಾಷೆಗಳೊಳಗೆ ಸಾಮ್ಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಅವುಗಳ ನಡುವಿರುವ ಸಾಮ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧೀಕರಿಸುವ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಡುವ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆ ಯೂ ಅತ್ಯವಶ್ಯ. ಕನ್ನಡದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಈ ಎರಡನೇ ರೀತಿಯ ವ್ಯಾಕರಣ ಪರಂಪರೆಯಿನ್ನೂ ಸಿದ್ಧವಾಗಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡುವ
ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆಯೆಂಬುದೇ ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆಯುವುದರಲ್ಲಿದ್ದ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ.
ಕಿಟ್ಟೆಲ್, ಎಫ್. ೧೯೦೩. A grammar of Kannada. ಮಂಗಳೂರು: ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನ್. —- ೧೮೯೪. A Kannada dictionary. ಮಂಗಳೂರು: ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನ್. ಕುಳ್ಳಿ, ಜೆ.ಎಸ್. ೧೯೭೬. Keshiraja’s Shabdamanidarpana. ಧಾರವಾಡ: ಕರ್ಣಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ. ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಭಟ್, ತೆಕ್ಕುಂಜೆ. ೧೯೭೦. ಕನ್ನಡ ಸಮಾಸಗಳು. ಮೈಸೂರು: ಡಿ.ವಿ.ಕೆ. ಮೂರ್ತಿ. ನರಸಿಂಹಾಚಾರ್, ಆರ್. ೧೯೨೪. History of Kannada language. ಮೈಸೂರು: ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ. ಭಟ್, ಡಿ.ಎನ್.ಎಸ್. ೧೯೭೮. ಕನ್ನಡ ವಾಕ್ಯಗಳು. ಮೈಸೂರು: ಗೀತಾ ಬುಕ್ ಹೌಸ್. —- ೧೯೭೮. The referents of noun phrases. ಪುಣೆ: ಡೆಕ್ಕನ್ ಕಾಲೇಜ್. —- ೧೯೯೪. The adjectival category. Amsterdam: John Benjamins. —- ೧೯೯೫. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಕಲ್ಪಿತ ಚರಿತ್ರೆ. ಹಂಪಿ: ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯ.
—- ೨೦೦೦. ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬೇಕು ಕನ್ನಡದ್ದೇ ವ್ಯಾಕರಣ. ಮೈಸೂರು: ಭಾಷಾ ಪ್ರಕಾಶನ. ರಾಮಚಂದ್ರರಾವ್, ಬಿ. ೧೯೭೨. A descriptive analysis of Pampa Bharata. ಮೈಸೂರು: ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ. ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ, ಎಂ. ೧೯೯೦. ಶುದ್ಧಾಶುದ್ಧ ಕನ್ನಡ. ಮುಂಬಯಿ: ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗ, ಮುಂಬಯಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ. ಕೆದಿಲಾಯ, ಎ.ಎಸ್. ೧೯೭೦. Foreign loan words in Kannada. ಚೆನ್ನೈ: University of Madras. ವಾಸು, ಶ್ರೀ ಚಂದ್ರ. ೧೯೬೨. ಭಟ್ಟೋಜಿ ದೀಕ್ಷಿತರ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಕೌಮುದಿಯ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷಾಂತರ. ದಿಲ್ಲಿ: ಮೋತಿಲಾಲ್ ಬನಾರ್ಸೀದಾಸ್. ಶ್ರೀಕಂಠಯ್ಯ, ತೀ. ನಂ. ೧೯೫೨. ಕನ್ನಡ ಮಧ್ಯಮ ವ್ಯಾಕರಣ. ಮೈಸೂರು: ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಇಲಾಖೆ. ಶ್ರೀಧರ್, ಎಸ್. ಎನ್. ೧೯೯೫. ಇಂದಿನ ಕನ್ನಡ: ರಚನೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆ. ಹಂಪಿ: ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ. ಸೀತಾರಾಮಯ್ಯ, ಎಂ.ವಿ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣಗಳು. ಮೈಸೂರು: ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ.