↑ Contents · Contents · Ch 6 →
5. ಎಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ
5.1 ಮುನ್ನೋಟ
ಒಂದು ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ವಿಶಯವೆಂತಹದು, ಇಲ್ಲವೇ ಅದು ನಡೆಸ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಕೆಲಸವೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅದರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎಸಕಪದ ಅಡಕವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಎಸಕಪದವನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನ ತಿರುಳುಪದವೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಅದರೊಂದಿಗೆ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಬೇರೆಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಪದಗಳೂ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವನ್ನು ನೆರವುಪದ ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು.
ಸೊಲ್ಲುಗಳ ತಿರುಳುಪದಗಳಾಗಿ ಬರಲು ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಪದರೂಪಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ; ಈ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಎಂತಹ ಸೇರಿಕೆಯ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾಲ್ಕನೇ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪದ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಈ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ
ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಇರು, ಆಗು, ಬಹುದು, ಬೇಕು ಮೊದಲಾದ ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇವು ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಬೇರೆ ನೆರವುಪದಗಳಿಗಿಂತ ತಿರುಳೆಸಕ ಪದಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರದವುಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಎಸಕಪದದ ಇಟ್ಟಳ ಕೆಲವು ವಿಶಯಗಳಲ್ಲಿ ಪದಕಂತೆಗಳ ಇಟ್ಟಳದ ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನೂ ಈ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
5.1.1 ಎಸಕಪದಗಳ ಪದರೂಪಗಳು
ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೂ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ, ಅವುಗಳಿಗಿರುವ ಪದ ರೂಪಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ, ಕೆಲವು ಮುಕ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ:
ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ 23 ಕೊನೆರೂಪಗಳು ಮತ್ತು 13 ನಡುರೂಪಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ಒಟ್ಟು 36 ಪದರೂಪಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಹಿಂದಿನ ಪಸುಗೆ ಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿರುವೆವು; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ
ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು (ಎಂದರೆ ಒಟ್ಟು 42) ಪದರೂಪಗಳಿವೆ; ಉಳಿದವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಹತ್ತು ಪದರೂಪಗಳಿವೆ, ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಪದರೂಪಗಳಿವೆ.
(1) ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳ ಪದರೂಪಗಳು ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಕೊನೆರೂಪಗಳು ತಿಳಿವುರೂಪಗಳು (ತಿಳಿಸುವ ರೂಪ ಗಳು) ಮತ್ತು ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು (ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು) ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯವು; ತಿಳಿವುರೂಪಗಳು ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬು ದಾಗಿ ಎರಡು ಹೊತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಬರಬಲ್ಲುವು (ಮಾಡುತ್ತೇನೆ, ಮಾಡಿದೆ); ಆದರೆ, ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು ಹೊತ್ತಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಂದೊಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ತಿಳಿವುರೂಪಗಳು (1) ಆಡುಗ, ಕೇಳುಗ ಮತ್ತು ಹೆರತು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮಾತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತಹ ಮೂರು ಬಗೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು, (2) ಹೆರತು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಗಂಡಸು, ಹೆಂಗಸು ಮತ್ತು ಉಳಿಕೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಗುರ್ತದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು (3) ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಓರೆಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಹಲವೆಣಿಕೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಎಣಿಕೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಹಲವೆಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಡಸು ಮತ್ತು ಹೆಂಗಸು ಎಂಬವುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ (ಇವುಗಳ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು 4ನೇ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ).
ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದೊಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ರೂಪಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಬರೆ ತಿರುಳೆಸಕಪದಕ್ಕೆ ಮುಂಬೊತ್ತಿ ನಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಒಂಬತ್ತು ರೂಪಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
ಆಡುಗ ಕೇಳುಗ
ಹೆರತು
ಗಂಡಸು ಹೆಂಗಸು ಉಳಿಕೆ
ಓರೆಣಿಕೆ
ಬರೆಯುತ್ತೇನೆ ಬರೆಯುತ್ತಿ ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ ಬರೆಯುತ್ತಾಳೆ ಬರೆಯುತ್ತದೆ
ಹಲವೆಣಿಕೆ ಬರೆಯುತ್ತೇವೆ ಬರೆಯುತ್ತೀರಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ ,, ಬರೆಯುತ್ತವೆ
ಹಿಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ಬರೆ ಎಸಕಪದಕ್ಕೆ ಇಂತಹವೇ ಬರೆದೆ, ಬರೆದೆವು, ಬರೆದಿ, ಬರೆದಿರಿ, ಬರೆದ ಮೊದಲಾದ ಒಂಬತ್ತು ಕೊನೆರೂಪಗಳಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು ಗುರ್ತದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನಾಗಲಿ, ಹೊತ್ತಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನಾಗಲಿ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಆಡುಗ-ಕೇಳುಗ-ಹೆರತು ವ್ಯತ್ಯಾಸ, ಮತ್ತು ಓರೆಣಿಕೆ-ಹಲ ವೆಣಿಕೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ಹೆರತು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಅವು ಎಣಿಕೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನೂ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟು ಅಯ್ದು ಬಗೆಯ ಅರಿಕೆ ರೂಪಗಳು ಮಾತ್ರ ಇರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು:
ಆಡುಗ ಕೇಳುಗ ಹೆರತು
ಓರೆಣಿಕೆ
ಬರೆಯಲಿ
ಬರೆ
ಹಲವೆಣಿಕೆ ಬರೆಯೋಣ ಬರೆಯಿ/ಬರೆಯಿರಿ
ಬರೆಯಲಿ
ಇದಲ್ಲದೆ, ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಪರಿಚೆರೂಪಗಳು (ಬರೆಯುವ, ಬರೆದ, ಬರೆಯದ), ನಾಲ್ಕು ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು (ಬರೆದು, ಬರೆಯುತ್ತ, ಬರೆಯಲು, ಬರೆಯದೆ), ಒಂದು ಬೇಡಿಕೆರೂಪ (ಬರೆದರೆ), ಮೂರು ಉದು- ಹೆಸರುರೂಪಗಳು (ಬರೆಯುವುದು, ಬರೆದುದು, ಬರೆಯದುದು), ಮತ್ತು ಎರಡು ಇಕೆ-ಹೆಸರುರೂಪಗಳು (ಬರೆಯುವಿಕೆ, ಬರೆಯದಿಕೆ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಒಟ್ಟು 13 ನಡುರೂಪಗಳಿವೆ. ಇವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ನಾಲ್ಕನೇ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲೇ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮೇಲಿನ 36 ರೂಪಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಆಗಿಸುವ ರೂಪ (ಬರೆಸು) ಮತ್ತು ಸೇರಿಸುವ ರೂಪ (ಬರೆದುಕೊಳ್ಳು) ಎಂಬುದಾಗಿ ಬೇರೆಯೂ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಪದರೂಪಗಳು ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗಿವೆ; ಇವುಗಳ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಎಸಕಪದಗಳ ಪಾಂಗುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗುವುದು.
(2) ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಪದರೂಪಗಳು
ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿದ್ದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ 27 ತಿಳಿವೆಸಕದ ಕೊನೆ ರೂಪಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ; ಮತ್ತು ಈ ಒಂಬತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ರೂಪಗಳಿಂದಾಗಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟು 32 ಕೊನೆರೂಪಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ.
ಅದಕ್ಕಿರುವ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿಗೆ ಒಂದೊಂದು ಎತ್ತುಗೆಯನ್ನು
ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
ಮುಂಬೊತ್ತು:
ಈಪೊತ್ತು:
ಹಿಂಬೊತ್ತು:
ಇರುತ್ತಾನೆ ಇದ್ದಾನೆ ಇದ್ದ
ಆದರೆ, ಇರು ಪದಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ನಡುರೂಪಗಳಿಲ್ಲ; ಅಂತಹ ನಡು ರೂಪಗಳು ಬರಬೇಕಾದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಇಲ್ಲ ಪದದ ಇಲ್ಲದ, ಇಲ್ಲದೆ, ಇಲ್ಲದುದು, ಇಲ್ಲದಿಕೆ ಎಂಬ ನಡುರೂಪಗಳೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ 10 ನಡುರೂಪಗಳು ಮಾತ್ರ ಇವೆ (ಒಟ್ಟು 42 ಪದರೂಪಗಳು).
ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇರು ಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪವೆಂಬುದಾಗಿಯೂ ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು; ಆದರೆ, ಉಳಿದ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವಕ್ಕೂ ಅಲ್ಲ ಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿರುವ ಪದಗಳು ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿರುವ ಕಾರಣ, ಇಲ್ಲೂ ಅವೆರಡನ್ನು (ಇರು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲ ಎಂಬವುಗಳನ್ನು) ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪದಗಳೆಂದು ಬಗೆಯಲಾಗಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾಗಿಯೂ ಇರು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲ ಎಂಬವು ಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಬಂದವಿಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅವು *ಇರ್ ಮತ್ತು *ಚಿಲ್ ಎಂಬ ಎರಡು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮೂಲದ್ರಾವಿಡ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿವೆ.
ಇರು ಪದವನ್ನು ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸಿದಾಗ, ಇಲ್ಲ ಪದದ ನಡುರೂಪ ಗಳ ಬದಲು ಅದರವೇ ಆದ ನಡುರೂಪಗಳೂ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು: ಮಾಡಿರದ ಕೆಲಸ, ಹೇಳಿರದ ಮಾತು; ಆದರೆ, ಇರದ ಎಂಬ ಒಂದು ಪರಿಚೆ ರೂಪ ಮಾತ್ರ ಇಂತಹ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಲ್, ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂ ದಕ್ಕೂ ಒಂಬತ್ತು ಕೊನೆರೂಪಗಳಿವೆ; ಆದರೆ, ಬೇರೆ ಎಸಕಪದಗಳ ಹಾಗೆ ಇವಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಅವುಗಳ ಈ ಕೊನೆರೂಪಗಳೆಲ್ಲ ತಿಳಿವು ರೂಪಗಳು (ಬಲ್ಲೆ, ಬಲ್ಲ, ಬಲ್ಲರು), ಮತ್ತು ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಪದಗಳ ತಿಳಿವುರೂಪಗಳೆಲ್ಲ ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ರೂಪಗಳು (ಮಾಡಲಾರೆ, ಮಾಡಲೊಲ್ಲೆ). ಈ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೂ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳಿಲ್ಲ.
ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬವಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಪರಿಚೆರೂಪ (ತಿನ್ನಲಾರದ, ತಿನ್ನಲೊಲ್ಲದ), ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ (ಮಾಡಲಾರದೆ, ಮಾಡ ಲೊಲ್ಲದೆ), ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಹೆಸರುರೂಪ (ತಿನ್ನಲಾರದುದು, ತಿನ್ನ ಲೊಲ್ಲದುದು) ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಮೂರು ನಡುರೂಪಗಳಿವೆ; ಆದರೆ, ಬಲ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ, ಬಲ್ಲ ಎಂಬ ಒಂದು ಪರಿಚೆರೂಪ ಮಾತ್ರ ಇದೆ; ಮೂರಕ್ಕೂ ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬೇಡ ಎಂಬುವಕ್ಕೆ ಅರಿಕೆರೂಪ ಇದೆಯಲ್ಲದೆ ತಿಳಿವುರೂಪ ವಿಲ್ಲ; ಬೇಡ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪರಿಚೆರೂಪವೂ ಇದೆ (ಬೇಡದ ಕೆಲಸ). ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕೊನೆರೂಪವಾಗಿ ಒಂದು ತಿಳಿವುರೂಪ ಮಾತ್ರ ಇದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲದ ಎಂಬ ಪರಿಚೆರೂಪ, ಇಲ್ಲದೆ ಎಂಬ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ, ಇಲ್ಲದುದು ಎಂಬ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪ, ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದಿಕೆ ಎಂಬ ಇಕೆ-ಹೆಸರುರೂಪ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ನಡುರೂಪಗಳೂ ಇವೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪಗಳು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಆಗು ಪದ ಆಯಿತು, ಆಗುತ್ತದೆ, ಆಗದು, ಆಗಿ, ಆಗದ ಮತ್ತು ಆಗದೆ
ಎಂಬ ಆರು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಹುದು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಬಾರದು ಮತ್ತು ಕೂಡದು ಎಂಬ ಉಳಿದ ನಾಲ್ಕು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಒಂದೊಂದು ರೂಪ ಮಾತ್ರ ಇದೆ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಪದಗಳು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಎರಡು ಪದಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪ ಗಳಿಲ್ಲ.
5.1.2 ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು
ನಡುವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೂ ಕೆಲವನ್ನು ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಅವುಗಳ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು; ಅಂತಹ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ಬೇರೆ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗಿದೆ:
ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೂ
(1) ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳೆಲ್ಲವೂ ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ, ಮತ್ತು ಒಂದೇ ಎಣಿಕೆಯ ಪದರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದಕ್ಕೂ ಒಂದೊಂದು ಬಗೆಯ, ಮತ್ತು ಒಂದೊಂದು ಎಣಿಕೆಯ ಪದ ರೂಪಗಳಿವೆ.
(2) ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯದ ರೂಪ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ರೂಪಗಳಿವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವನ್ನು ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವಕ್ಕೆ (ಆರ್, ಒಲ್, ಇಲ್ಲ, ಬೇಡ, ಬಾರದು, ಮತ್ತು ಕೂಡದು ಎಂಬು ವಕ್ಕೆ) ಅವುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿದೆ ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಕೆಲವಕ್ಕೆ (ಇರು, ಬಲ್, ಬೇಕು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುವಕ್ಕೆ) ಅವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಬಂದಿರುವಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿಲ್ಲ. ಆಗು ಎಂಬ ಒಂದು ಪದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸಿರುವಲ್ಲೂ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ರೂಪಗಳಿವೆ.
ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬೇಡ ಎಂಬುವನ್ನು ಬೇಡು ಎಸಕಪದ ದಿಂದ, ಬಾರದು ಮತ್ತು ಕೂಡದು ಎಂಬುವನ್ನು ಬರು ಮತ್ತು ಕೂಡು ಎಸಕ ಪದಗಳಿಂದ, ಮತ್ತು ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಗು ಎಸಕಪದದಿಂದ ಪಡೆಯಬಲ್ಲೆ ವಾದರೂ, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾದಾಗ ಅವಕ್ಕೆ ಬೇರೆಯೇ ಹುರುಳು ಬರುತ್ತದೆ. (ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾಗಿ, ಬಹುದು ಪದವನ್ನೂ ಬರು ಎಸಕಪದದಿಂದಲೇನೇ (ಬರ್ಪುದು>ಬಪ್ಪುದು>ಬಹುದು) ಪಡೆಯಬಲ್ಲೆವು).
(3) ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿವೆ; ಆದರೆ,
ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಈಪೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿವೆ; ಆಗು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳ ಹಾಗೆ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿವೆಯಾದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಯಿತು ಎಂಬವುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೆರವೆಸಕ ಪದಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಉಳಿದ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ.
(4) ಬಲ್, ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬವು ನೇರವಾಗಿ ಗುರ್ತದ ಒಟ್ಟು ಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ; ಮತ್ತು ಉಳಿದ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ, ಇರು ಎಂಬುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಗುರ್ತದ ಒಟ್ಟುಗಳು ಕೊಡಬಲ್ಲ ಹುರುಳಿನ ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಆಗುತ್ತದೆ, ಆಯಿತು, ಬಹುದು, ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಬಾರದು, ಕೂಡದು ಮತ್ತು ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬವುಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿಕೆಯ ಗುರ್ತದ ಒಟ್ಟು ಬಂದಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಲ್ಲೆವಾದರೂ, ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಗುರ್ತದ ಒಟ್ಟುಗಳಿಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಬಳಸಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು (ಬೇಡ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಬೇಡಿ ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಡಿರಿ ಎಂಬ ಹಲವೆಣಿಕೆಯ ರೂಪ ಇದೆ).
(5) ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳು ಬೇರೆ ಎಸಕಪದಗಳ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೂ ಬರಬಲ್ಲುವು (ಓದಲು ಬಂದ, ಓದಿ ಬಂದ, ಓದುತ್ತಾ ಬಂದ, ಓದದೆ ಬಂದ); ಆದರೆ, ಇರು ಪದವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಉಳಿದ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬರ ಬಲ್ಲುವು (ಮಾಡಬಲ್ಲೆ, ಮಾಡಲೊಲ್ಲೆ, ಮಾಡಲಾರೆ, ಮಾಡಬೇಕು, ಮಾಡಬೇಡ, ಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ಮಾಡಕೂಡದು, ಮಾಡತಕ್ಕದ್ದು, ಮಾಡ ಬಾರದು, ಮಾಡಬಹುದು).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಮಾರೆಸಕದ ಅಲು ಒಟ್ಟಿನ ಲು ಎಂಬುದು ಮುಚ್ಚುಲಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲಾಗುವ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಸೇರಿದಾಗ ಬಿದ್ದುಹೋಗುತ್ತದೆ (ಮಾಡ ಬಲ್ಲೆ, ಮಾಡಬಹುದು, ಮಾಡತಕ್ಕದ್ದು); ಇಂತಹದೇ ಸೇರಿಕೆಯ ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಕೂಡುಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗಲೂ ನಡೆ ಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು (3.3.1(3))ರಲ್ಲಿ ನೋಡಿರುವೆವು (ಬರಮಾಡು, ಉಣಬಡಿಸು, ಬರಹೇಳು). ಆದರೆ, ಮುಚ್ಚುಲಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲಾಗುವ ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳು ಸೇರಿದಾಗ ಅಲು ಒಟ್ಟಿನ ಲು ಈ ರೀತಿ ಬಿದ್ದುಹೋಗುವು ದಿಲ್ಲ (ಓದಲು ಬಂದ, ತಿನ್ನಲು ಕೊಟ್ಟೆ, ಓದಲು ಹೋಗುತ್ತಾನೆ).
(6) ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಆಗಿಸುವ ರೂಪ (ಮಾಡಿಸಿದೆ, ಹೇಳಿಸುತ್ತಾನೆ) ಮತ್ತು ಸೇರಿಸುವ ರೂಪ (ಮಾಡಿಕೊಂಡ, ತಿಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ) ಎಂಬ ಬೇರೆ ಎರಡು ರೂಪಗಳಿವೆ; ಆದರೆ, ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೂಪ ಗಳಿಲ್ಲ. ಆಗು ಮತ್ತು ಇರು ಪದಗಳಿಗೆ ಆಗಿಸುವ ರೂಪಗಳಿವೆಯಾದರೂ (ಆಗಿಸು, ಇರಿಸು), ಅವನ್ನು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ (*ಮಾಡಿ ಮಾಡಿರಿಸು ದ್ದಿಸಿದ್ದೇನೆ,
*ಮಾಡಲಾಗಿಸಿದೆ,
*ಮಾಡಬೇಕಿಸು);
ಎಂಬಂತಹ ರೂಪಗಳಿವೆಯಾದರೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ಪದ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿಲ್ಲ.
5.1.3 ಎಸಕದ ಹೊತ್ತು
ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಪತ್ತುಗೆ, ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ನಿಲುವು ಎಂಬ ಮೂರು ಮುಕ್ಯ ಬಗೆಗಳಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(1) ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಒಂದು ಎಸಕ ಯಾವಾಗ ನಡೆಯಿತು ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸಲು ಎರಡು ಹೊಲಬುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(ಕ) ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸು ವುದು, ಮತ್ತು
(ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿ ದಂತೆ ತಿಳಿಸುವುದು.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಹೊಲಬಿನಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಕೊನೆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯ ಹೊಲಬಿನಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದ ಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಚುಟುಕಾಗಿ ವಿವರಿಸ ಲಾಗಿದೆ:
(ಕ) ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸುವುದು: ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳ ಮೂಲಕ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಎಸಕ, ಮತ್ತು ಅದರ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಎಸಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗೂ ಎಸಕಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
(1ಕ) ಜಾನಕಿ ಸಂಜೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಹಾಡಿದಳು. (1ಚ) ಜಾನಕಿ ಸಂಜೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಹಾಡುತ್ತಾಳೆ.
(1ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಅದನ್ನು ಆಡಿರುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆದಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿದ್ದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (1ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕಾಗಿ, ಹಾಡು ಎಸಕಪದದೊಂದಿಗೆ (1ಕ)ದಲ್ಲಿ ಇದ್ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟನ್ನು, ಮತ್ತು (1ಚ)ದಲ್ಲಿ ಉತ್್ತ ಎಂಬ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
(ಚ) ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸುವುದು:
ಒಂದು ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಆ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೇನೇ ತಿಳಿಸಿರುವ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಸಂಬಂದವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮೂಲಕವೂ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳಿಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಬೇರಾಗಿರುವ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಹೊಲಬಿನಲ್ಲಿ (1) ಬೇರೊಂದು ಎಸಕಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆದ ಎಸಕ, (2) ಬಳಿಕ ನಡೆದ ಎಸಕ, ಮತ್ತು (3) ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಡೆದ ಎಸಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಸಂಬಂದಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಡು(ಜೋಡಿಸುವ) ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
ನಾನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಊಟಮಾಡಿದೆ.
(2ಕ) (2ಚ) ನಾನು ಊಟ ಮಾಡಲು ಮನೆಗೆ ಹೋದೆ.
(2ಟ) ನಾನು ಊಟ ಮಾಡುತ್ತಾ ಕತೆ ಓದಿದೆ.
(ಮೊದಲೆಸಕ) (ಮಾರೆಸಕ) (ಒಡನೆಸಕ)
ಈ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೋಗಿ, ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಮಾಡುತ್ತಾ ಎಂಬ ಜೋಡಿಸುವ ಪದರೂಪಗಳು ಅವುಗಳ ಬಳಿಕ ಬಂದಿರುವ ಮಾಡಿದೆ, ಹೋದೆ, ಮತ್ತು ಓದಿದೆ ಎಂಬ ಕೊನೆರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಬಳಿಕ, ಮತ್ತು ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, (2ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಎಂಬ ಜೋಡಿಸುವ ಪದರೂಪ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಊಟಮಾಡಿದೆ ಎಂಬ ಕೊನೆರೂಪ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ.
(2) ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಒಂದು ಎಸಕ ಯಾವಾಗ ನಡೆಯಿತು ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅದರ ಹೊತ್ತನ್ನು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸುವ ಬದಲು, ಅದಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಎಂತಹ ಇಟ್ಟಳ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲೆವು; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊಲಬುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(ಕ) ಎಸಕಪದಗಳ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕವೇನೇ ನಮಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವಂತಹ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಒಂದು ಹೊಲಬು; ಮತ್ತು
(ಚ) ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದವನ್ನು ನೆರ ವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ನಮಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಹೊಲಬು.
(ಕ) ಎಸಕಪದಗಳ ಆಯ್ಕೆ: ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವಿರುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಎಸಕಪದವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಾಗ, ಅದ ರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನೂ ನಾವು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಿರುತ್ತೇವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(3ಕ) ಆತ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (3ಚ) ಆತ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
(3ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಆತ ಓಡಿದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (3ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಆತ ಗೆದ್ದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆ ಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, ಓಡು ಪದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ನಿಲ್ಲಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಮುಗಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಒರ್ಬಗೆತನ ಇದೆ; ಅದರ ಎಲ್ಲ ತುಂಡುಗಳೂ ಒಂದೇ ತೆರನಾಗಿವೆ.
ಗೆಲ್ಲು ಪದ ಈ ಎರಡು ವಿಶಯಗಳಲ್ಲೂ ಓದು ಪದದಿಂದ ಬೇರಾಗಿದೆ: ಅದಕ್ಕೊಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಎಂಬುದಿದೆ; ಮತ್ತು ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ತುಂಡುಗಳೂ ಒಂದೇ ತೆರನಾಗಿಲ್ಲ.
ಎಸಕಪದಗಳ ಹುರುಳಿನಲ್ಲೇನೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಈ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು
ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಬಹುದು.
(ಚ) ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಬಳಕೆ: ಎಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ, ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಅವುಗಳ
ತೊಡಗಿಕೆ, ಮುಂದುವರಿಕೆ, ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
ಜಾನಕಿ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗಲಿದ್ದಾಳೆ.
(4ಕ) (4ಚ) ಜಾನಕಿ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಳೆ. (4ಟ) ಜಾನಕಿ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
(4ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುವ ಎಸಕ ಯಾವಾಗ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ) ತೊಡಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು, (4ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಅದು ಯಾವಾಗ (ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು) ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು, ಮತ್ತು (4ಟ)ದಲ್ಲಿ ಅದು ಯಾವಾಗ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತೊಡಗುವುದು, ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದು, ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಯುವುದು ಎಂಬ ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳು ಹೇಗೆ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನೊಂದು ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ (5.3.6ರಲ್ಲಿ) ವಿವರಿಸಲಾಗುವುದು.
(3) ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನು (ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವವನು) ತನ್ನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಮೂರನೆಯ ಬಗೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಹುದು, ಬೇಕು, ಬಲ್, ಆರ್, ಒಲ್ ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(5ಕ) ಜಾನಕಿ ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ಹಾಡುತ್ತಾಳೆ. (5ಚ) ಜಾನಕಿ ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ಹಾಡಬೇಕು. (5ಟ) ಜಾನಕಿ ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ಹಾಡಬಹುದು.
‘ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ಜಾನಕಿ ಹಾಡುವ’ ಎಸಕ ನಡೆಯುವುದು ಎಶ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಜ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ: ಅದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು (5ಕ) ಸೊಲ್ಲು, ಅದು ನಡೆಯುವುದು ಅಶ್ಟೊಂದು ಕಂಡಿತವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು (5ಚ)
ಸೊಲ್ಲು, ಮತ್ತು ಅದು ಅಶ್ಟೂ ಕಂಡಿತವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು (5ಟ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (5ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (5ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡಿತವಾಗಿರುವ ಎಸಕ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳಿಗೆ ಈ ರೀತಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸು ವಂತಹ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ ನೋಡಲಿರುವೆವು.
ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೂ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಒಂದು ಬಗೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೇಲೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ವೇನೆಂದರೆ, ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವಿಗೂ ನಡುವೆ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದವಿದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕಕ್ಕಿಂತ ಈಗಾಗಲೇ ನಡೆದಿರುವ ಎಸಕದ ಕುರಿತು ಆಡುಗನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡಿತವಾದ ನಿಲುವನ್ನು ತಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಹಲವು ನುಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕ ನಡೆಯುವುದು ಕಂಡಿತವೇ ಅಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೇ ಎಸಕಪದಗಳ ಮುಕ್ಯ ಕೆಲಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಎಸಕ ಹಿಂದೆ ನಡೆದುದೇ ಇಲ್ಲವೇ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವುದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಸುತ್ತುಬಳಸಿ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಮನೆಗೆ ಹೋಗು, ನಾಳೆ ನೋಡೋಣ, ಇಲ್ಲೇ ಇರಿ ಎಂಬಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಯಾಗಿರುವ ಅರಿಕೆಯ ಎಸಕಗಳೆಲ್ಲ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಗಿರುವ ಎಸಕಗಳೇ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
5.1.4 ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ನಿಲುವುಗಳು ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿರುವುದು
ಕನ್ನಡದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ತಿಳಿವುಗಳನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲೆವಾದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೇ ಕನ್ನಡದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ತುಂಬಾ ಮುಕ್ಯವಾದ ವಿಶಯವಾಗಿದೆ. ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಅಶ್ಟೊಂದು ಮುಕ್ಯ ವಾದ ವಿಶಯವಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಂತಹ ಕೆಲವು ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಎಸಕಪದಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸದಿರಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಅವುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಎಸಕಪದ ಗಳ ಪದರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪಗಳು, ಮತ್ತು
ಇಕೆ-ಹೆಸರುರೂಪಗಳು ಎಂಬ ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಪದರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಅರಿಕೆರೂಪಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಅರಿಕೆಯ ಒಟ್ಟುಗಳೇ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಹುರುಳನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತವೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲೇಬೇಕೆಂದೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಆತ ಇವತ್ತು ಬೇಗನೆ ಹೋಗಬಹುದು ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆತ ಬೇಗ ಹೋಗುವುದಕ್ಕೆ ಆಡುಗನ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿದೆ’ ಎಂಬ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ‘ಆತ ಯಾವಾಗ (ಬೇಗನೆ) ಹೋಗಬಹುದು’ ಎಂಬ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ಅನಿಸಿಕೆ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿರಬಹುದು. ಆಡುಗನ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಒಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
(2) ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೇನೇ ಬೇರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ (ಪರಿಚೆಪದ ಗಳ ಮೂಲಕ) ತಿಳಿಸಿದೆಯಾದರೂ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎಸಕಪದದ ಪದರೂಪ ದಲ್ಲಿ ಆ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗೆ ಸಮನಾಗಿರುವಂತಹ ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟನ್ನೂ ಬಳಸಲೇಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
ನಾನು ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.
(6ಕ) (6ಚ) ನಾನು ನಿನ್ನೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ನಾಳೆ ಮತ್ತು ನಿನ್ನೆ ಪದಗಳ ಮೂಲಕ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿಗೂ ‘ಹೋಗುವ’ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸ ಲಾಗಿದೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ, ಎಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಅದನ್ನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ತಿಳಿಸ ಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಇಲ್ಲವೇ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೆಡೆ ತಿಳಿಸಿದೆಯಾದರೆ, ಅದನ್ನು ಎಸಕಪದದಲ್ಲೂ ತಿಳಿಸಬೇಕೆಂಬ ಕಡ್ಡಾಯ ವಿಲ್ಲ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(7ಕ) ಅವನ ಕಾಗದ ಇವತ್ತಾದರೂ ಬರಲೇಬೇಕು. (7ಚ) ಅವನ ಕಾಗದ ಇವತ್ತು ಕಂಡಿತ ಬರುತ್ತದೆ. (8ಕ) ಅವನು ಇವತ್ತು ಬರಬಹುದು. (8ಚ) ಅವನು ಇವತ್ತು ಬರುತ್ತಾನೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
ಆಡುಗನಲ್ಲಿರುವ ಬೇಹದ (5.5.3 ನೋಡಿ) ಅರಿವನ್ನು (7ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬೇಕು ನೆರವಸಕಪದದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (7ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನೇ ಕಂಡಿತ ಪರಿಚೆಪದದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, (7ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ನೆರವೆಸಕಪದದ ಮೂಲಕವೂ ತಿಳಿಸಲು ಹೋಗಿಲ್ಲ; ಹಾಗೆ ತಿಳಿಸಲೇಬೇಕೆಂ ದೇನೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು (7ಚ) ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; (8ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
(3) ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲೂ ಎಸಕಪದಗಳ ಪತ್ತುಗೆಯ ರೂಪಗಳೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಹುದು, ಬೇಕು ಮೊದಲಾದುವನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳಿಗೆ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು ಮುಕ್ಯವಾದ ಕೆಲಸವಾಗಿದೆ (5.1.4 ನೋಡಿ).
(4) ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ಆಡುಗನ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದ ರೊಂದಿಗೆ ಎಸಕಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನೂ ತಿಳಿಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಹೋಗಲಿದ್ದೇನೆ, ಹೋಗಲಿದ್ದೆ; ಹೋಗ ಬಹುದು, ಹೋಗಬಹುದಿತ್ತು). ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಂತೂ ಇದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.
5.1.5 ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ
ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಂಟುಮಾಡಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(ಕ) ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಎಸಕಪದಗಳ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು ಬಳಸಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು, ಮತ್ತು ಎಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಹುದು, ಬೇಕು, ಆರೆ ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ನೆರವೆಸಕ ಪದಗಳ ಬಳಕೆಗಳು ಇಂತಹ ಒಂದು ಇಟ್ಟಳವಾಗಿದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಕೆಳಗೆ
ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಬೇರೆ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲೂ ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ:
(ಚ) ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಆಡು, ಕೊಡು, ಹಾಕು, ಬೀಳು ಮೊದಲಾದ ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಕಾದಾಡು, ಕೂಗಾಡು, ಮಾಡಿಕೊಡು, ಸುಟ್ಟುಹಾಕು, ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳು ಎಂಬಂತಹ ಕೂಡುಪದಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಹೊಲಬಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮೂರನೇ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ (3.3ರಲ್ಲಿ) ಕೊಡಲಾಗಿದೆ;
(ಟ) ಎಸಕಪದಗಳ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಕೊಳ್ಳು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳು, ಬರೆದುಕೊಳ್ಳು, ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳು ಎಂಬಂತಹ ಎಸಕಪದಗಳ ಸೇರಿಸುವರೂಪಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ (4.3.2 ನೋಡಿ); ಮತ್ತು
(ತ) ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ತಿರುಳೆಸಕಪದವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿ, ಮತ್ತು ಅದರೊಂದಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಜೋಡುಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆ ಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
ಕಾಯಿಯನ್ನು ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಗುದ್ದಿ ಒಡೆದ.
(9ಕ) (9ಚ) ಊಟ ಮಾಡಲು ಬಂದ. (9ಟ) ಊಟ ಮಾಡುತ್ತಾ ಮಾತನಾಡಿದ. (9ತ) ಊಟ ಮಾಡದೆ ಹೋದ.
(9ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಯನ್ನು ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಗುದ್ದಿದ ಮತ್ತು ಕಾಯಿಯನ್ನು ಒಡೆದ ಎಂಬ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುವ ಗುದ್ದಿದ ಎಸಕಪದರೂಪವನ್ನು ಗುದ್ದಿ ಎಂಬ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ ಎರಡ ರಲ್ಲಿಯೂ ಬರುವ ಕಾಯಿಯನ್ನು ಎಂಬುದನ್ನು ಎರಡನೆಯ ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹವೇ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಉಳಿದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ (5.2.4 ನೋಡಿ).
ನಿಜಕ್ಕೂ ಈ ಇಟ್ಟಳವೇ ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳಿಗಿರುವ ಮುಕ್ಯವಾದ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನೂ ಮೊದಲನೆಯ ಇಲ್ಲವೇ ಎರಡನೆಯ ಎಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಉಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲೂ ಎರಡನೆಯ ಪದ ವಾಗಿ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು (ಎಸಕ)ಪದಗಳು ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು. ಹಾಗಾಗಿ, ಅವೆಲ್ಲ ಈ ಮುಕ್ಯ ಇಟ್ಟಳದಿಂದ ಬೆಳೆದುಬಂದಿರುವ ಇಟ್ಟಳಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯ ಬಹುದು.
ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಂಟುಮಾಡಿರುವ ಈ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ಅವು ನಡೆಸುವ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ, ಮತ್ತು ಅವು ಕೊಡುವ ಹುರುಳಿನ ಮೇಲೆ ಈ ನಾಲ್ಕು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಪಿಸಲಾಗಿದೆ: ಹೇಳಬೇಕೆಂದಿರುವ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಅಡಕವಾಗಿ, ಮತ್ತು ಒಂದರೊಡ ನೊಂದು ಸಂಬಂದಿಸಿರುವ ಹಾಗೆ ಹೇಳಲು ಜೋಡುಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗು ತ್ತದೆ; ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಎಸಕ ಪದಗಳೂ ಎರಡನೆಯ ಎಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು.
ಕೂಡುಪದಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಜೋಡುಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಹಾಗೆ ಅವು ಎರಡು ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎರಡನೆಯ ಎಸಕಪದಕ್ಕೆ ಮೊದಲನೇ ಎಸಕಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನದೇನನ್ನಾದರೂ ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
(10) ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಂಡು ಹುಡುಗ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದ. (10ಕ) ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಂಡು ಹುಡುಗ ಬೆಚ್ಚಿದ. (10ಚ) ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಂಡು ಹುಡುಗ ಬಿದ್ದ.
(10)ನೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದ ಎಂಬ ಕೂಡುಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಬೆಚ್ಚು ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೀಳು ಎಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಸೊಲ್ಲನ್ನು, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (10ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹಾಗೆ, ಈ ಎರಡು ಎಸಕಪದಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರಾಗಿ ಬಂದಿರುವ (9ಕ) ಮತ್ತು (9ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಂಟುಮಾಡಲಾಗಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಾಕೆಂದರೆ, ಬೀಳು ಎಸಕಪದವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವ ಬದಲು, ಮೊದಲನೇ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಗತಿಯನ್ನು (‘ಆತ ಒಮ್ಮೆಗೇ ಬೆಚ್ಚಿದ, ಮತ್ತು ಅವನನ್ನು ಆ ರೀತಿ ಬೆಚ್ಚಿಸಬಾರದಿತ್ತು’ ಎಂಬುದನ್ನು) ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಕೂಡುಪದಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಎಸಕಪದಗಳೂ ಅವುಗಳ ಹುರುಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರಬಲ್ಲ ಪಾಂಗುಗಳ ಎಣಿಕೆ ಮತ್ತು ರೂಪಗಳನ್ನು ನಿರ್ದರಿಸಬಲ್ಲುವು; ಇದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಏಳನೇ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುವುದು.
ಎಸಕಪದಗಳ ಸೇರಿಸುವ ರೂಪಗಳಲ್ಲೂ ಅವುಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ದೊಂದಿಗೆ ಕೊಳ್ಳು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಕೂಡುಪದಗಳ ಹಾಗೆ ಇವುಗಳಲ್ಲೂ ಎರಡನೇ ಪದ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಮೊದಲನೇ ಎಸಕವನ್ನು ಆಗುಗ ತಾನಾಗಿ ನಡೆಸಿದೆ (ಗೆಲ್ಲು ಮುರಿದು ಕೊಂಡಿತು), ಇಲ್ಲವೇ ಮಾಡುಗ ತನಗಾಗಿ ನಡೆಸಿದ್ದಾನೆ (ಚೀಲದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಸಿ ಕೊಂಡ) ಎಂದು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಇವನ್ನು ಕೂಡುಪದಗಳೆಂದು ಕರೆಯುವ ಬದಲು ಪದರೂಪಗಳೆಂದು (ಸೇರಿಸುವ ರೂಪಗಳೆಂದು) ಕರೆಯಲು ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವಂತಹ ಕಟ್ಟಲೆಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಾಗು ತ್ತಿರುವುದೇ ಮುಕ್ಯ ಕಾರಣ (4.3 ನೋಡಿ). ಇದಲ್ಲದೆ, ಕೊಳ್ಳು ಪದ ಇಂತಹ ಸೇರಿಸುವ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಬರುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಸುಳುಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕ ಪದವಾಗಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಅವುಗಳ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳಿಂದ ಹೇಗೆ ಬೇರಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ (5.3) ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
5.1.6 ಎಸಕಗಳು ಮತ್ತು ಎಸಕಪದಗಳು
ಒಂದು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಹಲವು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲೆವು; ಆದರೆ, ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ರಾಜು ಓಡಿದ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲು ‘ರಾಜು ಓಡುವ’ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಕೆಲವು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆರಿಸಿಕೊಂಡು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ: ‘ಓಡಿದ್ದು ಯಾರು’ ಎಂಬುದನ್ನು ಅದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ‘ಓಡುವ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆಯಿತು’ ಎಂಬುದನ್ನೂ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ‘ಓಡಿದ್ದು ಎಲ್ಲಿ, ಆತ ಎಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ಓಡಿದ, ಯಾಕೆ ಓಡಿದ, ಎಲ್ಲಿಂದ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಓಡಿದ’ ಎಂಬಂತಹ ಬೇರೆ ಹಲವು ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಅದು ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ, ಕಾಲು ಗಂಟೆ, ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ, ಹಾವು ಕಂಡು ಎಂಬಂತಹ ನುಡಿತಗಳನ್ನು ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
(11ಕ) ರಾಜು ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಓಡಿದ (11ಚ) ರಾಜು ಕಾಲು ಗಂಟೆ ಓಡಿದ (11ಟ) ರಾಜು ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಓಡಿದ (11ತ) ರಾಜು ಹಾವು ಕಂಡು ಓಡಿದ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಕೇಳುವವರು ಇಲ್ಲವೇ ಓದುವವರು ತಮ್ಮ ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಅನುಬವ, ಹಿಂದೆ ಕೇಳಿದ ಇಲ್ಲವೇ ಓದಿದ ಸೊಲ್ಲುಗಳು, ಕಣ್ಣೆದುರಿನ ಕಾಣ್ಕೆ ಮೊದಲಾದುವನ್ನು ಬಳಸಿ, ಆ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಬೇರೆಯೂ ಹಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲರು.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ರಾಜು ಎಂತಹವನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದಿರುವವರು ‘ಅವನು ಹಾವು ಕಂಡು ಹೆದರಿ ಓಡಿದ್ದಾನೆ’ ಇಲ್ಲವೇ ‘ಹಾವನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಯಾರ ನ್ನಾದರೂ ಕರೆಯಲು ಓಡಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು (11ತ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ಊಹಿಸ ಬಲ್ಲರು.
ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಸೊಲ್ಲಿನ ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಪದಗಳ ಹಾಗೂ ಪದರೂಪಗಳ ಹುರುಳೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕೆಂದಿರುವಾಗ, ಇಂತಹ ಹಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಬದಿಗಿರಿಸಿ, ಅವು ನೇರವಾಗಿ ಏನು ಹೇಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಪಡೆಯಬಲ್ಲ ಇಂತಹ ಹುರುಳುಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬೇರೆಯೂ ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿರುತ್ತವೆ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಒಳಹುರುಳು ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಣಿಕೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳು ಸೊಲ್ಲುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(12ಕ) ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೆ. (12ಚ) ಅವನು ಮಾಡಿದ ಗೊಂಬೆ ಚನ್ನಾಗಿದೆ.
(12ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ನಾನು ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಿಮಗೆ ಕೊಡಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (12ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅವನು ಒಂದು ಗೊಂಬೆ ಮಾಡಿದ್ದ’ ಎಂಬ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆಯಿದೆ.
ಒಳಹುರುಳಿಗೂ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆಗೂ ನಡುವಿನ ಮುಕ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನೆಂದರೆ, ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆದಾಗ, ಅದರ ಒಳಹುರುಳನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹಾಗಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅದರ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆ ಬದಲಾಗದೆ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ:
(12ಟ) ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೊಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. (12ತ) ಅವನು ಮಾಡಿದ ಗೊಂಬೆ ಚನ್ನಾಗಿಲ್ಲ.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (12ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (12ಟ) ಸೊಲ್ಲಿ ನೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡಬಹುದು: (12ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳಿದೆ; ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆ ದಾಗ, ಅದರ ಹುರುಳಿನೊಂದಿಗೆ ಈ ಒಳಹುರುಳನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹಾಗಾಗುತ್ತದೆ
ಎಂಬುದನ್ನು, (12ಟ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು; ಅದಕ್ಕೆ ‘ಆ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ನಾನು ನಿಮಗೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೆ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು (12ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿರುವ ಒಳಹುರುಳಿನ ಅಲ್ಲಗಳೆತವಾಗಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (12ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (12ತ) ಸೊಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡಿದಲ್ಲಿ, ಹೇಗೆ ಒಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆದಾಗ ಅದರ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆ ಬದಲಾಗದೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಬಹುದು: (12ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅವನು ಒಂದು ಗೊಂಬೆ ಮಾಡಿದ್ದ’ ಎಂಬ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆಯಿದೆ, ಮತ್ತು ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ (12ತ) ಸೊಲ್ಲಿಗೂ ಅದೇ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆಯಿದೆ; (12ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಈ ಮುನ್ನೆಣಿಕೆ ಅದರ ಅಲ್ಲ ಗಳೆತವಾದ (12ತ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗದೆ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.
ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗಿರುವ ನೇರವಾದ ಹುರುಳು ಎಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯು ವಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗಿರುವ ಇಂತಹ ಒಳಹುರುಳು ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
5.2 ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ
ಮೇಲೆ (5.1.3)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಆಡುಗನ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವವನ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ) ಸಂಬಂದಿಸುವುದು, ಮತ್ತು ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೇನೇ ತಿಳಿಸಿರುವ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸುವುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಕನ್ನಡದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೇ ಬಗೆಯ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಎಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತುಗಳೆಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಕೊನೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಬರೆದರು), ಮತ್ತು ಎರಡನೇ ಬಗೆಯ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದದ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಡುರೂಪಗಳನ್ನು (ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಕೊಟ್ಟು ಬಂದ, ಕೊಡಲು ಬಂದ, ಕೊಡುತ್ತಾ ಬಂದ).
ಎಸಕಪದಗಳ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಪರಿಚೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನಡುರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ (ಬರೆಯುವ, ಬರೆದ), ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಎಸಕಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಬರೆಯುವುದು, ಬರೆದುದು).
5.2.1 ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಗೆಗಳು
ನಿಜಕ್ಕೂ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ನೆರವಾಗುವಂತಹ ಯಾವ ಪರಿಚೆಯೂ ಹೊತ್ತಿನ ಲ್ಲೇನೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಎಸಕದ ಮೊದಲು, ಬಳಿಕ, ಇಲ್ಲವೇ ಅದರೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಇರುಹ ವನ್ನು ನಾವು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾವು ಸೂರ್ಯನ ಇರುಹ ವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತೇವೆ (ಹಗಲು-ಇರುಳು), ಇಲ್ಲವೇ ಸೂರ್ಯ ಎಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತೇವೆ (ಮೂಡಲಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವಾಗ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಬಾನಿನ ನಡುವೆ (ತಲೆಯ ಮೇಲ್ಕಡೆ) ಕಾಣಿಸುವಾಗ ಮದ್ಯಾನ್ನ, ಮತ್ತು ಪಡುವಲಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವಾಗ ಸಂಜೆ).
ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಗಡಿ ಯಾರದ ಮುಳ್ಳುಗಳು ಎಲ್ಲಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತೇವೆ (ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ, ಆರು ಗಂಟೆ, ಆರೂಕಾಲು ಗಂಟೆ). ಈ ಸೂರ್ಯನ ಇಲ್ಲವೇ ಗಡಿಯಾರದ ಮುಳ್ಳುಗಳ ಇರುಹಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲ ಹಗಲು, ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ನಾಲ್ಕುಗಂಟೆಗೆ ಮೊದಲಾದ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆ ನುಡಿತಗಳನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತೇವೆ:
(1ಕ) ಅವನು ಹಗಲು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದ.
(1ಚ) ಆಕೆ ಮದ್ಯಾನ್ನ ಊಟ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. (1ಟ) ಅವನು ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ.
ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎಸಕರೂಪಗಳು ಈ ರೀತಿ ಸೂರ್ಯ, ಗಡಿಯಾರದ ಮುಳ್ಳು ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಇರುಹ ಇಲ್ಲವೇ ಜಾಗಗಳ ಬದಲು, ಅವು ಬಳಕೆ ಯಾಗಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಹೊತ್ತನ್ನು (ಎಂದರೆ, ಅವನ್ನು ಯಾವಾಗ ನುಡಿಯ ಲಾಗಿದೆ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ನೆರವಿಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
(2ಕ) ಅವನು ಪುಣೆಗೆ ಸಂಜೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (2ಚ) ಅವನು ಪುಣೆಯಿಂದ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬಂದ.
(2ಕ)ದಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪ ಬಂದಿದ್ದು, ಅದು ‘ಅವನು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕ ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (2ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪ ಬಂದಿದ್ದು, ಅದು ‘ಅವನು ಪುಣೆಯಿಂದ ಬರುವ’ ಎಸಕ ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಕನ್ನಡದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆ ನುಡಿತಗಳು ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಎಸಕರೂಪಗಳು ಬಳಸುವ ಹೊತ್ತನ್ನೇ ಇನ್ನಶ್ಟು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ನಾಳೆ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಎಸಕರೂಪ ‘ಆ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆದಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವುದೆ’ಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ನಾಳೆ ಎಂಬ ಪರಿಚೆಪದ ‘ಅದು ಎಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ (ಒಂದು ದಿವಸದ ಬಳಿಕ)’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಏಳೂವರೆ ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಏಳೂವರೆ ಗಂಟೆಗೆ ಎಂಬುದು ಇದನ್ನೇ ಇನ್ನಶ್ಟು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಚೆ ನುಡಿತಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಎಸಕ ಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವೆ ತಿಕ್ಕಾಟಗಳೂ ಉಂಟಾಗಬಲ್ಲುವು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(3)
ರಾಜು ನಿನ್ನೆ ಬರುತ್ತೇನೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದ.
(3)ನೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ನಿನ್ನೆ ಎಂಬ ಪರಿಚೆಪದ ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಎಸಕಪದರೂಪ ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವೆ ತಿಕ್ಕಾಟ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ನಿಜಕ್ಕೂ ರಾಜು ಹೇಳಿದ್ದು ನಾಳೆ ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂದಿರ ಬಹುದು; ಆದರೆ, ಇದನ್ನು ಆಡುಗನು ಎರಡು ದಿವಸಗಳ ಬಳಿಕ ಕೇಳುಗನಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು; ಹಾಗಾಗಿ, ರಾಜುವಿನ ಮಾತಿನಲ್ಲಿದ್ದ ನಿನ್ನೆ ಎಂಬುದು ಆಡುಗನ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ನಾಳೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಎಸಕರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದ ಉತ್್ತ ಒಟ್ಟು ಈ ರೀತಿ ಬದಲಾಗಿಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅದು ರಾಜು ಆ ಎಸಕರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಆಡುಗನು ಮೇಲಿನ (3)ನೇ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸುವು ದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಈ ಎರಡು ಹೊಲಬು ಗಳ ನಡುವೆ ತಿಕ್ಕಾಟ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಹೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆಪದಗಳ
ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಬೇರೊಂದು ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುವುದು. ಇಲ್ಲಿ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ನೆರವೆಸಕರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುವ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಡಲಾಗುವುದು.
5.2.2 ಸೊಲ್ಲುಪತ್ತುಗೆ ಮತ್ತು ಎಸಕಪತ್ತುಗೆ
ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಕನ್ನಡದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ(ಸಂಬಂದ)ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆದಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಒಂದು ಹೊಲಬು; ಮತ್ತು, ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೇನೇ ತಿಳಿಸಿರುವ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಹೊಲಬು.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡ
ಬಹುದು:
(4ಕ) (4ಚ)
ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋದ. ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲು ಬಸ್ಸು ಹತ್ತಿದ.
(4ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ‘ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ (ಎಂದರೆ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗೆ) ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಅದು ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸುವ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ನಡೆದಿತ್ತು; ಹಾಗಾಗಿ, ಹೋದ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪವನ್ನು ಈ (4ಕ) ಸೊಲ್ಲಿ ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (4ಚ)ದಲ್ಲಿ ‘ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ‘ಬಸ್ಸು ಹತ್ತುವುದೆ’ಂಬ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿ ದಂತೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ರಾಜು ‘ಬಸ್ಸು ಹತ್ತುವ’ ಈ ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಬಳಿಕ ‘ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಹೋಗಲು ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಆ (4ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ಹೊಲಬುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು
ಸೊಲ್ಲುಪತ್ತುಗೆ ಮತ್ತು ಎಸಕಪತ್ತುಗೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಬಹುದು.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ
ಸೊಲ್ಲುಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಎಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ, ಬರೆದ), ಮತ್ತು ಎಸಕಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಎಸಕ ಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಎಂಬ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಬರೆದು, ಬರೆಯಲು, ಬರೆಯುತ್ತಾ).
(1) ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಎಣಿಕೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು: ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗೂ ಎಸಕಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು
ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಎಸಕರೂಪಗಳು ಮಾತ್ರ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ಸೊಲ್ಲಿನ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಿರುವ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕರೂಪಗಳು ಕಾಣಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಸಂಬಂದಿಸುವಾಗ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಇಡಿಯಾಗಿ
ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನ ಗಮನಿಸ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸುವಾಗ ಅವುಗಳ ಕೊನೆ, ಸುರು, ಮತ್ತು ನಡುಬಾಗಗಳನ್ನು (ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು) ಗಮನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಡಿಯಾಗಿ ಗಮನಿಸಿರುವ ಒಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲಿನದು ಇಲ್ಲವೇ ಬಳಿಕದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳಬಲ್ಲೆವಲ್ಲದೆ, ಅವೆರಡೂ ಒಂದೇ ಹೊತ್ತಿನವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾರೆವು; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಒಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡುವುದು ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವುದು, ಮತ್ತು ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಇವೆರಡೂ ಒಂದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಆ ಎಸಕದ ನಡುಬಾಗವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವ ಮೊದಲು, ಅದು ತಿಳಿಸ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಇಲ್ಲವೇ ಆಲೋಚಿಸಿ, ಅದನ್ನು ವರ್ಣಿಸು ವಂತಹ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ತುಸು ಹೊತ್ತು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯು ನಡೆಯುತ್ತಿರ ತ್ತಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬೇಕಾದರೆ, ಅದು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಎಂದರೆ, ಅದು ‘ಮುಂದುವರಿಯುವ’ ಎಸಕವಾಗಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಸುಳುರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಇಡಿಯಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ ತಿಳಿಸುವ ಕಾರಣ, ಆ ರೀತಿ ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಎಸಕಗಳ ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ತಿಳಿಸಲು ಬರುವು ದಿಲ್ಲ.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಎಸಕಪದಗಳ
ತುಸು ಹೊತ್ತು
ಆದರೆ,
ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇನೇ ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ, ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಬೇಕಾದಲ್ಲಿ, ಅಂತಹ ಎಸಕ ತುಸು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಎಸಕ ವೆಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ (ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ). ಎಂದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯ ಬದಲು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
(2) ಹೆಚ್ಚು ಹೊತ್ತು ಉಳಿಯುವಂತಹ ‘ಇರುಹ’ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಇರು ಪದಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತು (ಇರುತ್ತಾನೆ), ಹಿಂಬೊತ್ತು (ಇದ್ದ), ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತು (ಇದ್ದಾನೆ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿವೆ
ಎಂಬುದು ಈ ವಿವರಣೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇರುಹ ಹೆಚ್ಚು ಹೊತ್ತು ಉಳಿಯುವ ಕಾರಣ, ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಅದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಲು ಸಾಕಶ್ಟು ಸಮಯ ದೊರಕುತ್ತದೆ.
(5ಕ) ಅವನು ಸಂಜೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತಾನೆ. (5ಚ) ಅವನು ಈಗ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ. (5ಟ) ಅವನು ನಿನ್ನೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ.
(5ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಆತನ ಇರುಹ’ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕದ್ದು (ಸಂಜೆ) ಎಂಬು ದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ, (5ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇ (ಈಗ) ಇದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (5ಟ)ದಲ್ಲಿ ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲಿನದು (ನಿನ್ನೆ) ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಇರು ತ್ತಾನೆ, ಇದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು ಇದ್ದ ಎಂಬ ಇರು ಪದದ ಮೂರು ಪದರೂಪಗಳು ಅಡಕವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
(3) ಎಸಕಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ, ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತಿದೆಯಾದರೂ, ಸೊಲ್ಲುಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವಂತಹದೇ ತೊಂದರೆ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಎಸಕ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕ ನಡೆಯುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ (ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು) ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೂ ಅದೊಂದು ‘ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದ್ದು, ಅಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಓದುತ್ತಾ ಊಟಮಾಡಿದ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಾ ಎಂಬುದು
ಊಟಮಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಂತಹ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಮೊದಲೆಸಕದ (ಒಡೆದು) ಮತ್ತು ಮಾರೆಸಕದ (ಒಡೆಯಲು) ರೂಪ ಗಳು ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳು ಇನ್ನೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಇಲ್ಲವೇ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವು ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕಗಳಾಗಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
ಸೊಲ್ಲುಪತ್ತುಗೆಯ ಬಳಕೆಯೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ (5.2.2-3)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ಎಸಕಪತ್ತುಗೆಯ ಬಳಕೆಯೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ (5.2.4)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುವುದು.
5.2.3 ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ
ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಎಸಕಪದಗಳ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿದ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆದ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವಂತಹ ಎಸಕ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(6ಕ) ಇವತ್ತು ನಮ್ಮ ರಿಸಲ್ಟು ಬರುತ್ತದೆ. (6ಚ) ಮದುವೆಗೆ ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (6ಟ) ಈ ಬಸ್ಸು ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರು ನಾಳೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. (6ತ)
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಆ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ‘ರಿಸಲ್ಟು ಇನ್ನೂ ಬಂದಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳು (6ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ. ಉಳಿದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
(1) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಈ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಎಸಕ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (6ಕ-ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು; ಹಾಗೆ ಕಂಡಿತವಾಗಿಲ್ಲದಿರುವಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಎಸಕಪದಗಳ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(7ಕ) ಮದುವೆಗೆ ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (7ಚ) ಮದುವೆಗೆ ನಮ್ಮ ಅಣ್ಣ ಹೋಗಬಹುದು. (8ಕ) ಈ ಬಸ್ಸು ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. (8ಚ) ಈ ಬಸ್ಸು ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡಬೇಕು.
‘ಮದುವೆಗೆ ಆಡುಗನ ಅಣ್ಣ ಹೋಗುವುದು’ ಕಂಡಿತವಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ (7ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಆಡುಗನಿಗೆ ಸಂಶಯವೇನಾದರೂ ಇದೆಯಾದಲ್ಲಿ (7ಕ)ದ ಬದಲು (7ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; (8ಕ) ಮತ್ತು (8ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಇಂತಹದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಆದರೆ, ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಂಡಿತವಿರುವ (ಆದರೆ ಪೂರ್ತಿ ಕಂಡಿತವಿಲ್ಲದ) ಸಂದರ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (5.5.1 ನೋಡಿ).
(2) ಎಸಕಪದವನ್ನನುಸರಿಸಿ, ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಕ್ಕೆ ಈಪೊತ್ತಿನ ಹುರುಳೂ ಬರಬಲ್ಲುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(9ಕ) ಅವನು ಮಾಡಿದುದು ಸರಿಯಲ್ಲವೆಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. (9ಚ) ಅವಳು ಹಾಡುವುದು ಇಲ್ಲಿವರೆಗೂ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ. (9ಟ) ಆ ಪುಸ್ತಕ ನನಗೆ ಎಟಕುತ್ತದೆ. (9ತ) ಅವನಿಗೆ ತಲೆ ನೋಯುತ್ತದೆ.
‘ಅವನು ಮಾಡಿದುದು ಸರಿಯಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಅನಿಸಿಕೆ ಆಡುಗನಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ (9ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೂ ಇದ್ದಿರಬಲ್ಲುದು, ಮತ್ತು ಆಮೇಲೂ ಅದು ಆತನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರಬಲ್ಲುದು; ಆದರೆ ಅದು ಈ ಸೊಲ್ಲಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮುಕ್ಯವಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಆಡಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಎಂದರೆ ಈಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಅನಿಸಿಕೆ ಇದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿದೆ; (9ಚ- ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ನಿಜವಿರುವ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಅವು ಈಪೊತ್ತಿನ ಹುರುಳನ್ನೇ ಕೊಡು ತ್ತವೆ:
(10ಕ) ಬೂಮಿ ದಿನಾ ಒಂದು ಸುತ್ತು ತಿರುಗುತ್ತದೆ. (10ಚ) ತಿಂಗಳ ಸೆಳೆತದಿಂದ ಕಡಲು ಮೇಲೇಳುತ್ತದೆ. (10ಟ) ಮಳೆಯಿಂದ ಕಾಡಿನ ಮರಗಳಿಗೆ ನೀರು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಹೆಚ್ಚಿನೆಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಈ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪಕ್ಕೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಇದನ್ನು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವೆಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ.
(3) ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು, ಎಂದರೆ ಹಿಂದೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆ ದಿದ್ದು, ಮುಂದೆಯೂ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(11ಕ) ಶೆಟ್ಟರು ಅಂಗಡಿಯ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ತೆರೆಯುತ್ತಾರೆ.
(11ಚ) ವಸಂತಿ ಆಲೋಚಿಸಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾಳೆ. (11ಟ) ಮೂರಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ಸೇರಿಸಿದರೆ ಏಳಾಗುತ್ತದೆ. (11ತ) ಈ ಬೆಕ್ಕು ನಾಯಿಯನ್ನೂ ಹೆದರಿಸುತ್ತದೆ.
(11ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯವ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು; ಇಲ್ಲವೇ ‘ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೆಟ್ಟರು ಅಂಗಡಿ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಯಾವಾಗ ತೆರೆಯುತ್ತಾರೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು, ಎಂದರೆ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು.
ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಈ ಎರಡನೆಯ ಬಗೆಯ (ಬಳಕೆಯ) ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲೂ ನಡೆದಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದೆಯೂ ನಡೆಯಬಲ್ಲುದು; ಇದಲ್ಲದೆ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಅದು ನಡೆಯದಿರಲೂ ಸಾದ್ಯವಿದೆ (ಆ ದಿವಸ ಶೆಟ್ಟರು ಅಂಗಡಿಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆಗೆಯದೇ ಇರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಆವತ್ತು ಶೆಟ್ಟರು ತೀರಿಹೋಗಿ, ಮುಂದೆ ಅವರ ಅಂಗಡಿಯ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯದೇ ಇರಬಹುದು). ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಅದರ ಅಳವಿಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂದೆ 5.6ರಲ್ಲಿ ನೋಡಲಿರುವೆವು.
ಮೇಲೆ (2)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಅನಿಸು, ಕೇಳಿಸು, ಎಟಕು, ನೋಯು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಗಿರುವ ಈಪೊತ್ತಿನ ಹುರುಳು ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದನ್ನು ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳಿನ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
(4) ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಓದುಗರ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಎದ್ದು ಕಾಣಿಸುವ ಹಾಗೆ ವರ್ಣಿಸಬೇಕಾದಾಗ, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬದಲು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದಿದೆ.
(5) ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪವನ್ನು ಅರಿಕೆಯ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುವು ದಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಅರಿಕೆಯ ಒರಟುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(12ಕ) ಅವರು ಇವತ್ತು ಇಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ. (‘ಇರಲಿ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು) (12ಚ) ಈ ಹುಡುಗ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. (‘ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಹೋಗಲಿ’
ಎಂಬ ಹುರುಳು)
ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಒಂದು ಹೆಸರುಪದದ ಪರಿಚೆಯಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ಹೆಸರುಪದವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬೇಕಾದಾಗ ಅವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಪದಗಳ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಉದು- ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(13ಕ) ನಾಳೆ ಅರಳುವ ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಈ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿದ್ದಾರೆ. (13ಚ) ನಾಳೆ ಅರಳುವುದನ್ನು ಈ ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
5.2.4 ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ
ಎಸಕಪದಗಳ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವಂತಹ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಎಸಕ ತುಂಬಾ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿಯೂ ಇರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ತುಂಬಾ ಉದ್ದವಾಗಿಯೂ ಇರಬಹುದು. ಈ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(14ಕ) ಆಕೆ ಕಿಟಿಕಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋದಳು. (14ಚ) ನಾವು ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ 20 ವರ್ಶ ವಾಸಮಾಡಿದೆವು. (14ಟ) ಅವನು ಆರು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತು ಟಿ.ವಿ. ನೋಡಿದ.
(14ತ) ಹುಡುಗರು ಹಗಲಿಡೀ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದರು.
(14ಕ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ‘ಕಿಟಿಕಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕಕ್ಕೂ, (14ಚ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ‘20 ವರ್ಶ ವಾಸಮಾಡುವ’ ಎಸಕಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಅವುಗಳ ಉದ್ದದಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಈ ಎರಡು ಕಡೆ ಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ; (14ಟ) ಮತ್ತು (14ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಎಸಕಗಳಲ್ಲೂ ಇಂತಹದೇ ರೂಪ ಬಳಕೆ ಯಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಹೊತ್ತಿನ ಉದ್ದದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
(1) ಆದರೆ, ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪದ ಹಾಗೆ, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕ ರೂಪವನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲವೇ ಅಂತಹ ಒಂದು ಪರಿಚೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ (ಮುಂದುವರಿಯುವ) ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ:
(15ಕ) ಅವನು ದಿನಾಲೂ ಸಂಜೆ ವಾಕಿಂಗಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ. (15ಚ) ಆತ ತನ್ನ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ತಾನೇ ಒಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. (15ಟ) ಆಕೆ ವೀಣೆಯನ್ನು ಚನ್ನಾಗಿ ಬಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. (15ತ) ಆತನಿಗೆ ಬಹಳ ಬೇಗ ಕೋಪ ಬರುತ್ತಿತ್ತು.
(15ಕ)ದಲ್ಲಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ‘ಆತನು ದಿನಾಲೂ ಸಂಜೆ ವಾಕಿಂಗಿಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಒಡನೆಸಕದ ಹೋಗುತ್ತ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು (ಇದ್ದ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಹೋದ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪ ವನ್ನು ಈ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (14ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಅವನು (ದಿನಾಲೂ) ಆರು ಗಂಟೆ ಟಿ.ವಿ. ನೋಡುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗಿರುವಂತಹ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು ಸಿಗಲಾರದು.
(2) ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕೂಡಲೇ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬು ದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(16ಕ) ಈಗ ಬಂದೆ. (16ಚ) ಬಸ್ಸು ಬಂತು. (16ಟ) ಒಂದು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟೆ.
ದೂರದಲ್ಲಿ ಬಸ್ಸು ಬರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, (16ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಹೇಳಿರ ಬಹುದು; ಇದನ್ನೇ ಬಸ್ಸು ಬರುತ್ತಾ ಇದೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನ ಮೂಲಕವೂ ತಿಳಿಸಬಹುದು; ಹಾಗಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪದ ಮೂಲಕ ಈಗ ನಡೆಯು ತ್ತಿರುವ, ಮತ್ತು ಕೂಡಲೇ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಬಹುದು.
5.2.5 ಇರು ಪದದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ
ಇರು ಪದಕ್ಕೆ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿವೆಯೆಂಬುದನ್ನು ನಾವು 4.5.5ರಲ್ಲಿ ನೋಡಿರು ವೆವು. ಈ ಪದ ಉಳಿದ ಎಸಕಪದಗಳ ಹಾಗೆ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.
(17ಕ) ಅವರು ನಾಳೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ. (17ಚ) ಅವರು ಈಗ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. (17ಟ) ಅವರು ನಿನ್ನೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು.
(1) ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಯಾದರೂ, ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕವೂ ಮುಂದು ವರಿಯುವಂತಹದಾಗಿರಬಹುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲು ಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(18ಕ) ಆ ಪುಸ್ತಕ ತುಂಬಾ ಚನ್ನಾಗಿತ್ತು. (18ಚ) ಆ ಪುಸ್ತಕ ಇಂಗ್ಲಿಶ್ನಲ್ಲಿತ್ತು.
ನಿಜಕ್ಕೂ ಆ ಪುಸ್ತಕ ಈಗಲೂ (ಎಂದರೆ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ) ಚನ್ನಾ ಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದೆಯೂ ಅದು ಚನ್ನಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ, (18ಕ)ದಲ್ಲಿ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಇತ್ತು ಎಂಬ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, (18ಚ) ತಿಳಿಸುವ ಪುಸ್ತಕ ಇಂಗ್ಲಿಶ್ನಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಇರುಹ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಬಳಿಕವೂ ಬದಲಾಗದಿರುತ್ತದೆ; ಎಂದರೆ, ಆ ಪುಸ್ತಕ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಹೊತ್ತು ಗಳಲ್ಲೂ ಇಂಗ್ಲಿಶ್ನಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತದೆ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ (18ಚ)ದಲ್ಲಿ ಇತ್ತು ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪ ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಯಾಗಿ ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಅದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಂದರ್ಬಕ್ಕೆ ಎಶ್ಟು ಬೇಕಾಗು ತ್ತದೆಯೋ ಅಶ್ಟನ್ನು ಮಾತ್ರ ಆರಿಸಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆ ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಂಶ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದಿನದು ಎಂಬುದನ್ನು (18ಕ) ಮತ್ತು (18ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಇತ್ತು ಪದರೂಪ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಣಬಹುದು:
(19ಕ) ನೀವು ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ ಈ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ. (19ಚ) ನಾನು ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ ಈ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿತ್ತು.
(19ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಈಗ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚಿದೆ’ ಇಲ್ಲವೇ ‘ನಿನ್ನೆ ಮುಚ್ಚಿತ್ತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮುಂದಿನ ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (‘ನೀವು ಹಿಂದಿರುಗುವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ’) ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ ಎಂದಿಶ್ಟೇ ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, ಆ ಒಂದು ಸಂದರ್ಬದಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆಯೋ, ಇಲ್ಲವೇ ಮುಚ್ಚಿರುತ್ತದೆಯೋ ಎಂಬುದಿಶ್ಟೇ ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳುಗ ನಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ವಿಶಯವಾಗಿದೆ.
ಹಾಗಾಗಿ, (19ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತ, ಈಗಲೂ ಆ ಬಾಗಿಲು
ತೆರೆದಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(2) ಇರು ಪದದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಈ ವಿಶಯವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸಬೇಕಿದ್ದಲ್ಲಿ, (ಕ) ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು, (ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತು, ಮತ್ತು (ಟ) ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ:
(ಕ) ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪಾಂಗು ಇರುತ್ತದೆಯೋ ಅದು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು;
(ಚ) ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ನುಡಿಯಲಾಗಿದೆಯೋ (ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆಯೋ) ಅದು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತು; ಮತ್ತು (ಟ) ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆಯೋ ಅದು ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು.
ಇಲ್ಲಿ ‘ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು’ ಎಂಬುದು ಪಾಂಗಿನ ಇರುಹದ ಕುರಿತಾಗಿ ತಿಳಿವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಹೊತ್ತಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅಂತಹ ಹೊತ್ತನ್ನು ‘ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತು’ ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ; ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಇರುಹದ ತಿಳಿವನ್ನು ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಅದು ‘ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು’.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ನಿನ್ನೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ರಾಜು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ನಿನ್ನೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ; ‘ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಾಜು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದನೋ ಇಲ್ಲವೋ’ ಎಂಬುದಶ್ಟೇ ಆಡುಗನಿಗೆ ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿರುವ ವಿಶಯ. ರಾಜು ಹಿಂದಿನ ದಿವಸ ಸಂಜೆಯೂ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅದು ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಲ್ಲ. (ಇದಲ್ಲದೆ, ಆಡುಗನಿಗೆ ಅದು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೆಯೂ ಇರಬಲ್ಲುದು).
ನಿಜಕ್ಕೂ ‘ರಾಜು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹೊತ್ತು’ ಎಂಬುದು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ; ಈ ಹೊತ್ತಿನ ಒಂದು ಅಂಶವನ್ನಶ್ಟೇ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಒಳ ಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಆಡಿರುವ ಇಲ್ಲವೇ ಬರೆದಿರುವ ಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಾಗಿದ್ದು, ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನದು ಎಂದಿಶ್ಟೇ ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದಿನದು ಎಂಬುದನ್ನೇನೂ ಅದು ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ಆತ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಿರಬಹುದು, ಮತ್ತು ಮುಂದೆಯೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯಬಹುದು.
(3) ಇದಲ್ಲದೆ, ಇರು ಪದದ ಬಳಕೆ ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವಲ್ಲದೆ, ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಸೊಲ್ಲು, ಕೇಳ್ವಿ ಮೊದಲಾದವುಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳು ತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವಲ್ಲೂ ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ನಾನು ಅವರ ಮನೆಗೆ ಹೋದಾಗ ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಮತ್ತು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು ಒಂದೇ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು, ಮತ್ತು ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದಿನದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
5.2.6 ಎಸಕಹೊತ್ತಿನ ಬಳಕೆ
ಒಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅದರ ‘ಎಸಕಹೊತ್ತ’ನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೇಲೆ ನೋಡಿರುವೆವು. ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಯನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(20ಕ) ಮಳೆ ಬಂದು ಕೆರೆ ತುಂಬಿತು. (20ಚ) ಇಲಿಯನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಬೆಕ್ಕು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿತು. (20ಟ) ಅವರು ಟೀ ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ನಮ್ಮನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿದರು.
(20ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಮೊದಲೆಸಕ ರೂಪ ಅದು ತಿಳಿಸುವ (ಮಳೆ ಬರುವ) ಎಸಕ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ (ಕೆರೆ ತುಂಬಿತು ಎಂಬುದರ) ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; (20ಚ)ದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಲು ಮಾರೆಸಕ ರೂಪ ಅದು ತಿಳಿಸುವ (ಇಲಿ ಹಿಡಿಯುವ) ಎಸಕ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ (ಬೆಕ್ಕು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರುವ ಎಸಕದ) ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು (20ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ಎಂಬ ಒಡನೆಸಕದ ರೂಪ ಅದು ತಿಳಿಸುವ (ಟೀ ಕುಡಿಯುವ) ಎಸಕ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ (ನಮ್ಮನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸುವ ಎಸಕದ) ಒಟ್ಟಿಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಟ್ಟುಪಾಡಿದೆ: ಎರಡು ಎಸಕಗಳೂ ಅವನ್ನು ನಡೆಸುವವರ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿವೆಯಾದರೆ, ಮತ್ತು ಅವನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವರಾದರೆ, ಅವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಜೋಡಿಸಿ ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಎರಡನ್ನೂ ಒಬ್ಬನೇ ವ್ಯಕ್ತಿ ನಡೆಸುವುದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅವನ್ನು ಜೋಡಿಸಬಹುದು:
(21ಕ) ರಾಜು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿ ಗೆಲ್ಲು ಕಡಿದ. (21ಚ) ರಾಜು ತರಕಾರಿ ತಂದು ಬೇಯಿಸಿದ. (22ಕ) *ರಾಜು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿ ಜಾನಕಿ ಅವನಿಗೆ ಕತ್ತಿ ಕೊಟ್ಟಳು. (22ಚ) *ರಾಜು ತರಕಾರಿ ತಂದು ಅವನ ಹೆಂಡತಿ ಬೇಯಿಸಿದಳು.
(21ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತುವ’ ಮತ್ತು ‘ಗೆಲ್ಲು ಕಡಿಯುವ’ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬನೇ ವ್ಯಕ್ತಿ (ರಾಜು) ನಡೆಸಿರುವ ಕಾರಣ, ಆ ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಾಗಿದೆ; (21ಚ)ದಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ. ಆದರೆ, (22ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ರಾಜು ಮಾಡಿದ್ದು, ‘ಅವನಿಗೆ ಕತ್ತಿ ಕೊಡುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ಬೇರೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ
(ಜಾನಕಿ) ಮಾಡಿರುವ ಕಾರಣ, ಆ ಎರಡು ಎಸಕಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿರುವ (22ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಲ್ಲ; (22ಚ)ದಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
ಎಸಕಗಳೆರಡೂ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲವಾದರೆ, ಇಲ್ಲವೇ ಎರಡರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲವಾದರೆ, ಅವುಗಳ ಆಗುಗ ಇಲ್ಲವೇ ಮಾಡುಗರು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾದರೂ ಅಂತಹ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(23ಕ) ಮಳೆ ಬಂದು ಕೆರೆ ತುಂಬಿತು. (23ಚ) ನಾವು ಬೇಗನೆ ಬಂದು ಅವರಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಯಿತು.
(23ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮಳೆ ಬರುವುದು’ ಮತ್ತು ‘ಕೆರೆ ತುಂಬುವುದು’ ಎಂಬ ಎರಡು ಎಸಕಗಳೂ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಎಸಕಗಳು; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವುಗಳ ಆಗುಗಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾದರೂ, ಅವನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಹೇಳಲು ಸಾದ್ಯವಾಗಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (23ಚ)ದಲ್ಲಿ ‘ಬೇಗನೆ ಬರು’ ಎಂಬುದು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕ ವಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ‘ಅವರಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದು’ ಎಂಬುದು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಎಸಕ; ಹಾಗಾಗಿ, ಈ ಎರಡು ಎಸಕಗಳ ಆಗುಗ ಮತ್ತು ಮಾಡುಗಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿವೆಯಾದರೂ ಅವನ್ನು ಜೋಡಿಸಲು ಸಾದ್ಯವಾಗಿದೆ.
5.2.7 ಪರಿಚೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ
ಪತ್ತುಗೆ ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಹಿಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಮೂಲಕ ಪರಿಚೆಯನ್ನು ಕೊಡುವ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(24ಕ) ಓಡುವ ಬಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಹಾರಿದ. (24ಚ) ಕೊಳೆತ ಹಣ್ಣನ್ನು ತಿನ್ನಬೇಡಿರಿ.
(24ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಬಸ್ಸು ಎಂತಹದು’ ಎಂಬುದನ್ನು, ಎಂದರೆ ಅದರ ಪರಿಚೆ ಯನ್ನು ಓಡುವ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆಪದ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು (24ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕೊಳೆತ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆಪದವೂ ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣಿನ ಪರಿಚೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಎಸಕಪದಗಳ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳಲ್ಲೂ ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕಾಣಲು ಬರುತ್ತದೆ:
ಮುಂಬೊತ್ತು
ಮತ್ತು
(25ಕ) ನಾನು ಅವರನ್ನು ಕಾಣುವುದು ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ಬಳಿಕ. (25ಚ) ನಾನು ಅವರನ್ನು ಕಂಡುದು ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ.
(25ಕ)ದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು (ಕಾಣುವುದು ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (25ಚ)ದಲ್ಲಿ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು (ಕಂಡುದು ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ಹೆಸರಿಸುತ್ತದೆ; ಈ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ಬಳಿಕ ಎಂಬ ನುಡಿತ ಎಸಕ ನಡೆಯಲಿರುವ (ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆದ) ಹೊತ್ತನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(1) ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪ ಮತ್ತು ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪ ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ನಡುರೂಪಗಳನ್ನೂ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದು ಮುಗಿದಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ:
(25ಕ) ಇದು ನಾನು ನಿನ್ನೆ ಓದಿದ ಪುಸ್ತಕ. (25ಚ) ನಾನು ನಿನ್ನೆ ಓದಿದುದು ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು.
ಈ ರೂಪಗಳಿಗೂ, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪಗಗಳ ಹಾಗೆ, ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಅಂತಹ (ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ) ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(26ಕ) ನೀವು ದಿನಾಲೂ ಓದುತ್ತಿದ್ದ ಪುಸ್ತಕ ಯಾವುದು? (26ಚ) *ನೀವು ದಿನಾಲು ಓದಿದ ಪುಸ್ತಕ ಯಾವುದು? (27ಕ) ನೀವು ದಿನಾಲೂ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದುದು ಯಾರನ್ನು? (27ಚ) *ನೀವು ದಿನಾಲೂ ಕಂಡುದು ಯಾರನ್ನು?
ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ, ಮತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ (26ಕ)ದಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು, ಮತ್ತು (27ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದುದು ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಮತ್ತು ಕಂಡುದು ಎಂಬಂತಹ ಸುಳುರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವು ದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದರಿಂದಾಗಿ (26ಚ) ಮತ್ತು (27ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಸರಿಯಾಗಿಲ್ಲ.
(2) ಆದರೆ, ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪ ಮತ್ತು ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪ ಗಳಿಗೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ, ಮತ್ತು ಮುಂದೆಯೂ ಬಳಕೆಯ ಲ್ಲಿರಬಹುದಾದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಸಿಗಬಲ್ಲುದು:
(28ಕ) ಇವನು ದಿನಾಲೂ ಶಾಲೆಗೆ ತಡವಾಗಿ ಬರುವ ಹುಡುಗ. (28ಚ) ದಿನಾಲೂ ಶಾಲೆಗೆ ತಡವಾಗಿ ಬರುವುದು ಈ ಹುಡುಗ.
(28ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು, ಮತ್ತು (28ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬರುವುದು ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ಪರಿಚೆಯಾಗಿ ಮತ್ತು ಹೆಸರಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇವೆರಡೂ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ನಡುರೂಪಗಳು.
5.3 ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ
(ಇಲ್ಲವೇ
ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಇಡೀ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ) ಸಂಬಂದಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೇಲೆ ನೋಡಿರುವೆವು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಎಸಕದ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಅಂಶವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಕೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು) ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ
(ಎಂದರೆ, ಅದರ
ತೊಡಗಿಕೆ,
(1) ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಎಸಕ ಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.
(1ಕ) (1ಚ) ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (1ಟ) ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲಿದ್ದಾನೆ
(1ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ಎಸಕರೂಪಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ, ‘ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕದ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (1ಚ)ದಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತ ಎಂಬ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಈ ಎರಡು ಎಸಕರೂಪಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ‘ರಾಜು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಅದೇ ಎಸಕದ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು, (1ಟ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗಲು ಎಂಬ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪ ವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
(2) ಕನ್ನಡದ ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಮೊದಲೆಸಕ, ಮಾರೆಸಕ, ಮತ್ತು ಒಡನೆಸಕ ಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳಿದ್ದು, ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಎಸಕಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಇರು ಪದದ ಪದರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಎಸಕ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದು, ತೊಡಗುವುದು, ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಯುವುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ಈ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಬಳಿಕ ಬರುವ ಇರು ಪದದ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳು ಈ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ತೊಡಗಿಕೆ, ಮತ್ತು ಮುಂದು ವರಿಕೆಗಳು ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು, ಎಂದರೆ ಅವುಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಎಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(2ಕ) ನಿಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆತ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಮಾಡಿದ್ದ. (2ಚ) ನೀವು ಬರುವಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಆತ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿರುತ್ತಾನೆ. (2ಟ) ಅವನು ಬೆಳಿಗ್ಗಿನಿಂದಲೂ ನಿಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
(2ಕ)ದಲ್ಲಿ ಮಾಡು ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವಾದ ಮಾಡಿ ಎಂಬುದರೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪವನ್ನು (ಇದ್ದ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಮಾಡಿದ್ದ ಎಂಬ ಈ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ‘ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ’ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (2ಚ)ದ ಮಾಡಿರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಮಾಡು ಎಸಕ ಪದದ ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪವನ್ನು (ಇರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ‘ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ’ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು
(2ಟ)ದಲ್ಲಿ ಮಾಡು ಎಸಕಪದದ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವಾದ ಮಾಡುತ್ತ ಎಂಬುದರೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪವನ್ನು (ಇದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(3) ಇರು ಪದದ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
ನಾನು ಬರುವುದರೊಳಗೆ ಹತ್ತು ಪುಟ ಬರೆದಿರಲಿ.
(3ಕ) (3ಚ) ಇನ್್ಸಪೆಕ್ಟರ್ ಬರುವಾಗ ಮಕ್ಕಳು ಓದುತ್ತಿರಲಿ.
(3ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬರೆ ಪದದ ಬರೆದು ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಅರಿಕೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ‘ಬರೆಯುವ ಕೆಲಸ ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಬೇಕು’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (3ಚ)ದಲ್ಲಿ ಓದು ಪದದ ಓದುತ್ತ ಎಂಬ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಅರಿಕೆರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ‘ಮಕ್ಕಳು ಓದುವ ಕೆಲಸ’ ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. (4) ಎಸಕಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ಹೊತ್ತಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು
ಇಟ್ಟಳವೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(4ಕ) ಅವನು ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (4ಚ) ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
(4ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಅವನು ಕುಣಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (4ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಹೊಳೆ ದಾಟಲು ಹೊರಟವನು ನಡುವಿನಿಂದಲೇ ಹಿಂದಿರುಗಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಹೋಗಿರಬಹುದು.
(4ಕ) ಮತ್ತು (4ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಕುಣಿ ಮತ್ತು ದಾಟು ಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳ ನಡುವೆ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಕಾರಣ. ದಾಟುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಎಂಬುದಿದೆ; ಹೊಳೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಯನ್ನು ತಲಪಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಈ ಮುಗಿತಾಯ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. (4ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಈ ಮುಗಿತಾಯದ
ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲವಾದ ಕಾರಣ, ಅದರಿಂದ ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ, ಕುಣಿ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಮುಗಿತಾಯ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ. ಅದನ್ನು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಮುಗಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, (4ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಅವನು ಕುಣಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆ ಯಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ ಎಂತಹ ಹುರುಳು ದೊರಕು ತ್ತದೆ ಎಂಬುದು, ಮತ್ತು ಎಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಬಳಸಬಲ್ಲೆವು ಎಂಬುದೂ ಎಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಈ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ಇಟ್ಟಳವನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಶಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ (5.4) ರಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುವುದು.
(5) ಎಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಹೆಸರುಪದಗಳು, ಮತ್ತು ಪರಿಚೆ ಪದಗಳೂ ಕೂಡ, ಅವುಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ನಡೆಸಬಲ್ಲುವು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
(5ಕ) ಅವನು ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಈಜಿದ. (5ಚ) *ಅವನು ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಈಜಿದ. (5ಟ) *ಅವನು ಹೊಳೆಯನ್ನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಈಜಿದ.
(5ತ) ಅವನು ಹೊಳೆಯನ್ನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಈಜಿದ.
ಈಜು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಅದರದೇ ಆದ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, (5ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಎಂಬ ಪರಿಚೆಕಂತೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದಲ್ಲದೆ, (5ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಹೊಳೆ ಹೆಸರುಪದವನ್ನು ಅನ್ನು ಪತ್ತುಗೆ ಒಟ್ಟಿ ನೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ಮುಗಿತಾಯ ದೊರಕುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ, (5ತ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಎಂಬ ಪರಿಚೆಕಂತೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು (5ಟ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂಬುದರಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
ಎಸಕಪದಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುಪದಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಚೆ ಪದಗಳು ಎಂತಹ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ತರಬಲ್ಲುವು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಪಸುಗೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗುವುದು.
5.3.1 ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳು
ಎಸಕಪದಗಳ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಒಟ್ಟು ಒಂಬತ್ತು ಬಗೆಯ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಮಾಡು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಕೆಳಗಿನ ಎತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮೊದಲೆಸಕ ಮಾರೆಸಕ ಒಡನೆಸಕ
ಮಾಡಿರುತ್ತಾನೆ ಮಾಡಲಿರುತ್ತದೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ
ಹಿಂಬೊತ್ತು ಮಾಡಿದ್ದ ಮಾಡಲಿದ್ದ
ಈಪೊತ್ತು ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ ಮಾಡಲಿದ್ದಾನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ
ನಾಲ್ಕನೆಯದೊಂದು
ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ
ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವೂ ಇದೆ, ಮತ್ತು ಈ ರೂಪದೊಂದಿಗೂ ಇರು ಪದದ ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಮಾಡದಿರುತ್ತಾನೆ, ಮಾಡದಿದ್ದ, ಮಾಡ ದಿದ್ದಾನೆ). ಆದರೆ, ಇಂತಹ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಿಗೆ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
ನಾಳೆ ನಾನು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗದಿರುತ್ತೇನೆ.
(6ಕ) (6ಚ) ನಿನ್ನೆ ಇಡೀ ದಿನ ಅವನು ಏನನ್ನೂ ತಿನ್ನದಿದ್ದ. (6ಟ) ಅವನು ಇವತ್ತು ಮಾತ್ರ ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗದಿದ್ದಾನೆ.
(6ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೋಗದಿರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೋಗು ಎಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು (ಹೋಗುವ ಎಸಕ ವನ್ನು) ಅಲ್ಲಗಳೆಯುತ್ತಿದೆಯಶ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಆ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದ ಕುರಿತಾಗಿ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, (6ಚ) ಮತ್ತು (6ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ತಿನ್ನ ದಿದ್ದ ಮತ್ತು ಹೋಗದಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳೂ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ಮತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲ ಗಳೆಯುತ್ತದೆಯಲ್ಲದೆ, ಅವುಗಳ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದ ಕುರಿತಾಗಿ ಏನನ್ನೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, ಅಂತಹ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸಿಲ್ಲ.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಒಂಬತ್ತು ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ಮಾಡು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದ ಕುರಿತಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(1) ಮೊದಲೆಸಕ: ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು ಇಲ್ಲವೇ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ದಾಗ, ತಿರುಳೆಸಕಪದವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(7ಕ) ನಾಳೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಅಪ್ಪ ಕಡೂರಿಗೆ ಹೋಗಿರುತ್ತಾನೆ. (7ಚ) ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಬಂದಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದ್ದ. (7ಟ) ಆತ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ.
ಈ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು (ಹೋಗಿ, ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬಂದು ಎಂಬುವನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇವುಗಳೊಂದಿಗೆ (7ಕ)ದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಇರುತ್ತಾನೆ ರೂಪವನ್ನು, (7ಚ)ದಲ್ಲಿ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಇದ್ದ ರೂಪವನ್ನು, ಮತ್ತು (7ಟ)ದಲ್ಲಿ ಈಪೊತ್ತಿನ ಇದ್ದಾನೆ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
(7ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ನಾಳೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಅಪ್ಪ ಕಡೂರಿಗೆ ಹೋಗುವ ಕೆಲಸ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು, (7ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ನೀವು ಬಂದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆತ ನಿದ್ದೆಮಾಡುವ ಎಸಕ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತ್ತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳು, ಮತ್ತು (7ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ನುಡಿದ ಹೊತ್ತಿಗೆ (ಎಂದರೆ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ) ಆತ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವ ಎಸಕ ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ.
ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಅದು ‘ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪಗಳು ಅಡಕವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಮತ್ತು, ಅದನ್ನೇ ಹೆಚ್ಚು ವಿವರವಾಗಿ ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಪದಕಂತೆಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ಒಳಸೊಲ್ಲುಗಳು (ನಿನ್ನೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಮತ್ತು ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಬಂದಾಗ ಎಂಬವು) ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
(2) ಮಾರೆಸಕ: ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು ಇಲ್ಲವೇ ಈಪೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದು ಎಸಕ ತೊಡಗುವಂತಹ ಬೇರೊಂದು ಇಟ್ಟಳ ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ
ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು
ನೆರವೆಸಕಪದದ
ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆದಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(8ಕ) ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ನಮಗೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಿರುತ್ತದೆ.
(8ಚ) ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಬಂದಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಲಿದ್ದ. (8ಟ) ಅಪ್ಪ ಕಡೂರಿಗೆ ಹೋಗಲಿದ್ದಾನೆ.
ಈ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು (ಹೋಗಲು, ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಬರಲು ಎಂಬುವನ್ನು) ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಇರು ತ್ತದೆ, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಇದ್ದ, ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತಿನ ಇದ್ದಾನೆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯದಾಗಿರುವ (8ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಲು ತೊಡಗಲಿದ್ದುದು ನೀವು ಬಂದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಬರುತ್ತದೆ; ‘ನೀವು ಬಂದ ಕಾರಣ, ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಲು ತೊಡಗಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳ ಹುರುಳೂ ಈ ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ. ಮೂರನೆಯದಾದ (8ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅಪ್ಪ ಕಡೂರಿಗೆ ಹೋಗುವ ಕೆಲಸ ಈ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ತೊಡಗ ಲಿದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಬೇರೊಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗ ಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನೂ ಈ ಮೂರನೆಯ (8ಟ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (8ತ) ಎತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(8ತ) ನಾಳೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಆತ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಿದ್ದಾನೆ.
ಈ ರೀತಿ, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯದಕ್ಕೆ ಮೊದಲನೆಯ (8ಕ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಬೇರೊಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ) ಹುರುಳೂ ಇದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಮೊದಲನೆಯ (8ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಆ ಹುರುಳು ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದನ್ನು ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ (ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಈ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳೂ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಿಂದೆ 5.2.3ರಲ್ಲಿ ನೋಡಿರುವೆವು).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಇರು ಪದದ ಉಳಿಕೆಗುರ್ತದ ಓರೆಸಕ ರೂಪವನ್ನು (ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ಮಾತ್ರ ಅಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಣಬಹುದು:
(9ಕ) ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಆತನಿಗೆ (ಯಾವಾಗಲೂ) ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಲಿರುತ್ತದೆ. (9ಚ) ನಾನು ಬರುವಾಗಲೆಲ್ಲ ಆತನಿಗೆ ಓದಲಿರುತ್ತದೆ. ಆತನಿಗೆ (9ಟ) ನಿಮ್ಮನ್ನು
ಕಾಣುವಾಗಲೆಲ್ಲ
ಏನಾದರೂ
ಹೇಳಲಿರುತ್ತದೆ.
ಹಾಗಾಗಿ, ?ತಿನ್ನಲಿರುತ್ತಾನೆ, ?ಮಾಡಲಿರುತ್ತಾಳೆ, ?ಕಾಣಲಿರುತ್ತಾರೆ, ?ಹೋಗಲಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬಂತಹ ಪದರೂಪಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
(3) ಒಡನೆಸಕ: ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ದೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದು ‘ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಎಸಕ ನಡೆಯುತ್ತಾ ಇದೆ, ಇತ್ತು ಇಲ್ಲವೇ ಇರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬುದಾಗಿ, ಮುಂದುವರಿಕೆ ಯೆಂಬ ಅದರ ಬೇರೊಂದು ಇಟ್ಟಳ ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(10ಕ) ನಾಳೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಆತ ಇಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. (10ಚ) ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಬಂದಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ.
(10ತ) ಆತ ಈಗ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಗಳಾದ ಮಾಡುತ್ತ ಮತ್ತು ಓದುತ್ತ ಎಂಬವುಗಳೊಂದಿಗೆ ನೆರವೆಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತು (ಇರುತ್ತಾನೆ), ಹಿಂಬೊತ್ತು (ಇದ್ದ) ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತಿನ (ಇದ್ದಾನೆ) ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇವು ತಿರುಳೆಸಕಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ‘ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ನಾಳೆ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ, ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ನೀವು ಬಂದಾಗ, ಮತ್ತು ಈಗ) ನಡೆಯುತ್ತಾ ಇರುತ್ತದೆ (ಇಲ್ಲವೇ ಇತ್ತು)’ ಎಂಬು ದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
(4) ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು: ಇರುತ್ತಾನೆ ರೂಪಕ್ಕೆ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಇರುವಿಕೆ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬಳಕೆಯ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದನ್ನು ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗಲೂ ಅದು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳನ್ನೂ ಕೊಡಬಲ್ಲುದು; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(11ಕ) ನಾನು ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾನೆ. (11ಚ) ನಾನು ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲ ಆತನಿಗೆ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಲಿರುತ್ತದೆ. (11ಟ) ನಾನು ಬಂದಾಗಲೆಲ್ಲ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಒಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ, ಎಂದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದಿದ್ದ ಮತ್ತು ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಇನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಬೇರೊಂದು (ನಾನು ಬರುವ) ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆ ಎಸಕ ಕೊನೆ ಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆಯೇ, ತೊಡಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆಯೇ, ಇಲ್ಲವೇ ಮುಂದುವರಿಯು ತ್ತಿರುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಮೇಲೆ (2)ರಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಇರು ಪದದ ಇರುತ್ತದೆ ರೂಪ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
(5) ಇರು ಪದದ ಬೇರೆ ಗುರ್ತದ ರೂಪಗಳು: ಮೇಲಿನ ಎತ್ತುಗೆಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ, ಇರು ಪದದ ಕೊನೆಗೆ ಬರಬಹುದಾದ ಒಂಬತ್ತು ಗುರ್ತದ ಒಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, ಉಳಿದ ಎಂಟು ಒಟ್ಟುಗಳೂ ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಲ್ಲಿ ಬರಬಲ್ಲುವು. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(12ಕ) ನೀವು ಬಂದಾಗ ನಾನು ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ. (12ಚ) ನಿನ್ನೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಅವಳು ಓದುತ್ತಿದ್ದಳು. (12ಟ) ಅವರು ಬರುವಾಗ ನಾವು ಓದುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. (12ತ) ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ನಾವು ಪೇಟೆಗೆ ಹೋಗಲಿದ್ದೇವೆ. (12ಪ) ಆವತ್ತು ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಮಳೆ ಸುರಿಯಲು ಸುರುವಾಗಿತ್ತು.
(6) ಇರು ಪದದ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು: ಇರು ಪದಕ್ಕಿರುವ ಬೇರೆ ಎಲ್ಲಾ ಪದ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಈ ರೀತಿ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(ಕ) ಅರಿಕೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ:
(13ಕ) ಆತ ತುಸು ಹೊತ್ತು ಓದುತ್ತಿರಲಿ! (13ಚ) ಅವರು ಬರುವಶ್ಟರಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಗಿಸಿರೋಣ! (13ಟ) ತುಸು ಹೊತ್ತು ಓದುತ್ತಿರು! (13ತ) ಸಂಜೆ ವರೆಗೆ ಮಾತನಾಡದಿರೋಣ!
(ಚ) ಪರಿಚೆ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ:
(14ಕ) ನಿನ್ನೆಯೇ ಬಂದಿದ್ದವರನ್ನು ಮೊದಲು ಕಳಿಸಿದೆ.
(14ಚ) ಓದುತ್ತಿರುವವರಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಕೊಡಬೇಡಿ. (14ಟ) ನಾಳೆ ಮಾಡಲಿರುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಮಾಡಿ. (14ತ) ಹಣ ತರದಿರುವವರು ನಾಳೆ ತರುತ್ತಾರಂತೆ.
(ಟ) ಬೇಡಿಕೆರೂಪದ ಬಳಕೆ:
(15ಕ) ಹೀಗೆ ಓಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಬೇಗ ತಲಪಬಹುದು. (15ಚ) ನಿನ್ನೆಯೇ ಬರೆದಿದ್ದರೆ ತೊಂದರೆಯಿರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. (15ಟ) ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗದಿದ್ದರೆ ಅವರಿಗೆ ಕೋಪ ಬರಬಹುದು. (15ತ) ಹೋಗಲಿದ್ದರೆ ಬೇಗ ಏಳುತ್ತಿದ್ದೆ.
(ತ) ಹೆಸರುರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ:
(16ಕ) ನೀವು ಬಂದಿರುವುದು ನನಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಿದೆ. (16ಚ) ನಿಮಗೆ ಪುಸ್ತಕ ತಲಪದಿರುವುದು ಬೇಸರದ ಸಂಗತಿ. (16ಟ) ಇವತ್ತು ಮಾಡಲಿದ್ದುದು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.
(16ತ) ಅವರು ಬರದಿದ್ದುದನ್ನು ಯಾರೂ ಗಮನಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳ ಬಳಕೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಇಡೀ ದಿವಸ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದು ಬಂದವರು, ನಾಲ್ಕು ದಿವಸಕ್ಕೆ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬಂತಹ ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೊಡಬಹುದು.
(7) ತಿರುಳುಪದವಾಗಿ ಇರು ಪದದ ಬಳಕೆ: ಇರು ಪದವನ್ನು, ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿರುವ ಹಾಗೆ, ಒಂದು ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ತಿರುಳೆಸಕ ಪದವಾಗಿಯೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು (ಹುಡುಗ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ). ಈ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದ ನ್ನೊಂದು ಇರುಹಪದ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು.
ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು ಬಳಸಿ ತಿಳಿಸುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದು, ತೊಡಗುವುದು, ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಯುವುದು ಎಂಬ ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
5.3.2 ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳ
ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪದರೂಪಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇಕೆ-ಹೆಸರುಪದವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
(1) ಇರು ಪದದ ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ: ಎಸಕಪದಗಳ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ತಿಳಿಸುವ ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(17ಕ) ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿದೆ. (17ಚ) ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿತ್ತು. (17ಟ) (ಅಜ್ಜಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವಶ್ಟರಲ್ಲಿ) ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಮೂರು ಬಗೆಯ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ‘ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತುವ’ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ ಯೆಂಬುದನ್ನು (17ಕ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಅದು ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತ್ತೆಂಬುದನ್ನು (17ಚ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಅದು ಆ ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೆಂಬುದನ್ನು (17ಟ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(1) ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪದರೂಪಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊನೆ ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು. ಕೆಳಗೆ (17ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪರಿಚೆಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ದಲ್ಲಿ, ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇನ್ನಶ್ಟು ಸರಿಯಾಗಿ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ:
(18ಕ) ನಮ್ಮಲ್ಲಿಗೆ ಒಬ್ಬರು ಪಂಡಿತರು ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಬಂದಿರುತ್ತಾರೆ. (18ಚ) ನಮ್ಮಲ್ಲಿಗೆ ಒಬ್ಬರು ಪಂಡಿತರು ದಿನಾಲೂ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ
ಬಂದಿರುತ್ತಾರೆ.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ (18ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಮುಂದೆ ನಡೆಯ ಲಿರುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (18ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು; ದಿನಾಲೂ
ಎಂಬ ಹೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿದುದರಿಂದಾಗಿ ಅದಕ್ಕಿದ್ದ ಮೊದಲನೇ ಹುರುಳು ಇಲ್ಲವಾಗಿದೆ.
(2) ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೂ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ನಡೆದಿರುವ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೂ ನಡುವಿನ ಮುಕ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವೇನೆಂದರೆ, ಮೊದಲನೆಯದರಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಪರಿಣಾಮ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಎರಡನೆಯದರಲ್ಲಿ ಅದು ಉಳಿದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(19ಕ) ಆತನಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕೋಪ ಬಂದಿತ್ತು. (19ಚ) ಆತನಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಕೋಪ ಬಂದಿದೆ. (20ಕ) ನಾಯಿಗೆ ಹೆದರಿ ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿತ್ತು. (20ಚ) ನಾಯಿಗೆ ಹೆದರಿ ಬೆಕ್ಕು ಮರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿದೆ.
‘ಆತನ ಕೋಪ ಇನ್ನೂ ತಣಿದಿಲ್ಲ’ವೆಂಬ ಹುರುಳು (19ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ; ಆದರೆ, (19ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಈ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ‘ಬೆಕ್ಕು ಇನ್ನೂ ಮರದ ಮೇಲೆಯೇ ಇದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು (20ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ, ಆದರೆ (20ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿಲ್ಲ.
(3) ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನೂ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಕಂತೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕಿರುವ ‘ಆ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ನಡೆದಿದೆಯಾದರೂ ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಅದರ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ರೂಪಕ್ಕಿಲ್ಲ.
(21ಕ) ಮಳೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಅವನು ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿದ್ದ. (21ಚ) ಮಳೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಅವನು ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿದ್ದಾನೆ. (21ಟ) ಮಳೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಅವನು ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿರುತ್ತಾನೆ. (21ತ) ಅವನು ಯಾವಾಗಲೂ ಮಳೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಕೆಲಸ
ಮುಗಿಸಿರುತ್ತಾನೆ.
ಎಸಕದ ಪರಿಣಾಮ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳು
ಇಲ್ಲಿಯೂ (21ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(4) ಇರು ಪದದ ಅರಿಕೆಯ ಕೊನೆರೂಪಗಳನ್ನೂ ಮೇಲಿನ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣ ಬಹುದು:
(22ಕ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಮುಗಿಸಿರಲಿ. (22ಚ) ನಾವು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೇನೇ ಬಂದಿರೋಣ.
(2) ಇರು ಪದದ ನಡುರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ: ಇರು ಪದದ ನಡುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳನ್ನೂ ಕೊನೆ ಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಓದಿರುವ ಪುಸ್ತಕ, ಓದಿದ್ದ ಪುಸ್ತಕ).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಅದರ ಮೂರು ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು (ಮಾಡಿರಲು, ಮಾಡಿ ರುತ್ತ, ಮಾಡಿದ್ದು), ಒಂದು ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪ (ಮಾಡಿದ್ದರೆ), ಮತ್ತು ಎರಡು ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳು (ಮಾಡಿರುವುದು, ಮಾಡಿದ್ದುದು) ಎಂಬವುಗಳನ್ನೂ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(ಕ) ಪರಿಚೆರೂಪಗಳು: ಇರು ಪದದ ಮೂರು ಪರಿಚೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮತ್ತು ಇದ್ದ ಎಂಬ ಎರಡು ರೂಪಗಳು ಹೊತ್ತಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿ ದಾಗ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೇ ಅದಕ್ಕೂ ಮುಂದೆ ಎಸಕದ ಪರಿಣಾವi ಉಳಿದಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆರೂಪ ದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ, ಎಸಕದ ಪರಿಣಾಮ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(23ಕ) ನಿನ್ನೆ ಬಂದಿರುವ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಜ್ವರ ಬರುತ್ತಿದೆ. (23ಚ) ನಿನ್ನೆ ಬಂದಿದ್ದ ಹುಡುಗ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಹೊರಟು ಹೋದ.
(23ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಬಂದಿರುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ‘ಹುಡುಗ ಇನ್ನೂ ಅಲ್ಲೇ (ಬಂದಿರುವಲ್ಲೇ) ಇದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, (23ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಬಂದಿದ್ದ ಪದಕ್ಕೆ ಈ ಹುರುಳಿಲ್ಲ.
ಇರು ಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು (ಇಲ್ಲವೇ ಇಲ್ಲದ ಎಂಬು ದನ್ನು) ಎಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ, ಎಸಕವನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ವರೆಗೂ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿಲ್ಲವೆಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗು ತ್ತದೆ.
(24ಕ) ಇದು ನೀವು ಒಮ್ಮೆಯೂ ಕೇಳಿರದ ಹಾಡು. (24ಚ) ಯಾರೂ ಮಾಡಿರದ ಕೆಲಸವನ್ನು ನೀವು ಮಾಡಬೇಕು. (24ಟ) ಯಾರೂ ಓದಿಲ್ಲದ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹಲವಿವೆ.
ನೇರವಾಗಿ ಎಸಕಪದದ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಬಳಸುವುದಕ್ಕೂ, ಈ ರೀತಿ ಎಸಕ ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪರಿಚೆರೂಪ ವನ್ನು ಬಳಸುವುದಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಎಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೆಸರುಪದ ದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದು ‘ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ’ ಎಂದಿಶ್ಟೇ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಎಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದು ಮೇಲಿನ ಹುರುಳಿನೊಂದಿಗೆ, ‘ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಪರಿಣಾಮ ಈಗಲೂ ಉಳಿದಿದೆ/ಇಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಗತಿಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(25ಕ) ಬೋನಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದ ಹುಲಿ (25ಚ) ಬೋನಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿರುವ ಹುಲಿ (25ಟ) ಬೋನಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಹುಲಿ
(25ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಹುಲಿ ಈಗಲೂ ಬೋನಿನಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ, ಮತ್ತು (25ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಅದು ಈಗ ಬೋನಿನಲ್ಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, (25ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನೂ ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅದನ್ನು ಆ ಎರಡು ಸಂದರ್ಬ ಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲೂ ಇಂತಹದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕಾಣ
ಬಹುದು:
(26ಕ) ನೀವು ಹೇಳದ ಸಂಗತಿ (26ಚ) ನೀವು ಹೇಳಿರದ ಸಂಗತಿ
(ಚ) ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು: ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದರ ಬಳಿಕ ತಿಳಿಸಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ಮೊದಲನೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ತುಸು ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಸಲಾಯಿತೆಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಎಂದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ಇರು ಪದ ತಿರುಳೆಸಕ
ಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೆ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಹಾಗೆ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ.
ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಬಳಸುವು ದಕ್ಕೂ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನೂ ಬಳಸುವುದಕ್ಕೂ ನಡುವಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣ ಬಹುದು:
(27ಕ) ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಹಿಂದಿರುಗಿದ. (27ಚ) ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದು ಹಿಂದಿರುಗಿದ.
(27ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಆತ ಮನೆಗೆ ಹೋದ ಕೂಡಲೇ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಬರಬಲ್ಲುದು; ಆದರೆ, (27ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಅಂತಹ ಹುರುಳಿಲ್ಲ. ‘ಆತ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಅಲ್ಲಿದ್ದು ಬಂದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಅದಕ್ಕಿದೆ.
ಈ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ಮುಂದೆ ಬರುವ ಎಸಕದ ಕಾರಣವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ
ಹುರುಳೂ ಇದೆ:
(27ಟ) ಅವನು
ತನ್ನಲ್ಲಿದ್ದ ಹಣವನ್ನೆಲ್ಲಾ
ಕಳಕೊಂಡಿದ್ದು, ಈಗ
ಊಟಕ್ಕೇ ಗತಿಯಿಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ.
ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತ, ಇರಲು ಮತ್ತು ಇರದೆ ಪದರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ
ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ.
(ಟ) ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪ: ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲೂ ಎಸಕದ ಬಳಿಕ ಇರುಹವಿರಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಇಲ್ಲೂ ಇರು ಪದ ತಿರುಳೆಸಕಪದವಾಗಿಯೇ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು:
(28ಕ) ತುಸು ಹೊತ್ತು ಕುಳಿತಿರು. (28ಚ) ಆತ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿರಲಿ.
(ತ) ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳು: ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಅದರ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರು
ವಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದಂತಹ ಹುರುಳೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಪರಿಣಾಮ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲವೆಂಬ ಹುರುಳು, ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹೆಸರುರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಅದು ಉಳಿದಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ:
(29ಕ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂತೋಶ. (29ಚ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂತೋಶ. (29ಟ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಂತೋಶ.
‘ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ಇದ್ದಾರೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು (29ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ, ಮತ್ತು ‘ಈಗ ಇಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು (29ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ; ಆದರೆ, (29ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ.
ಇರು ಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪ (ಇರದುದು) ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲ; ಅದರ ಬದಲು ಇಲ್ಲ ಪದದ ಇಲ್ಲದುದು ಎಂಬ ರೂಪವೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ರೂಪವನ್ನು ಎಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ ಆ ಎಸಕಪದದ ಉದು-ಹೆಸರು ರೂಪಕ್ಕೆ ದೊರೆಯುವ ಹುರುಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆ ಹುರುಳು ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲವಾದ ಕಾರಣ, ಅಂತಹ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ:
(29ತ) ?ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿರದುದು ಬೇಸರದ ಸಂಗತಿ. (29ಪ) ?ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿಲ್ಲದುದು ಬೇಸರದ ಸಂಗತಿ. (29ಗ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಾರದುದು ಬೇಸರದ ಸಂಗತಿ.
5.3.3 ತೊಡಗುವ ಇಟ್ಟಳ
ತೊಡಗುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು, ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಇಟ್ಟಳದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳಿವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಉಳಿಕೆಗುರ್ತದ ಓರೆಣಿಕೆಯ ರೂಪ ಮಾತ್ರ ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅದೂ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಇರು ಪದದ ಅರಿಕೆ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಇದರೊಂದಿಗೆ
ಬರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದರ ಬಳಿಕ ಇರು ಪದದ ನಡುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ
ಬಳಕೆಯೂ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ.
(1) ಇರು ಪದದ ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಎಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ತೊಡಗುವ ಎಸಕವನ್ನು, ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ತೊಡಗ ಲಿದ್ದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(30ಕ) ಅವರು ಏನೋ ಹೇಳಲಿದ್ದಾರೆ. (30ಚ) ಅವರು ಏನೋ ಹೇಳಲಿದ್ದರು.
ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಒಂದು ಮುಕ್ಯವಾದ ವಿಶಯವೇನೆಂದರೆ, ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಎಸಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇನ್ನೊಂದರ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ: ಆತ ಬರೆಯಲು ಕುಳಿತ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆತ ಕುಳಿತ ಬಳಿಕ ಬರೆಯಲು ತೊಡಗುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ. ಹೋಗಲು ಹೇಳಿದ (‘ಹೋಗು ವುದು ಹೇಳಿದ ಬಳಿಕ’), ತಿನ್ನಲು ಕೊಟ್ಟ (‘ತಿನ್ನುವುದು ಕೊಟ್ಟ ಬಳಿಕ’) ಎಂಬಲ್ಲೂ ಇಂತಹದೇ ಹುರುಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
ಹಾಗಾಗಿ, ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗಲೆಲ್ಲ, ಅದು ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರುವ ತೊಡಗುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಹಿಂದೆ ನಡೆಯಬೇಕಿದ್ದ, ಆದರೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ನಡೆಯದಿದ್ದ ತೊಡಗುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮೇಲೆ (30ಚ) ಸೊಲ್ಲಿ ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು; ಅದು ‘ಅವರು ಏನೋ ಹೇಳಲಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಹೇಳಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಇಂತಹದೇ ಹುರುಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
(31ಕ) ಅವರು ನಮ್ಮಲ್ಲಿಗೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಬರಲಿದ್ದರು. (31ಚ) ನಾನು ಒಳಗೆ ಬಂದಾಗ ಆಕೆ ಏನೋ ಹೇಳಲಿದ್ದಳು. (31ಟ) ನೀವು ಬರುವ ಮೊದಲೇ ನಾನಾತನನ್ನು ಕಾಣಲಿದ್ದೆ. (31ತ) ಈ ಮನೆಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಕೊಡಲಿದ್ದೆವು.
‘ಅವರು ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಬರಲಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದೋ ಕಾರಣ ಕ್ಕಾಗಿ ಬರಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು (31ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ; ಉಳಿದ (31ಚ-ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೂ ಇಂತಹವೇ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು.
ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶಯವೇನೆಂದರೆ, ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪಕ್ಕೆ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ತೊಡಗುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಅದರ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿಕೆಗುರ್ತದ ಓರೆಣಿಕೆಯ ರೂಪ ಮಾತ್ರ ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ:
(32ಕ) ಅವರಿಗೆ ಏನಾದರೂ ಹೇಳಲಿರುತ್ತದೆ. (32ಚ) *ಅವರು ಏನನ್ನೋ ಹೇಳಲಿರುತ್ತಾರೆ. (33ಕ) ಸಂಜೆ ನಮಗೆ ಎಲ್ಲಿಗಾದರೂ ಹೋಗಲಿರುತ್ತದೆ. (33ಚ) *ಸಂಜೆ ನಾವು ಎಲ್ಲಿಗೋ ಹೋಗಲಿರುತ್ತೇವೆ.
ಮೇಲಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಉಳಿಕೆಗುರ್ತದ ಓರೆಣಿಕೆಯ ರೂಪದ ಬದಲು ಬೇರೆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು (32ಚ) ಮತ್ತು (33ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂಬುದರಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಇರು ಪದದ ಕೊನೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸುವ ರೂಪ ಗಳು ಮಾತ್ರ ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವಲ್ಲದೆ, ಅರಿಕೆಯ ರೂಪಗಳು ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ:
(34ಕ) *ಅವನು ನಾಳೆ ಬರಲಿರಲಿ. (34ಚ) *ನಾಳೆ ಸಂಜೆ ನೀವು ಬೇಗನೆ ಹೋಗಲಿರಿ.
(2) ಇರು ಪದದ ನಡುರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಎಸಕಪದಗಳ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು; ಉಳಿದ ನಡುರೂಪಗಳೆಲ್ಲ ಸಾಕಶ್ಟು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣ ಬಹುದು:
(35ಕ) ನಾಳೆ ಮಾಡಲಿರುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಮಾಡಿ. (35ಚ) ನಿನ್ನೆ ಮಾಡಲಿದ್ದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತು ಮಾಡಿದರೆ ಹೇಗೆ?
(35ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಮಾಡಲಿದ್ದ ರೂಪಕ್ಕೆ ‘ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ’ವೆಂಬ
ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಒಳಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಇರು ಪದವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಬದಲು, ಆ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಅದರ ಬಳಿಕ ತಿರುಳೆಸಕಪದವಾಗಿಯೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಮಾಡಲಿಕ್ಕಿರುವ ಕೆಲಸ, ಮಾಡಲಿಕ್ಕಿದ್ದ ಕೆಲಸ).
ಮಾಡಲಿರದ ಎಂಬ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪದ ಬಳಕೆ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ. ಇರು ಪದದ ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣ
ಬಹುದು:
(36ಕ) ಅವನಿಗೇನಾದರೂ ಹೇಳಲಿದ್ದರೆ ಈಗಲೇ ಹೇಳಲಿ.
ಇಂತಹ ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಇರು ಪದದ ಬೇಡಿಕೆಯ ರೂಪವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸುವ ಬದಲು, ಆ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಅದರ ಬಳಿಕ ತಿರುಳೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ (36ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(36ಚ) ಅವನಿಗೇನಾದರೂ ಹೇಳಲಿಕ್ಕಿದ್ದರೆ ಈಗಲೇ ಹೇಳಲಿ.
ಇರು ಪದದ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ
ಕಾಣಬಹುದು; ಇಕೆ-ಹೆಸರುರೂಪ ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ:
(37ಕ) ನೀವು ಹೇಳಲಿರುವುದನ್ನು ಒಂದು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಬರೆದು ಕೊಡಿ. (37ಚ) ಅವನು ಹೇಳಲಿದ್ದುದು ಅವನಲ್ಲೇ ಉಳಿಯಿತು. (37ಟ) *ನಿಮ್ಮ ಹೇಳಲಿರುವಿಕೆಯನ್ನು ಒಂದು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಬರೆದು
ಕೊಡಿ.
(37ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೇಳಲಿದ್ದುದು ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಹೆಸರು
ರೂಪಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
5.3.4 ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಟ್ಟಳ
ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪದರೂಪಗಳೂ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು.
(1) ಇರು ಪದದ ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತು, ಈಪೊತ್ತು, ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(38ಕ) ನಾನು ಕದ ತೆರೆದಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. (38ಚ) ಗಂಟೆ ಎಂಟಾದರೂ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (38ಟ) ನೀವು ಬರುವಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.
(38ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುವ ಎಸಕದ ಮುಂದುವರಿಯುವಿಕೆ’ ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (38ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳು, ಮತ್ತು (38ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ.
ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ಹುರುಳಿನ ಬದಲು ಬೇರೊಂದು ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(39ಕ) ಮದುವೆಗೆ ಅವರು ಕರೆದಿದ್ದರೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ. (39ಚ) ಕಯ್ಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದರೆ ಎರಡೇಟು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ. (39ಟ) ಪಾಸಾಗಿದ್ದರೆ ಪಾರ್ಟಿ ಕೊಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. (39ತ) ದೀಪ ಇದ್ದರೆ ಓದುತ್ತಿದ್ದ.
(39ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ ರೂಪಕ್ಕೆ ಮುಂದು ವರಿಕೆಯ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಸೊಲ್ಲಿನ ಮೊದಲಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯ ಒಳಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ (‘ಮದುವೆಗೆ ಕರೆಯುವುದು’) ನಡೆ ದಿದ್ದರೆ ಆಡುಗನು ಏನು (‘ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗುವುದು’) ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬು ದನ್ನು ಅದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಬೇಡಿಕೆಯ ಎಸಕ ನಡೆದಿಲ್ಲ (‘ಮದುವೆಗೆ ಕರೆದಿರಲಿಲ್ಲ’), ಮತ್ತು ಅದನ್ನವಲಂಬಿಸಿರುವ ಎಸಕವೂ ನಡೆದಿಲ್ಲ (‘ಆಡುಗ ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗಿರಲಿಲ್ಲ’) ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳೂ ಆ ಸೊಲ್ಲಿಗಿದೆ. ಉಳಿದ (39ಚ-ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
ಬೇಡಿಕೆಯ ಒಳಸೊಲ್ಲನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಬಳಸದಿದ್ದರೂ, ಅದು ತಿಳಿಸುವ ವಿಶಯ ಸಂದರ್ಬದಿಂದ ಗೊತ್ತಾಗುವ ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಈ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕೆ ಮೇಲಿನ ಹುರುಳು ಬರಬಲ್ಲುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(39ಪ) ನಾನು ಒಂದು ಸಿನೆಮಕ್ಕಾದರೂ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ನಾನು ಸಿನೆಮಾಕ್ಕೆ ಹೋಗಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದರೊಂದಿಗೆ ‘ಅವರು ಇವತ್ತು ಬರುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಮೊದಲೇ ಗೊತ್ತಾ ಗಿದ್ದರೆ’ ಎಂಬಂತಹ ಬೇಡಿಕೆಯ ಒಳಸೊಲ್ಲನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬು ದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಅರಿಕೆಯ ಕೊನೆರೂಪಗಳನ್ನೂ ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ
ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(40ಕ) ಅವನು ತುಸು ಹೊತ್ತು ಓದುತ್ತಿರಲಿ. (40ಚ) ಬಸ್ಸು ಬರುವಲ್ಲಿವರೆಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರೋಣ. (40ಟ) ಅಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ನಾನಿಲ್ಲಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿರಲಿ?
(2) ಇರು ಪದದ ನಡುರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(41ಕ) ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವ ಹಾಗೆ ಅವನು ಸತ್ತುಹೋದ.
(41ಚ) ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಅವನು ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ, ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪ ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲದ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಮುಂದೆ ನಡೆಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(42ಟ) ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರುವ ಹಾಗೆ ಇದನ್ನು ಕುಡಿದುಬಿಡಿ. (42ಪ) *ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಇದನ್ನು ಕುಡಿದುಬಿಡಿ.
ಮುಂದುವರಿಯುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದು ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಹೋಗುತ್ತಿರಲು ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪದ ಬದಲು ಹೋಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು. ಹಾಗೆಯೇ, ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದು ಮತ್ತು ಹೋಗುತ್ತಿರುತ್ತ ಎಂಬವುಗಳ ಬಳಕೆಯೂ ತುಂಬಾ ಕಡಿಮೆ.
ಬೇಡಿಕೆ ರೂಪದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(43ಕ) ಅವರು ಕತೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ನಿದ್ದೆಮಾಡದಿರುತ್ತಾರೆ. (43ಚ) ಟಿವಿ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅವರಿಗೆ ಊಟವೂ ಬೇಡ.
ಇರು ಪದದ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ಎರಡು ಎತ್ತುಗೆ
ಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(44ಕ) ನೀವು ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದೇನೆಂದು ನನಗೆ ಗೊತ್ತಾಗುವುದಿಲ್ಲ. (44ಚ) ನೀವು ಹಾಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನಾನು ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೇಳಿದ್ದೆ.
5.3.5 ಇರು ಪದದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು
ಇರು ಪದವನ್ನು ತಿರುಳೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಬೇಕಾದಾಗ, ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತು ಮತ್ತು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರನೇ ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತನ್ನೂ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೇಲೆ (5.2.5ರಲ್ಲಿ) ವಿವರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ರಾಜು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಇದ್ದ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಸೊಲ್ಲು ‘ರಾಜು ಈಗ (ಎಂದರೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ಮನೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲ’ ಎಂದೇನೂ ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ‘ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲಿದ್ದ ರಾಜುವಿನ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ’ ಎಂದಿಶ್ಟೇ ಹೇಳುವ ಬದಲು, ‘ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಎಂದರೆ ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಆತನ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿದೆಯೋ ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ಅವನ ಇರುವಿಕೆಯಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಆ ಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲಿನದು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಾಜುವಿನ ಇರುವಿಕೆ ಎಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಲ್ಲ; ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ, ಆ ವಿಶಯದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನು ಏನನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದೂ ಹೇಳಬಹುದು.
ಮೇಲೆ (5.3.1-4)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಎಸಕಗಳ ‘ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ’ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತು ಮತ್ತು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ಹೊತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರನೆಯದೊಂದು ಹೊತ್ತನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಲ್ಲಿ, ಎಸಕಗಳ ‘ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ’ವನ್ನೂ ಒಂದು ಬಗೆಯ ‘ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ’ಯಾಗಿ ವಿವರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿನ ಬದಲು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ ಒಂದು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತೆಂಬುದಾಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(45ಕ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಆತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (45ಚ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಆತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿರುತ್ತಾನೆ.
(45ಕ)ದಲ್ಲಿ ಹೋಗು ಎಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪವನ್ನು (ಹೋಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ‘ಎಸಕಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕದ್ದು’ ಎಂಬುದಾಗಿ ಆ ಎರಡು ಹೊತ್ತುಗಳ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (45ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಎಸಕಪದದ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪವನ್ನು (ಹೋಗಿರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ರೂಪ ಆ ಎಸಕದ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು, ಅದರ ಬಳಿಕ ಬಂದಿರುವ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಇರುತ್ತಾನೆ ರೂಪ ಆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸುವ ಬದಲು, ಹೋಗಿ ಎಂಬುದು ‘ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮೊದಲು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದಂತಹ ಒಂದು ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು ಬರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ‘ಆ ಇರುಹದ ಹೊತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ಬರುತ್ತದೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ವಿವರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ (45ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಎಂಬ ಪರಿಚೆನುಡಿತ ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ‘ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತು’ ಯಾವುದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಹೇಳಬಹುದು.
ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗೂ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದವಿದೆಯೆಂಬುದನ್ನೂ ತೋರಿಸಿಕೊಡಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಈ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನೂ ಒಂದು ಪತ್ತುಗೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಲಾಗಿದೆ.
ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ (1) ಎಸಕ ಕೊನೆಗೊಂಡ ಬಳಿಕ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಇರುಹ, (2) ಎಸಕ ತೊಡಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಇರುಹ, ಮತ್ತು (3) ಎಸಕ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಇರುಹ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ ಇರುಹಗಳನ್ನು ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿ
ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲು ಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(46ಕ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದ. (46ಚ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲಿದ್ದ. (46ಟ) ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ.
(46ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಎಂದರೆ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿಗೆ) ಮೊದಲು ನಡೆದಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಅದು ನಡೆದ (ಕೊನೆ ಗೊಂಡ) ಬಳಿಕದ ಇರುಹ ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (46ಚ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ತೊಡಗಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಆ ತೊಡಗುವಿಕೆಯ ಹಿಂದಿನ ಇರುಹ ಆ ಹೊತ್ತಿನ ಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು (46ಟ)ದಲ್ಲಿ ‘ಮನೆಗೆ ಹೊಗುವ’ ಎಸಕ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ, (ಎಂದರೆ ಅದು ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮೊದಲೇ ತೊಡಗಿದೆ ಮತ್ತು ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿಲ್ಲ), ಮತ್ತು ಅದರ ತೊಡಗಿಕೆಯ ಬಳಿಕದ ಇರುಹ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿತ್ತು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸು ತ್ತದೆ.
ಮೇಲಿನ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವಂತಹ ಕೆಲವು ಬಳಕೆಗಳೂ ಕನ್ನಡ ದಲ್ಲಿವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಆಗು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪ ವನ್ನು ಬಳಸಿ ಪಡೆದಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ಹಲವೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇರುಹ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿದೆಯಲ್ಲದೆ, ಅದರ ಮೊದಲು ಎಸಕವೊಂದು ಕೊನೆ ಗೊಂಡಿದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(47ಕ) ಆಕೆಯ ಸೀರೆ ಬಿಳಿಯಾಗಿದೆ. (47ಚ) ಈ ಬಾವಿಯ ನೀರು ಉಪ್ಪುಪ್ಪಾಗಿದೆ. (47ಟ) ಅವಳ ತುಟಿ ಕೆಂಪಾಗಿದೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತ ದಲ್ಲದೆ, ‘ಎಸಕ ಕೊನೆಗೊಂಡಿದೆ’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆಕೆಯ ಸೀರೆ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಬಿಳಿಯಾಗಿಯೇ ಇದ್ದಿರಬಹುದು, ಮತ್ತು ಅವಳ ತುಟಿ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೂ ಕೆಂಪಾಗಿಯೇ ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಹಾಗಾಗಿ, ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನ ಲ್ಲಿರುವ ಇರುಹವೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಲ್ಲದೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಎಸಕ ವಲ್ಲ.
ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಎಸಕದ ಮುಗಿತಾಯಕ್ಕಿಂತ ಅದರ ಬಳಿಕದ
ಇರುಹವೇ ಹೆಚ್ಚು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ:
(48ಕ) ಈ ಕುರ್ಚಿ ಮುರಿದಿದೆ. (48ಚ) ಈ ವಾಚು ಕೆಟ್ಟುಹೋಗಿದೆ. (48ಟ) ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿದೆ.
(48ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಕುರ್ಚಿಯ ಇವತ್ತಿನ ಪರಿಚೆಯೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಹಿಂದೆ ಅದು ಎಂತಹ ಎಸಕಕ್ಕೆ (ಮುರಿಯುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ) ಒಳಗಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲ; (48ಚ-ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
5.3.6 ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ: ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು
ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗೂ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕೂ ನಡುವಿರುವ ಮುಕ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವೇನೆಂದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಒಂದು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗಿರುವ ಹೊರ ಸಂಬಂದವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಅದಕ್ಕೇನೇ ಹೊತ್ತಿ ನೊಂದಿಗಿರುವ ಒಳ ಸಂಬಂದವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ಇಡೀ ಎಸಕಕ್ಕೂ ಅದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಸಂಬಂದವನ್ನು, ಇಲ್ಲವೇ ಅದಕ್ಕೂ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕಕ್ಕೂ ನಡು ವಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಸಂಬಂದವನ್ನು ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಎಸಕದ ಹೊರ ಸಂಬಂದವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಒಂದು ಎಸಕದ ತೊಡಗುವಿಕೆ, ಮುಂದುವರಿಯುವಿಕೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೂ ಸೊಲ್ಲಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಸಂಬಂದವನ್ನು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಹೊತ್ತಿನೊಂದಿಗಿರುವ ಒಳ ಸಂಬಂದವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಿಗೂ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸುಳುರೂಪಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ ಬೇರೆಯೂ ಕೆಲವು ಮುಕ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ:
(1) ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆದಿರುವಂತಹ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸುಳುರೂಪಗಳನ್ನು ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಸೊಲ್ಲು ಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆದಿರುವ ಎಸಕದ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಕಟ್ಟುಪಾಡಿಲ್ಲ:
(50ಕ) ಆತ ಮೂರನೇ ತಾರೀಕಿಗೆ ಬಂದ. (50ಚ) ಆತ ಎರಡು ಮೂರು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಂದಿದ್ದ. (50ಟ) *ಆತ ಎರಡು ಮೂರು ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಂದ.
‘ಆತ ಬಂದುದು ಯಾವಾಗ’ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡಿತವಾಗಿ ಒಂದು ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬಂದ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬು ದನ್ನು (50ಟ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದರಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
(2) ಇದಲ್ಲದೆ, ಸುಳುಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ನಡೆದಿವೆಯೆಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಿಗೆ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳು ಆ ರೀತಿ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ನಡೆದಿವೆಯೆಂಬ ಹುರುಳಿಲ್ಲ; ಅವು ಎಶ್ಟು ಬಾರಿ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ನಡೆದಿರಬಹುದು. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(51ಕ) ನಾನು ಆಕೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿದೆ. (51ಚ) ನಾನು ಆಕೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿದ್ದೇನೆ. (51ಟ) ನಾನು ಆಕೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿದ್ದೆ.
(51ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಮಾತನಾಡಿಸಿದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, (51ಚ) ಮತ್ತು (51ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ಮಾತನಾಡಿ ಸಿರುವಲ್ಲೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(3) ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು ಬಂದಿರುವಲ್ಲಿ (ಎಂದರೆ, ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ), ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ‘ಇತ್ತೀಚೆಗೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯ ಸುಳು ರೂಪಕ್ಕೆ ಅಂತಹ ಹುರುಳಿಲ್ಲ:
(52ಕ) ತರಕಾರಿ ತರಲು ಸಂತೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. (52ಚ) ತರಕಾರಿ ತರಲು ಸಂತೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
(52ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಆಕೆ ‘ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹೋಗತೊಡಗಿದ್ದಾಳೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು
ಇದೆ, ಆದರೆ (52ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಈ ಹುರುಳಿಲ್ಲ.
(4) ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕೆ ‘ಆಗಾಗ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯ ಸುಳು ರೂಪಕ್ಕೆ ಈ ಹುರುಳಿಲ್ಲ.
(53ಕ) ತರಕಾರಿ ತರಲು ಆತ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (53ಚ) ತರಕಾರಿ ತರಲು ಆತ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.
(53ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸ ಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಬಹುದು;
ಆದರೆ, (53ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಇದಕ್ಕಿಂತ ಬೇರಾಗಿರುವ ‘ಆಗಾಗ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.
(5) ಒಂದು ಎಸಕದ ಬಳಿಕ ನಡೆದಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ಮೊದಲು ಹೇಳಿ, ಮೊದಲು ನಡೆದಿರುವುದನ್ನು ಆಮೇಲೆ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯ ಸುಳು ರೂಪದ ಬದಲು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(54ಕ) ಅವನು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋದ; ಅವ ನನ್ನು ಬೀಳ್ಕೊಡಲು ನಾವು ಮೂವರೂ ಹೋಗಿದ್ದೆವು. (54ಚ) ಅವನು ಇವತ್ತು ಮನೆಗೆ ತಡವಾಗಿ ಹಿಂದಿರುಗಿದ; ಅವನಿಗೆ
ಆಪೀಸಿನಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಕೆಲಸವಿದ್ದಿರಬೇಕು.
(54ಟ) ಮನೆಗೆ ಬಂದಕೂಡಲೇ ಯಾರಿಗೂ ಕಾಯದೆ ಆತ ಊಟ
ಮಾಡಿದ; ಆತನಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹಸಿವಾಗಿದ್ದಿರಬೇಕು.
(54ತ) ಆತನಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹಸಿವಾಗಿತ್ತು; ಹಾಗಾಗಿ, ಆತ ಮನೆಗೆ ಬಂದ
ಕೂಡಲೇ ಯಾರಿಗೂ ಕಾಯದೆ ಊಟ ಮಾಡಿದ.
ಮೇಲೆ (54ಕ) ತಿಳಿಸುವ ಎರಡು ಎಸಕಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಎರಡನೆ ಯದರ ಬಳಿಕ ನಡೆದಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಎರಡನೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹೋಗಿದ್ದೆವು ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. (54ಚ) ಮತ್ತು (54ಟ)ಗಳಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ.
ಆದರೆ, (54ತ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಎರಡು ಎಸಕಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದು ಅದರ ಬಳಿಕ ನಡೆದಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಇಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಎರಡನೆಯ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸ ಬೇಕಾಗಿ ಬರಲಿಲ್ಲ.
(6) ಮುಂದೆ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಎಸಕವನ್ನು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆ ಯಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪವನ್ನು ರೆ ಒಟ್ಟಿನೊಂದಿಗೆ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರಬಹುದಾದ (ಆದರೆ ನಡೆಯದಿದ್ದ) ನಡೆಯದ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆಯಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಎಸಕವನ್ನು ಬೇರೊಂದು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(55ಕ) ನಾನು ಪೇಟೆಗೆ ಹೋದರೆ ನಿನಗೊಂದು ಸೀರೆ ತರುತ್ತೇನೆ. (55ಚ) ನಾನು ಪೇಟೆಗೆ ಹೋಗಿದ್ದರೆ ನಿನಗೊಂದು ಸೀರೆ ತರುತ್ತಿದ್ದೆ. (56ಕ) ಅವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದರೆ ಹಣ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. (56ಚ) ಅವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದರೆ ಹಣ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೆ.
(55ಕ)ದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಬಹುದಾದ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹೋದೆ ಎಂಬ ಸುಳುರೂಪಕ್ಕೆ ರೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (55ಚ)ದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರಬಹುದಾದ (ಆದರೆ ನಡೆಯದಿದ್ದ) ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹೋಗಿದ್ದೆ ಎಂಬ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ರೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು.
(7) ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳು ಎಸಕದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೊರಿಗೆಗಳನ್ನು ತಾಗುತ್ತವೆ (5.7 ನೋಡಿ). ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಎಸಕದ ಕೊಗೆತ ವನ್ನು (ವರ್ಣನೆಯನ್ನು) ಬದಲಾಯಿಸಲು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅದಕ್ಕೂ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹೊತ್ತಿಗೂ (ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ) ನಡುವಿರುವ ಸಂಬಂದ ವನ್ನಶ್ಟೇ ಅದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಎಸಕದ ಕೊಗೆತವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸು ತ್ತದೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಎಸಕದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ಅದು ಕೊಗೆತಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ನೇರವಾಗಿ ಎಸಕದ ಮೊದಲನೆಯ ಹೊರಿಗೆಯನ್ನು ತಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಅದರ ಎರಡನೆಯ ಹೊರಿಗೆಯನ್ನು ತಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ.
5.4 ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ ಮತ್ತು ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳ
ಮೇಲೆ 5.1.3ರಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಎಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹೊಲಬುಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ: ಎಸಕಪದದ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕ ‘ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳ’ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಒಂದು ಹೊಲಬು; ಮತ್ತು ಎಸಕಪದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಪದ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪದ ಮೂಲಕ ‘ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ’ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಹೊಲಬು.
ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೊಲಬುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯದರ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮೇಲೆ (5.3)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸುವಾಗ, ಎಸಕಪದಗಳಿ ಗಿರುವ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳು (ಎಂದರೆ, ಅವುಗಳ ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳಗಳು) ಆ ಬಳಕೆಯ ಮೇಲೆ ಎಂತಹ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸಬಲ್ಲುವು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿರಲಿಲ್ಲ.
ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವಿದೆ ಎಂಬುದು ಈ ಎರಡು ಹೊಲಬುಗಳ ಮೇಲೂ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ; ಎಂದರೆ, ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಿಗೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ತಿರುಳೆಸಕಪದಗಳನ್ನವಲಂಬಿಸಿ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ
ಇಟ್ಟಳಗಳು ಹುರುಳುಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲುವು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡಬಹುದು:
(1ಕ) ಅವನು ತುಂಬಾ ಹೊತ್ತು ಓದುತ್ತಿದ್ದ. (1ಚ) ಅವನು ತುಂಬಾ ಹೊತ್ತು ಕದ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದ.
(1ಕ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಆತನು ಓದುವ ಒಂದು ಎಸಕ ತುಂಬಾ ಹೊತ್ತು ನಡೆಯು ತ್ತಿತ್ತು’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (1ಚ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಕದ ತಟ್ಟುವ ಹಲವಾರು ಎಸಕಗಳು ತುಂಬಾ ಹೊತ್ತು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದುವು’ ಎಂಬು ದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. (1ಕ) ಮತ್ತು (1ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಓದು ಮತ್ತು ತಟ್ಟು ಎಸಕಪದಗಳ ನಡುವಿರುವ ಎಸಕ ಇಟ್ಟಳಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಕಾರಣ: ಓದು ಪದ ಮುಂದುವರಿಸಬಲ್ಲ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸು ತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (ಕದ) ತಟ್ಟು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಚಣದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ, ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಸಲಾಗದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಕನ್ನಡದ ಎಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಎಂತಹ ಎಸಕ ಇಟ್ಟಳಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವು ಹೇಗೆ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:
5.4.1 ಎಸಕ ಮತ್ತು ಇರುಹ
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇರು ಪದ ಮಾತ್ರ ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ರೂಪಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದು ಇರುಹ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
ರಾಜು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ.
(2ಕ) (2ಚ) ಅವರು ಅಲ್ಲೇ ಇರಲಿ. (2ಟ) ಚೆಂಡು ಬಾವಿಯೊಳಗಿತ್ತು. (2ತ) ಬುಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹಣ್ಣು ಚನ್ನಾಗಿದೆ.
ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ ಅವಕ್ಕೆ ಇರುಹ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಎಸಕಪದಗಳ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪ ಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಇರುಹದ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡ ಲಾಗಿದೆ:
(3ಕ) ಅವನಿಗೆ ರಶ್ಯನ್ ಬರುತ್ತದೆ. (3ಚ) ಆ ಗೆಲ್ಲು ನನಗೆ ಎಟಕುತ್ತದೆ. (3ಟ) ಅವನಿಗೆ ರಶ್ಯನ್ ಬರುತ್ತಿತ್ತು. (3ತ) ಅವನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಂಬುತ್ತಿದ್ದ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಎಸಕಪದಗಳೆಲ್ಲ ಇರುಹಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸು ತ್ತವಲ್ಲದೆ, ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಈ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನೇ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದೆವಾದರೆ, ಅವಕ್ಕೆ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ:
ನನಗೆ ರಶ್ಯನ್ ಬಂತು. (4ಕ) (4ಚ) ಆ ಗೆಲ್ಲು ನನಗೆ ಎಟಕಲಿಲ್ಲ. (4ಟ) ಅವನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಂಬಬಹುದು.
ಈ ಎಸಕಪದಗಳ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಕ್ಕೂ ಅದರ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಬರಬಲ್ಲುದು; ಆದರೆ, ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಈ ಹುರುಳಿಲ್ಲ:
(5ಕ) ಅವನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ. (5ಚ) ಅವನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಂಬಲಿಲ್ಲ.
ಇರುಹ ಮತ್ತು ಎಸಕಗಳ ನಡುವೆ ಹಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ; ಅವುಗಳಲ್ಲಿ
ಮುಕ್ಯವಾದ ಕೆಲವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಇರುಹಗಳಿಗೆ ಎಸಕಗಳ ಹಾಗೆ ಹಂತಗಳಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲಾ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ಅವು ಒಂದೇ ಬಗೆಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯು ತ್ತಿವೆಯಾದರೆ, ಅವು ಇರುಹವಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಎಸಕವಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ.
(2) ಆದರೆ, ಇರುಹಗಳಿಗೆ ಎಸಕಗಳ ಹಾಗೆ ಎಲ್ಲೆಗಳಿರಬಲ್ಲುದು; ಎಂದರೆ, ಅವು ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳ ಬಹುದು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಎಲ್ಲೆಗಳ ನಡುವಿರುವ ಇರುವಿಕೆ ತೀರಾ ಚಿಕ್ಕ ದಾಗಿಯೂ ಇರಬಲ್ಲುದು, ಮತ್ತು ತುಂಬಾ ದೊಡ್ಡದಾಗಿಯೂ ಇರಬಲ್ಲುದು:
(6ಕ) ಆತ ಈ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ವರ್ಶ ಇದ್ದ. (6ಚ) ಅದು ಅಯ್ದು ನಿಮಿಶ ಕೆಂಪಗಿತ್ತು. (6ಟ) ಅವನು ಅಲ್ಲಿದ್ದಶ್ಟು ದಿವಸ ಆಕೆಯನ್ನು ನಂಬುತ್ತಿದ್ದ.
(6ಕ) ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹ ಎರಡು ವರ್ಶಗಳಶ್ಟು ಉದ್ದದ್ದು, ಮತ್ತು (6ಚ) ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹ ಅಯ್ದು ನಿಮಿಶಗಳಶ್ಟು ಚಿಕ್ಕದು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು.
(3) ಇರುಹಗಳ ಎಲ್ಲಾ ತುಂಡುಗಳೂ ಒಂದೇ ತೆರನಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದು ಇರುಹವನ್ನು ತುಂಡುಮಾಡಿದಾಗಲೂ ಅದು ಮೊದಲಿದ್ದ ಇರುಹ ವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ದಾಟು ಎಂಬಂತಹ ಎಸಕದ ಒಂದು ತುಂಡು ಅದರ ತೊಡಗಿಕೆ, ಮುಂದುವರಿಕೆ, ಇಲ್ಲವೇ ಮುಗಿತಾಯವನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುದು; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಮೊದಲಿದ್ದ ಎಸಕವಾಗಿಯೇ ಉಳಿ ಯುವುದಿಲ್ಲ.
(4) ಎಲ್ಲಾ ಇರುಹಗಳೂ ಅವುಗಳ ಎಲ್ಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಮುಂದುವರಿಯು ತ್ತಿರುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ, ಎಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೆ, ಮುಂದುವರಿಯುವವು ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಯದವು ಎಂಬ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವನ್ನು ಕಾಣಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
(7ಕ) ಅವನು ಬಂದಾನೆಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. (7ಚ) ಅವನು ಬಂದಾನೆಂದು ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತಿದೆ.
(7ಕ)ದಲ್ಲಿ ಅನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅನಿಸು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (7ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಪದದ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ರೂಪಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಒಂದೇ ಹುರುಳಿದೆ ಎಂಬು ದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(5) ಎಸಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇಕೆಂದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ;
ಆದರೆ, ಇರುಹಗಳೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ:
(8ಕ) ಆತ ಬೇಕೆಂದೇ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (8ಚ) *ಆತ ಬೇಕೆಂದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ. (8ಟ) ಆತ ಬೇಕೆಂದೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದ್ದಾನೆ.
ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಬೇಕೆಂದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (8ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಾ ಗಿಲ್ಲ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚು ತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬವು ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ
ಬೇಕೆಂದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (8ಟ) ಮತ್ತು (8ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಸರಿ ಯಾಗಿವೆ.
ಆದರೆ, ಎಸಕಗಳಲ್ಲೂ ಆಗುಗ ಇಲ್ಲವೇ ಮಾಡುಗನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವವು ಮತ್ತು ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಲ್ಲದವು ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕಗಳು ಮಾತ್ರ ಮೇಲಿನ ಬೇಕೆಂದೇ ಎಂಬುದರೊಂದಿಗೆ ಬರಬಲ್ಲುವು:
(9ಕ) ಆತ ಬೇಕೆಂದೇ ನೀರು ಚೆಲ್ಲಿದ. (9ಚ) *ಆತ ಬೇಕೆಂದೇ ಸಿಟ್ಟಾದ.
ಸಿಟ್ಟಾಗುವುದು ಇಲ್ಲವೇ ಆಗದಿರುವುದು ಆಗುಗನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಬೇಕೆಂದೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (9ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಾಗಿಲ್ಲ.
5.4.2 ಎಸಕಪದಗಳ ಬಗೆಗಳು
ಕನ್ನಡದ ಎಸಕಪದಗಳು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಇವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಎರಡು ಪರಿಚೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ: ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಮುಂದು ವರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದೊಂದು, ಮತ್ತು ಅವಕ್ಕೊಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಎಂಬುದಿದೆಯೇ ಎಂಬುದಿನ್ನೊಂದು.
(ಕ) ಮುಂದುವರಿಕೆ: ತಟ್ಟು, ಒದೆ, ಕುಟ್ಟು, ನೆಗೆ, ಕುತ್ತು ಮೊದಲಾದ ಕೆಲವು ಎಸಕಗಳು ಒಂದು ಚಣದಲ್ಲಿ ಮುಗಿದು ಹೋಗುತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಓದು, ಹಾಡು, ಓಡು, ಕುಣಿ, ತಿನ್ನು ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(10ಕ) ಅವನೊಂದು ಕತೆ ಪುಸ್ತಕ ಓದಿದ. (10ಚ) ಅವನೊಂದು ಕತೆ ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಿದ್ದ. (11ಕ) ಅವನು ಕದ ತಟ್ಟಿದ. (11ಚ) ಅವನು ಕದ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದ.
(10ಕ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಓದುವ ಎಸಕ ನಡೆಯಿತು’ ಎಂದಿಶ್ಟೇ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (10ಚ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಓದುವ ಎಸಕ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿತ್ತು’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸು ತ್ತದೆ.
ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, (11ಕ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಕದ ತಟ್ಟುವ ಎಸಕ ನಡೆಯಿತು’ ಎಂದಿಶ್ಟೇ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (11ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆ ರೀತಿ ‘ಕದ ತಟ್ಟುವ ಎಸಕ ಮುಂದುವರಿಯುವು’ದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ‘ಆತ ಹಲವು ಬಾರಿ ಕದವನ್ನು ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ತಟ್ಟು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಒಂದು ಚಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದುಹೋಗುವ ಕಾರಣ, ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಎಸಕಪದಗಳ ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಚಣದೆಸಕ ಮತ್ತು ಸಾಗುವೆಸಕ ಎಂಬ ಎರಡು ಪದಗಳ ಮೂಲಕ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು; ತಟ್ಟು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಚಣದೆಸಕ, ಮತ್ತು ಓದು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸಾಗು ವೆಸಕ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ದಾಟು, ಕಟ್ಟು, ಏಳು, ಕೊಡು ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆಯೂ ಹಲವು ಪದಗಳು ಮುಂದುವರಿಸಬಹುದಾದ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ಅವಕ್ಕೂ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಸಾಗುವೆಸಕಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎರಡನೇ ಪರಿಚೆಯ ಮೂಲಕ ವಿವರಿಸಬಹುದು:
(ಚ) ಮುಗಿತಾಯ: ದಾಟು, ಕಟ್ಟು, ಏಳು, ತಲಪು, ಕೊಡು ಮೊದಲಾದ ಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಕೊನೆ ಎಂಬುದಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಓದು, ಈಜು, ಕುಣಿ, ತಿನ್ನು, ಕುದಿ, ಅಳು ಮೊದಲಾದ ಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳಿಗೆ ಆ ರೀತಿ ಒಂದು ಮುಗಿತಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಕೊನೆ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ. ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(12ಕ) ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ. (12ಚ) ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (13ಕ) ಅವನು ಮನೆಗೆ ಓಡಿದ. (13ಚ) ಅವನು ಮನೆಗೆ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ದಾಟು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕಿದ್ದರೆ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ದಾಟಲು ತೊಡಗಬೇಕು, ಆಮೇಲೆ ದಾಟುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು, ಮತ್ತು ಆಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ದಡವನ್ನು ತಲಪಬೇಕು; ತೊಡಗು, ಮುಂದುವರಿಸು ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೊಳಿಸು ಎಂಬ ಈ ಮೂರು ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಆತ ನಡೆಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ, ಆತ ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ ಎಂದು ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು. ಇವುಗಳನ್ನು ನಡೆಸು ತ್ತಿರುವವನು ಆ ಎಸಕವನ್ನು ನಡುವೆಯೇ ನಿಲ್ಲಿಸಿದನಾದರೆ, ಹಾಗೆ ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಹಾಗಾಗಿ, ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ (12ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, ‘ದಾಟುವ ಎಸಕದ ಎರಡನೇ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆತ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ದೊರಕುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಆತನ ದಾಟುವಿಕೆ ನಡುವಿನಲ್ಲೇ ನಿಂತುಹೋಗಿರಬಲ್ಲುದು; ಹಾಗಾಗಿ, ‘ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ’ ಎಂಬ (12ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳನ್ನು (12ಚ)ದಿಂದ ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಓಡು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಕೊನೆ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ; ಮನೆಗೆ ಓಡು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ‘ಮನೆಯನ್ನು ತಲಪು’ ಎಂಬುದು ಕೊನೆಯಾದರೂ, ಆ ಕೊನೆ ಯನ್ನು ತಲಪು ಎಂಬ ಬೇರೆಯೇ ಎಸಕಪದದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಓಡು ಎಸಕಪದದಿಂದ ಆ ಹುರುಳು ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, (13ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಅವನು ಮನೆಗೆ ಓಡಿದ’ ಎಂಬ (13ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಎಸಕಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು ಕೊನೆಯೆಸಕ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಸಾಗುವೆಸಕವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಚಣದೆಸಕವೂ ಕೊನೆಯಿಲ್ಲದ ಎಸಕವೇ; ಆದರೆ, ಅದು ಈ ರೀತಿ ಕೊನೆಯಿಲ್ಲದ ಎಸಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣ ಬೇರೆಯೇ ಇದೆ; ಅದಕ್ಕೆ ತೊಡಗು, ಮುಂದುವರಿಸು, ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೊಳ್ಳು ಎಂಬ ಮೂರು ಹಂತಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವೆಲ್ಲ ಒಂದು ಚಣದಲ್ಲಿ ಮುಗಿದು ಹೋಗು ತ್ತವೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಇನ್ನೊಂದರಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಬರುವು ದಿಲ್ಲ.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ತಟ್ಟು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ, ದಾಟು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಹಾಗೆ, ತೊಡಗು, ಮುಂದುವರಿ, ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೊಳಿಸು ಎಂಬ ಮೂರು ಹಂತಗಳಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು; ಆದರೆ, ಅದನ್ನು ಆ ರೀತಿ ಮೂರು ಹಂತ ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವಾಗಿ ನಾವು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಒಂದು ಚಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದುಹೋಗುವ ಎಸಕವಾಗಿ ನಾವು ಅದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಆತ ಕದ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆತ ಕದತಟ್ಟುವ ಎರಡು ಮೂರು ಎಸಕಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಬರುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ದಾಟು ಎಸಕದ ಹಾಗೆ, ‘ತಟ್ಟುವ ಎಸಕದ ಒಂದು ಹಂತವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಆತ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದರಿಂದ ‘ಆತ ಓಡಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆದ ಹಾಗೆ, ಆತ ಕದ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಆತ ಕದ ತಟ್ಟಿದ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಈ ವಿಶಯ ವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳೂ
ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ
ಸಾಗುವೆಸಕಗಳೂ ಒಂದೇ ಬಗೆಯವಾಗಿವೆ: ಅವೆರಡನ್ನೂ ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಚಣದೆಸಕವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸ ಹೋದರೆ, ಅದು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತ ದಲ್ಲದೆ ಅದರ ತೊಡಗುವಿಕೆಗೂ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೂ ನಡುವಿನ ಹಂತ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ.
ಮುಗಿತಾಯವಿರುವ ಕೊನೆಯೆಸಕಕ್ಕೂ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲದ ಸಾಗುವೆಸಕ ಇಲ್ಲವೇ ಚಣದೆಸಕಕ್ಕೂ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ತೋರಿಸಿಕೊಡಲು ಬರುತ್ತದೆ: ಕೊನೆಯೆಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಎಂಬಂತಹ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಚಣದೆಸಕ ಇಲ್ಲವೇ ಸಾಗುವೆಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಎಂಬಂತಹ ನುಡಿತಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ:
(14ಕ) ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ. (14ಚ) ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಕದ ತಟ್ಟಿದ. (14ಟ) ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟಿನಲ್ಲಿ ಓಡಿದ.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (14ಚ) ಮತ್ತು (14ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು ‘ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಕದ ತಟ್ಟಿದ’, ಇಲ್ಲವೇ ‘ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಕಳೆದ ಮೇಲೆ ಓಡಿದ’ ಎಂಬ ಬೇರೊಂದು ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸ ಬಹುದು; ಆದರೆ, ‘ಕದ ತಟ್ಟುವ ಇಲ್ಲವೇ ಓಡುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ನಡೆಸಿ (ಮುಗಿಸಿದ)’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅವು ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಸಾಗುವೆಸಕ ಇಲ್ಲವೇ ಚಣದೆಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಎಂಬಂತಹ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಕೊನೆ ಯೆಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂತಹ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(15ಕ) ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಓಡಿದ. (15ಚ) ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಕದ ತಟ್ಟಿದ. (15ಟ) *ಅವನು ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ.
(15ಟ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ‘ಆತ ಹತ್ತು ಮಿನಿಟು ಹೊಳೆ ದಾಟುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸಿದ, ಆದರೆ ಆತನಿಗೆ ದಾಟಲು ಸಾದ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಬೇರೊಂದು ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
ಸಾಗುವೆಸಕ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳ ನಡುವಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯ
ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(16ಕ) ಮೂರು ಮತ್ತು ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಆತ ಓದುತ್ತಿದ್ದ. (16ಚ) ನಾಲ್ಕು ಮತ್ತು ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಆತ ಓದುತ್ತಿದ್ದ. (17ಕ) ಮೂರು ಮತ್ತು ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಆತ ನದಿ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದ. (17ಚ) ನಾಲ್ಕು ಮತ್ತು ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಆತ ನದಿ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದ.
(16ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ (16ಚ) ಒಳಹುರುಳಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (17ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ (17ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಒಳಹುರುಳಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, (17ಕ) ತಿಳಿಸುವ ಕೊನೆಯೆಸಕ ಮೂರು ಮತ್ತು ಆರು ಗಂಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಯಾವಾಗ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ನಡೆದು ಹೋಗಿರಬಲ್ಲುದು; ಆದರೆ, (16ಕ) ತಿಳಿಸುವ ಸಾಗುವೆಸಕ ಅಶ್ಟು ಹೊತ್ತೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲ ಬೇರೆಯೂ ಕೆಲವು ಎಸಕ
ಪದಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(1) ಸಾಗುವೆಸಕ (18ಕ) ಕಳ್ಳ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (18ಚ) ನಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಸುರಿಯುತ್ತಿದೆ. (18ಟ) ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗಿ ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದಳು. (18ತ) ಕಟ್ಟದಿಂದ ನೀರು ಒಸರುತ್ತಿತ್ತು.
(2) ಚಣದೆಸಕ (19ಕ) ಯಾರೋ ಬಾಗಿಲು ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. (19ಚ) ಮಗು ಬೆನ್ನಿಗೆ ಗುದ್ದುತ್ತಿದೆ. (19ಟ) ನಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಹನಿಯುತ್ತಿತ್ತು. (19ತ) ಬೆಕ್ಕು ಹಾಲನ್ನು ನೆಕ್ಕುತ್ತಿತ್ತು
(3) ಕೊನೆಯೆಸಕ (20ಕ) ಹುಡುಗಿ ಶಾಲೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. (20ಚ) ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಕರಗುತ್ತಿದೆ. (20ಟ) ಆಕೆ ನದಿಯನ್ನು ದಾಟುತ್ತಿದ್ದಳು. (20ತ) ಸೆಟ್ಟಿ ಅಂಗಡಿ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದ.
(1) ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ದೊರೆತವೆಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಹಂತ ಇರುವವು ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಹಂತ ಇಲ್ಲದವು ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆ ಯವನ್ನು ಕಾಣಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು:
(21ಕ) ಅವನು ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆದ. (21ಚ) ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿದೆ. (22ಕ) ಅವನು ಬಾಗಿಲನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ. (22ಚ) *ಬಾಗಿಲು ಮುಟ್ಟಿದೆ.
ತೆರೆ ಎಸಕಪದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕೊನೆಯಿದೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಆ ಕೊನೆಯನ್ನು ತಲಪಿ ದಾಗ, ಅದು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಒಂದು ದೊರೆತವೂ ಇದೆ; ಇದನ್ನು (21ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಮುಟ್ಟು ಎಸಕಪದಕ್ಕೆ ಕೊನೆಯಿದೆ ಯಾದರೂ, ಅದು ಒಂದು ದೊರೆತವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, (22ಕ)ದಿಂದ (22ಚ)ದಂತಹ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಕೆಲವು ಎಸಕಗಳು ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಮುಗಿತಾಯಗಳನ್ನೂ ಪಡೆಯಬಲ್ಲು
ವಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪುರುಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ:
(26) ಅವನು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದ. (26ಕ) ಅವನು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (26ಚ) ಅವನು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ.
(26)ನೇ ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವಾಗಿ ‘ನಿದ್ದೆ ಹೋಗುವು ದನ್ನು’ ಆರಿಸಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ‘ನಿದ್ದೆಮಾಡಿ ಏಳುವುದನ್ನು’ ಆರಿಸಬಹುದು; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು ಆರಿಸಿದಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ (26ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯದನ್ನು ಆರಿಸಿದಲ್ಲಿ (26ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ.
(2) ಸಾಗುವೆಸಕ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಹೊತ್ತಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆಯು ತ್ತಿರಬಹುದು (ಆತ ಮೂರು ಗಂಟೆ ಓದುತ್ತಿದ್ದ), ಇಲ್ಲವೇ ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬಹುದು (ನಾನು ನೋಡಿದಾಗ ಓದುತ್ತಿದ್ದ); ಇದಲ್ಲದೆ, ಒಂದು ಹೊತ್ತಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆಯುವ ಎಸಕದ ನಡುವೆ ಬೇರೆ ಎಸಕಗಳೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅದು ನಡೆಯದೆಯೂ ಇರ ಬಹುದು: ಅವನು ಇಡೀ ದಿವಸ ಓದುತ್ತಿದ್ದ (ಆದರೆ, ಊಟ, ಸ್ನಾನ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಓದುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ).
(3) ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲದ ಎಸಕಗಳು (ಸಾಗುವೆಸಕಗಳು) ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಇರುಹಗಳ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ: ಅಂತಹ ಎಸಕದ ಒಂದು ತುಂಡು ಆ ಎಸಕದ ಹಾಗೆಯೇ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಎಸಕದ ಎರಡು ಆಗುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಸೇರಿಸಿದಾಗ ಅವು ಒಂದು ಆಗುವಿಕೆಯ ಹಾಗೆಯೇ ಇರುತ್ತವೆ.
ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲದ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಎಶ್ಟು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ತುಂಡು ಮಾಡಬಹುದು, ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದಾಗಲೂ ಅವು ಮೊದಲಿನವುಗಳ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ ಎಂಬ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಲ್ಲೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆ ಗಾಗಿ, ಎರಡು ಬಾರಿ ಕಾಲು ಬಡಿದರೆ ಅದು ಈಜುವಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಕಾಲನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಮೇಲೆತ್ತಿ ಬಿಟ್ಟರೆ ಅದು ಕುಣಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಇರುಹಗಳ ಹಾಗೆ ಸಾಗುವೆಸಕಗಳು ತುಂಬಾ ಚಿಕ್ಕವಾಗಿಯೂ ಇರ ಬಲ್ಲುವು ಮತ್ತು ತುಂಬಾ ಉದ್ದವಾಗಿಯೂ ಇರಬಲ್ಲುವು; ಅವುಗಳನ್ನು ಎಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿರಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(23ಕ) ಅವನು ಅಯ್ದು ಮಿನಿಟು ಓಡಿದ. (23ಚ) ಇವನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಓಡಿದ, ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
(4) ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಮುಗಿತಾಯವಿರುವ ಎಸಕಗಳು ಈ ಎರಡು ವಿಶಯಗಳಲ್ಲೂ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲದ ಎಸಕಗಳಿಂದ ಬೇರಾಗಿವೆ. ದಾಟುವಿಕೆಯ ಒಂದು ತುಂಡು ಅದರ ತೊಡಗಿಕೆ, ಮುಂದುವರಿಕೆ ಇಲ್ಲವೇ ಮುಗಿತಾಯವಾಗಿರ ಬಹುದು; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ದಾಟುವಿಕೆಯ ಹಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಎರಡು ದಾಟುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟು ಸೇರಿಸಿದಲ್ಲಿ ಅದು ಒಂದೇ ದಾಟುವಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
(5) ತೊಡಗಿಕೆ, ಮುಂದುವರಿಕೆ, ಮತ್ತು ಮುಗಿತಾಯಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಹಂತಗಳಿರುವ ಎಸಕಗಳಲ್ಲೂ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಿವೆ: ಅವುಗಳ ಮುಗಿತಾಯ ಇನ್ನೊಂದು ತೊಡಗಿಕೆಗೆ ಎಡೆಕೊಡಬಲ್ಲುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕಕ್ಕೆ ಎಡೆಕೊಡಬಲ್ಲುದು.
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ ತಿರುಗು ಮತ್ತು ಏಳು ಎಂಬ ಎರಡು ಎಸಕಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ
ನೋಡಬಹುದು:
(27ಕ) ಅವನು ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (27ಚ) ಅವನು ಏಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
(27ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳು ಸಿಗಬಲ್ಲುವು; ‘ಆತ ಒಂದು ಸುತ್ತು ತಿರುಗಲು ತೊಡಗಿದ್ದಾನೆ; ಅದರೆ ಅದನ್ನು ಇನ್ನೂ ಮುಗಿಸಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಅದಕ್ಕಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ‘ಆತ ಹಲವು ಸುತ್ತು ತಿರುಗಿದ್ದಾನೆ, ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳೂ ಅದಕ್ಕಿರಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (27ಚ)
ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಆತ ಏಳಲು ತೊಡಗಿದ್ದಾನೆ, ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಎದ್ದಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಸಿಗಬಲ್ಲುದು.
ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, ತಿರುಗುವ ಎಸಕದ ಕೊನೆ ಅಂತಹದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಎಸಕದ ತೊಡಗಿಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುದು, ಆದರೆ, ಏಳುವ ಎಸಕದ ಕೊನೆ ಆ ರೀತಿ ಇನ್ನೊಂದು ಏಳುವ ಎಸಕದ ತೊಡಗಿಕೆಯಾಗಲಾರದು; ಎದ್ದವನು ಕುಳಿತುಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವೇ ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಏಳುವ ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸ ಬಲ್ಲನು.
5.4.3 ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸುವುದು
ಎಸಕಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಹೆಸರು ಕಂತೆಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ಪರಿಚೆನುಡಿತಗಳು ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಲ್ಲುವು; ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಕೂಡುಪದಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕವೂ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಾಡು ಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(1) ಹೆಸರುಪದಗಳ ಬಳಕೆ: ಸಾಗುವೆಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಪದದೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಕಂಡಿತವಾದ ಗುರಿ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹೆಸರುಕಂತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ, ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೊಂದು ಎಲ್ಲೆ ದೊರಕುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(28ಕ) ಅವನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ. (28ಚ) ಅವನು ಒಂದು ಕತೆ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದ.
ಬರೆಯುವುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಕೊನೆಯಿಲ್ಲವಾದರೂ ಒಂದು ಕತೆ ಬರೆಯುವುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕೊನೆಯಿದೆ; ಬರೆಯಲು ಹೊರಟಿರುವ ಕತೆಯನ್ನು ಬರೆದಾದಾಗ, ಆ ಎಸಕ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಹಾಗೆ ಮುಗಿಯುವಲ್ಲಿ ವರೆಗೂ ಅದನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಅದನ್ನು ನಡುವಿನಲ್ಲೇ ನಿಲ್ಲಿಸಬಹುದು.
ಹಾಗಾಗಿ, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (28ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ‘ಅವನು ಬರೆದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (28ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಿಂದ ಆ ರೀತಿ ‘ಅವನು ಕತೆ ಬರೆದ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ‘ಕತೆ ಬರೆಯುವ’ ಎಸಕಕ್ಕಿರುವ ತೊಡಗು, ಮುಂದುವರಿಸು ಮತ್ತು ಮುಗಿಸು ಎಂಬ
ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡುವಿನದನ್ನು ಮಾತ್ರ (28ಚ) ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರು ವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ರೀತಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿರುವ ಎಸಕಪದದೊಂದಿಗೆ ಎರಡು ಗಂಟೆ
ಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಬಂತಹ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(29ಕ) ಆತ ಒಂದು ಕತೆಯನ್ನು ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದ. (29ಚ) ಆತ ಇಡೀ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಲ್ಲಿ ಓದಿದ.
(29ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬರೆ ಪದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವನ್ನು ಒಂದು ಕತೆಯನ್ನು ಎಂಬುದು ಕೊಟ್ಟಿದೆ, ಮತ್ತು (29ಚ)ದಲ್ಲಿ ಓದು ಪದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವನ್ನು ಇಡೀ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಎಂಬುದು ಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ಆದರೆ, ಚಣದೆಸಕಕ್ಕೆ ಆ ರೀತಿ ಒಂದು ಗುರಿಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಅದನ್ನು ಕೊನೆ ಯೆಸಕವಾಗಿ ಮಾಡಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ನಿಜಕ್ಕೂ ಅದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕೊನೆಯೆಂಬುದು ಇದೆ; ಆದರೆ, ಅದರ ಈ ಕೊನೆಯನ್ನು ಉಳಿದ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದೇ ಅದಕ್ಕೂ ಕೊನೆಯೆಸಕಕ್ಕೂ ನಡುವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅದು ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳಿಂದ ಬೇರಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
(2) ಪರಿಚೆನುಡಿತಗಳ ಬಳಕೆ: ಪರಿಚೆಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಯೂ ಸಾಗುವೆಸಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಮುಗಿತಾಯವನ್ನು
ಸೇರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(30ಕ) ಅವಳು ಎರಡು ಗಂಟೆ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. (30ಚ) ಆತ ಒಂದು ಗಂಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಯ್ದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಓಡಿದ. (30ಟ) *ಆತ ಒಂದು ಗಂಟೆ ಅಯ್ದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಓಡಿದ.
‘ಹಾಡುವುದು’ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲ; ಆದರೆ, ‘ಎರಡು ಗಂಟೆ ಹಾಡುವುದು’ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವಿದೆ. ‘ಎರಡು ಗಂಟೆ ಹಾಡುವ’ ಎಸಕ ಎರಡು ಗಂಟೆ ಕಳೆದಾಗ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಆಮೇಲೂ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಿರ ಬಹುದು, ಆದರೆ ಅದು ‘ಎರಡು ಗಂಟೆ ಹಾಡುವ’ ಎಸಕದ ಮುಂದುವರಿಕೆ ಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೊಂದು ಬೇರೆಯೇ ಎಸಕವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಓಡುವುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅಯ್ದು ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ಓಡುವುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಗಿತಾಯವಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, (30ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಗಂಟೆಯಲ್ಲಿ
ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (30ಟ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಒಂದು ಗಂಟೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(3) ಕೂಡುಪದಗಳ ಬಳಕೆ: ಎಸಕಪದಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಕೂಡುಪದಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಹೊಲಬನ್ನು (3.3.2)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಕೂಡುಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾದಾಗ, ಕೆಲವು ಎಸಕಪದ ಗಳ ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಹೊಡೆ ಎಂಬುದೊಂದು ಚಣದೆಸಕ ಪದ; ಇದನ್ನು ಆಡು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಹೊಡೆದಾಡು ಎಂಬ ಕೂಡುಪದದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಗುವೆಸಕದ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ:
(31ಕ) ಅವನು ರಾಜುವಿಗೆ ಹೊಡೆದ. (31ಚ) ಅವನು ರಾಜುವಿಗೆ ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಹೊಡೆದ. (32ಕ) ಅವರು ಹೊಡೆದಾಡಿದರು. (32ಚ) ಅವರು ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಹೊಡೆದಾಡಿದರು. (33ಕ) ಅವನು ಹಗ್ಗವನ್ನು ಎಳೆದ. (3ಚ) ಅವರು ಹಗ್ಗವನ್ನು ಎಳೆದಾಡಿದರು.
(31ಕ)ದಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಬಾರಿ ನಡೆದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (31ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಪದ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; (31ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಎಂಬ ನುಡಿತವೇ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.
ಆದರೆ, (32ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೊಡೆದಾಡಿದರು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸಾಗುವೆಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದು, (32ಚ)ದಲ್ಲಿ ‘ಅದೇ ಎಸಕ ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತು ನಡೆಯಿತೆ’ಂದಿಶ್ಟೇ ಹೇಳಲಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೆ, (31ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ‘ಆ ಎಸಕ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯಿತು’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಇಂತಹ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಡು ಎಂಬುದು ‘ಒಬ್ಬನನ್ನೊಬ್ಬ’ ಇಲ್ಲವೇ ‘ಒಬ್ಬನಿ ಗೊಬ್ಬ’ ಎಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು (33ಕ) ಮತ್ತು (33ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
5.4.4 ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು
ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಸಾಗುವೆಸಕ, ಚಣದೆಸಕ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ (ಎಂದರೆ, ಅವುಗಳ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇರು ಪದವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಂಟು ಮಾಡಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ಪದರೂಪಗಳಲ್ಲಿ) ಬಳಸಿದಾಗ, ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಮಾರ್ಪಾಡು ಗಳು ಎಸಕಪದಗಳ ಒಳ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ.
(1) ಈ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೆ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಎಸಕಗಳಿಗೂ ಒಂದೇ ಬಗೆಯದಾಗಿರುವ ಕಾರಣ, ಅದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(34ಕ) ಅವಳು ಇವತ್ತು ಹಾಡಲಿದ್ದಾಳೆ. (34ಚ) ಅವನು ಕದ ತಟ್ಟಲಿದ್ದಾನೆ. (34ಟ) ಅವನು ಮನೆ ಕಟ್ಟಲಿದ್ದಾನೆ.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗುವೆಸಕ (34ಕ), ಚಣದೆಸಕ (34ಚ), ಮತ್ತು ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳನ್ನು ತೊಡಗಿಕೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಪದಗಳೂ ಎಸಕವೊಂದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ತೊಡಗ ಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
(2) ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳು ದೊರಕುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಾವು ಮೇಲೆಯೇ ನೋಡಿರುವೆವು. ಸಾಗುವೆಸಕ (34ಕ) ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು, ಚಣದೆಸಕ (34ಚ) ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು, ಮತ್ತು ಕೊನೆಯೆಸಕ(34ಟ)ದ ನಡುವಿನ ಹಂತ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ.
(35ಕ) ಅವಳು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. (35ಚ) ಅವನು ನನಗೆ ಹೊಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (35ಟ) ಅವನು ಗಂಟನ್ನು ಬಿಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಮುಂದುವರಿಕೆಯ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯೆಸಕವನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದು ಮೊದಲೇ ಸುರುವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗು
ತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ‘ಕಲಿಯಲು ಸುರುಮಾಡಿ ದ್ದಾನೆ, ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಕಲಿತಾಗಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ.
ಸಾಗುವೆಸಕಕ್ಕೂ ಇಂತಹದೇ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, ಅದರ ಕೊನೆಯನ್ನು ಅದೇ
ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(36ಕ) ಅವನು ಬರುವಲ್ಲಿವರೆಗೆ ನಾನು ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ. (36ಚ) ಕರೆಂಟು ಹೋಗುವಲ್ಲಿವರೆಗೆ ನಾನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ.
(36ಕ)ದಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದೆ ಎಂಬುದು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಓದುವಿಕೆಯ ಮುಂದು ವರಿಕೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಇದರೊಂದಿಗೆ ಅವನು ಬರುವಲ್ಲಿ
ವರೆಗೆ ಎಂಬುದು ಈ ಓದುವಿಕೆಯ ಕೊನೆ ಯಾವಾಗ ನಡೆಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅದೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಚಣದೆಸಕದ ಕೊನೆಯನ್ನೂ ಈ ರೀತಿ ಅದೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ ಹೇಳಲು
ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಕೊನೆಯೆಸಕವನ್ನು ಆ ರೀತಿ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ:
(37ಕ) ಅವನು ಬರುವಲ್ಲಿವರೆಗೆ ನಾನು ಕದ ತಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದೆ. (37ಚ) *ನೀವು ಬರುವಲ್ಲಿವರೆಗೆ ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಿದ್ದ.
ಕೊನೆಯೆಸಕಗಳನ್ನು ಎಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಹೇಳಬಹುದು ಎಂಬುದು ಅವು ಎಂತಹ ಎಸಕಗಳು ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕಲಿಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ಅದು ಹಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಹೇಳಬಹುದು (ಆತ ಕಾರು ಬಿಡಲು ಮೂರು ತಿಂಗಳು ಗಳಿಂದ ಕಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ), ಆದರೆ ಬೀಳುವ ಇಲ್ಲವೇ ಹೋಗುವ ಎಸಕ ಗಳನ್ನು ಅಶ್ಟು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಹೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(3) ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ, ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಎಸಕ ಪದಗಳು ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಸಾಗುವೆಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಪದಗಳು ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ನಿಂತಿದೆಯೆಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಉಳಿದೆರಡು ಬಗೆಯ ಎಸಕಪದಗಳು ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳು ಕೊನೆಗೊಂಡಿವೆಯೆಂಬ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಸಾಗುವೆಸಕಕ್ಕೆ ಕೊನೆಯೆಂಬುದಿಲ್ಲದಿರುವುದೇ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.
(38ಕ) ಅವಳು ಹಾಡಿದ್ದಾಳೆ. (38ಚ) ಅವನು ಕದ ತಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. (38ಟ) ಅವನು ಹೊಳೆ ದಾಟಿದ್ದಾನೆ.
ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ‘ಬಾಗಿಲನ್ನು ಇನ್ನೂ ಮುಚ್ಚಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಬರಬಲ್ಲುದು, ಇಲ್ಲವೇ ‘ಬಾಗಿಲನ್ನು (ಬೇರೆ ಯಾವನೋ) ತೆರೆದ ಹಾಗೆ ಮುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಬೇರೊಂದು ಬಗೆಯ ಹುರುಳೂ ಬರ ಬಲ್ಲುದು. ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೂ ಇಂತಹ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಗಳು ಬರಬಲ್ಲುವು (ಒಳಗೆ ಬಂದ ಹಾಗೆ ಹೊರಗೆ ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ).
ಕೆಲವು ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಮುಗಿತಾಯಗಳಿರಬಲ್ಲುವು:
ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಆತ ನಿದ್ದೆಮಾಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಎರಡು ಹುರುಳು ಗಳಿವೆ:
(ಕ) ‘ಆತ ನಿದ್ದೆಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ (ಎಂದರೆ, ‘ನಿದ್ದೆಹೋಗುವ ಕೆಲಸ ಕೊನೆ ಗೊಂಡಿದೆ, ಆದರೆ, ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾದ ನಿದ್ದೆಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಮುಂದು ವರಿದಿದೆ’ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಹುರುಳು; ಮತ್ತು
(ಚ) ‘ಆತ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮುಗಿಸಿದ್ದಾನೆ, (ಎಂದರೆ ಈಗ ಎಚ್ಚರ ವಾಗಿದ್ದಾನೆ)’ ಎಂಬುದು ಇನ್ನೊಂದು ಹುರುಳು; ನಾನು ನಿದ್ದೆಮಾಡಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಈ ಎರಡನೇ ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಬರಬಲ್ಲುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಅವರು ಬಂದಾಗ ಆತ ನಿದ್ದೆಮಾಡಿದ್ದ ಎಂಬುದಕ್ಕೂ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ
ಹುರುಳುಗಳಿರಬಲ್ಲುವು (ನಿದ್ದೆಮಾಡಿ ಎದ್ದಿದ್ದ, ಇಲ್ಲವೇ ನಿದ್ದೆಹೋಗಿದ್ದ).
ಆದರೆ, ಆತ ಊಟಮಾಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಬರಬಲ್ಲುದಲ್ಲದೆ ಮೊದಲನೇ ಬಗೆಯ ಹುರುಳು ಬರಲಾರದು.
5.5 ಆಡುಗನ ನಿಲುವು
ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೇಕು, ಬಹುದು, ಬಾರದು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಬಲ್ಲೆ ಮೊದಲಾದ ಕೆಲವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ನಡೆದಿರುವುದರ ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯಲಿರುವುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(1ಕ) ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿದೆ. (1ಚ) ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿರಬೇಕು. (1ಟ) ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿರಬಹುದು.
ಮೇಲಿನ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳೂ ‘ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿರುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ (1ಚ) ಮತ್ತು (1ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಹಾಗೆ ತಿಳಿಸುವುದ ರೊಂದಿಗೆ, ಈ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬ ಎರಡು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಅರಿವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, (1ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಬರಿಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದಲ್ಲದೆ, ಆ ರೀತಿ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳು ಒಂದು ಇಡೀ ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಅವನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸು ತ್ತವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ‘ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿದೆ’ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗೆ ತುಸು ಸಂಶಯವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಹುದು ಪದದ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಈ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಎಸಕಪದಗಳ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪ ಗಳೊಳಗೆ ಬರುವ ಕಾರಣ, ಅವಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಎಸಕಪದ ಗಳೊಂದಿಗೂ ಸಂಬಂದ ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಎಂತಹ ಪುರಾವೆಯಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅಂತೆ ಎಂಬ ಒಟ್ಟು ಇವುಗಳಿಂದ ಬೇರಾಗಿದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಬಸ್ಸು ಕೆಟ್ಟಿದೆಯಂತೆ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿ ನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೆ ಬರುವ ಈ ಒಟ್ಟು ಇಡೀ ಸೊಲ್ಲು ತಿಳಿಸುವ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಪುರಾವೆ ಯೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ಮಾತ್ರ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
‘ಆಡುಗನ ನಿಲುವು’ ಎಂಬುದು ಈ ಪದಗಳ ಮುಕ್ಯ ಕೆಲಸವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಕೆಲವು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ಬೇರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ನಿಲುವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುವು, ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನೂ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುವು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(2ಕ) ಇದನ್ನು ತಾನೇ ಬರೆದಿರಬೇಕೆಂದು ಅವನಿಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. (2ಚ) ಬಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ಯಾರೂ ಹೊಗೆಬತ್ತಿ ಸೇದಬಾರದು. (2ಟ) ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೋಟೆಲಿನಲ್ಲೂ ಮದುವೆಯಾಗಬಹುದು. (2ತ) ಇಲ್ಲಿ ಹೊಗೆಬತ್ತಿ ಸೇದಬಾರದು.
(2ಕ)ದಲ್ಲಿ ನಿಲುವು ಇನ್ನೊಬ್ಬನದು ಎಂಬುದನ್ನು ಆ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೇನೇ ಅವನಿಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹೊರಸೊಲ್ಲಿನ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; (2ಚ) ದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆ ರೀತಿ ತಿಳಿಸದಿದ್ದರೂ ಅದು ಒಂದು ಕಟ್ಟಲೆಯೆಂಬ ಹುರುಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ; (2ಟ)ದಲ್ಲಿ ಅದು ಆ ದೇಶದ ಬಳಕೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೊಲ್ಲಿನ
ಲ್ಲೇನೇ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು (2ತ)ದಲ್ಲಿ ಅದು ಕಟ್ಟಲೆಯೂ ಇರಬಹುದು, ಆಡುಗನ ನಿಲುವೂ ಇರಬಹುದು.
ಆಡುಗನ ನಿಲುವಿಗೂ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತಿಗೂ ನಡುವೆ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದ ಇದೆ; ಕೆಲವು ನುಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮೂಲಕವೇನೇ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಅಂತಹ ನುಡಿಗಳಲ್ಲಿ ‘ಆಡುಗ ನಿಗೆ ಕಂಡಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುವ ಎಸಕ’ ಎಂಬುದು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿ ಗಿಂತ ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರುವ ಇಲ್ಲವೇ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಎಸಕ ವನ್ನು ಮಾತ್ರವೇ ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ‘ಕಂಡಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲದ ಎಸಕ’ ಎಂಬುದು ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರಬಲ್ಲುದು.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿಯೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳೆಲ್ಲ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ (ಮಾಡಬಲ್ಲ ಮಾಡಬಹುದು (ಮಾಡಲು+ಬಹುದು)); ಎಂದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಗೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವಿಗೂ ನಡುವೆ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದವಿದೆ.
(ಮಾಡಲು+ಬಲ್ಲ),
ಮಾಡಲಾರ,
ಹಿಂದೆ ನಡೆದುಹೋಗಿದ್ದ ಎಸಕಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗಿರುವ ಸಂಶಯ ವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಎಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸುವುದಿದ್ದರೂ, ಅದರ ಬಳಿಕ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸದೆ, ಇರು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಮಾಡಿರಬಹುದು (ಮಾಡಿ+ಇರಲು+ಬಹುದು), ಬಂದಿರ ಬೇಕು (ಬಂದು+ಇರಲು+ಬೇಕು)).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ಎಸಕರೂಪಗಳಿಗೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ಎಸಕರೂಪಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲೂ ಹೋಲಿಕೆಯಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು: ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಕನ್ನಡದ ಹೊಲಬನ್ನು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇರೆ ಹೊಲಬುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ, ಮತ್ತು ಎಸಕದ ಅಳವಿಗಳಿಗೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವಿಗೂ ನಡುವೆ ಒಂದು ಮುಕ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ: ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ, ಮತ್ತು ಎಸಕದ ಅಳವಿಗಳು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ನಿಲುಕುವಂತಹ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗು ತ್ತವೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಆಡುಗನ ನಿಲುವೆಂಬುದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡುವಂತಹ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
5.5.1 ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು
ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು, ಬಹುದು, ಬಾರದು, ಬಲ್, ಆರ್ ಮೊದಲಾದ ನೆರಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಎಂತಹ ಬಳಕೆಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಅವು ಮೂರು ಬಗೆಯ ಆಡುಗನ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅವು ಕೊಡಬಲ್ಲ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ವಿವರಿಸ ಲಾಗುವುದು.
(1) ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಈ ಎರಡು ಪದಗಳಿಗೂ ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳನ್ನಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲವೇ ಗುರುತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳನ್ನಾಗಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಅವು ಒಂದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಬೇಕು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಬೇಡ ಎಂಬ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪ ಇದೆ; ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಬೇಕು ಪದದ ಹಾಗೆ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ (ಹೋಗಬೇಡ, ತಿನ್ನಬೇಡ); ಹೀಗಿದ್ದರೂ, ಅದನ್ನು ಅರಿಕೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆಯಲ್ಲದೆ ಬೇಕು ಪದದ ಹಾಗೆ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ.
(3ಕ) ನೀನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (3ಚ) ನೀನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಡ.
(3ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಒಂದು ನಿಲುವಿನ ಸೊಲ್ಲಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (3ಚ) ವನ್ನು ಒಂದು ಅರಿಕೆಯ ಸೊಲ್ಲಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸ ಬಹುದು. (3ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ‘ಕೇಳುಗನು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನು ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು (ಅರಿವನ್ನು) ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಆದರೆ, (3ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಆತನು ಆ ರೀತಿ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ನೇರವಾಗಿ ‘ಮನೆಗೆ ಹೋಗುವ ಎಸಕ’ವನ್ನು ಕೇಳುಗನು ನಡೆಸದಿರುವಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಆದರೆ, ಬೇಕು ಪದಕ್ಕೆ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳೂ ಸಿಗಬಲ್ಲದು (5.5.2 ನೋಡಿ); ಹಾಗಾಗಿ, ಅಂತಹ ಕೆಲವು ಬಳಕೆ ಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಅರಿಕೆಯ ಹುರುಳಿರುವ ಬೇಡ ಪದವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಬೇಡ ಪದಕ್ಕೆ ಹಲವೆಣಿಕೆಯ ಬೇಡಿ ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಡಿರಿ ಎಂಬ ರೂಪವೂ ಇದೆ; ಈ ವಿಶಯದಲ್ಲೂ ಅದು ಬೇರೆ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳನ್ನು (ಮಾಡು, ಮಾಡಿ, ಮಾಡಿರಿ, ತಿನ್ನು, ತಿನ್ನಿ, ತಿನ್ನಿರಿ) ಹೋಲುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಬೇಕು ಪದಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಹಲವೆಣಿಕೆಯ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ. ಈ
ವಿಶಯವೂ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬೇಡ ಎಂಬವು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಯಾಗುವ ಪದಗಳು ಎಂಬುದನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳ ಬಳಿಕ ಇತ್ತು ಪದವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ಆಗು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು, ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು; ಮಾಡಬಹುದಿತ್ತು, ಮಾಡಬಹುದಾಗಿತ್ತು).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಬೇಕು ಪದದ ಬಳಿಕ ಇಲ್ಲ ಪದವನ್ನೂ ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಮಾಡಬೇಕಿಲ್ಲ, ಮಾಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ). ಆದರೆ, ಬಹುದು ಪದದ ಬಳಿಕ ಇಲ್ಲ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಅಂತಹ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಸಿಗಬಲ್ಲ ಹುರುಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾರ ಎಂಬಂತಹ ಬೇರೆಯೇ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ವಿರಬಹುದು.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳನ್ನು ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆ ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (5.5.2 ನೋಡಿ). ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(4ಕ) ಈ ಮಳೆಗೆ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ನೆರೆ ಬಂದಿರಬೇಕು. (4ಚ) ನೀವು ಅಯ್ದು ಗಂಟೆಯೊಳಗೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿರಬೇಕು. (5ಕ) ಈ ಮಳೆಗೆ ಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ನೆರೆ ಬಂದಿರಬಹುದು. (5ಚ) ನೀವು ಯಾವಾಗ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದಿರಬಹುದು.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ.
(2) ತಕ್ಕದ್ದು, ಬಾರದು, ಕೂಡದು ಮತ್ತು ಆಗದು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ನಾಲ್ಕನ್ನೂ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಕ್ಕೆ ಅರಿವಿನ ಇಲ್ಲವೇ ಅಳವಿನ ಹುರುಳಿಲ್ಲ.
ಬಾರದು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಒತ್ತಾಸೆಗೆ ಎದುರಾಗಿ ಎಸಕ ವೊಂದು ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಇತ್ತು ಇಲ್ಲವೇ ಆಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(6ಕ) ಅವರು ಹೀಗೆ ಮಾಡಬಾರದಿತ್ತು. (6ಚ) ನೀವು ಅದನ್ನೆಲ್ಲ ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಬಾರದಾಗಿತ್ತು.
ಆದರೆ, ಉಳಿದ ಮೂರು ಪದಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯಿರುವ ಹಾಗೆ
ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
(3) ಬಲ್, ಆರ್, ಮತ್ತು ಒಲ್
ಹಿಂದಿನ ಪತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ (4.5.6-7ರಲ್ಲಿ) ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಈ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಗುರ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಅವಕ್ಕೆ ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಬಲ್ಲೆ, ಬರ ಲಾರರು, ಹೇಳಲೊಲ್ಲೆ, ಹೇಳಲೊಲ್ಲ).
ಇದಲ್ಲದೆ, ಬಲ್ ಪದವನ್ನು, ಕೆಳಗೆ (1ಕ-ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ತಿರುಳೆಸಕಪದವಾಗಿಯೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಉಳಿದ ಎರಡು ಪದಗಳನ್ನು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(7ಕ) ಇದು ಯಾರದೆಂಬುದನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಬಲ್ಲರು. (7ಚ) ಇದರ ಒಳಗುಟ್ಟನ್ನು ನಾವು ಬಲ್ಲೆವು.
ಆರ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಬಲ್ ಎಂಬುದರ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿದೆ; ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿದೆ. ಆದರೆ, ಒಲ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ‘ಮಾಡುವ ಬಯಕೆಯಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳೂ ಇದೆ.
ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾದಾಗ, ಈ ಮೂರು ಪದಗಳೂ ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಅವು ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು.
(8ಕ) ಈ ಎಸಕಪದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲೂ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುದು. (8ಚ) ಆತನ ಕಯ್ಬರಹವನ್ನು ಯಾರೂ ಓದಲಾರರು. (8ತ) ಎಶ್ಟು ಹುಡುಕಿದರೂ ಅದೊಂದು ಪುಸ್ತಕ ಸಿಗಲೊಲ್ಲದು.
ಈ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನೂ ಪರಿಚೆರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಇವು ಹೊತ್ತಿನ ಒಟ್ಟುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, ಅವಕ್ಕೆ ಒಂದೊಂದು ಪರಿಚೆ ರೂಪ ಮಾತ್ರ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
(9ಕ) ಆತ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಕೆಲಸ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದೂ ಇಲ್ಲ. (9ಚ) ಅಕ್ಕಿ ಮುಡಿ ಹೊರಲಾರದವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವುದು ಬೇಡ. (9ಟ) ಕೆಲಸ ಮಾಡಲೊಲ್ಲದವರನ್ನು ಹೊರಗೆ ಕಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಪದಗಳು ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದಲ್ಲೂ
ಬರಬಲ್ಲುವು:
(10ಕ) ಅಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೊತ್ತು ಕುಳಿತಿರಲಾರದೆ ಆತ ಹೊರ ನಡೆದ. (10ಚ) ಹಕ್ಕಿಮರಿ ಹಾರಲೊಲ್ಲದೆ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುರುಟಿ ಕುಳಿತಿತ್ತು.
(4) ಆಗು
ಆಗು ಪದದ ಕೆಲವು ರೂಪಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೆರವೆಸಕಪದವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದರ ಕೊನೆರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ, ಆಯಿತು ಮತ್ತು ಆಗದು ಎಂಬ ಮೂರು ರೂಪಗಳನ್ನು, ಮತ್ತು ನಡುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಿ, ಆಗುತ್ತ, ಆಗಲು, ಆಗದೆ; ಆದ, ಆಗುವ, ಆಗದ; ಮತ್ತು ಆಗುವುದು ಎಂಬವುಗಳನ್ನು ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಈ ರೀತಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಕೊನೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ:
(11ಕ) ಈ ಹತ್ತು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗುತ್ತದೆ. (11ಚ) ಅವರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡಲಾಯಿತು. (11ಟ) ಅವರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾಯಿತು. (11ತ) ಒಳಗೆ ಹೋಗಲಾಗದು.
(2) ನಡುರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ:
(12ಕ) ಎಲ್ಲರೂ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು. (12ಚ) ಎಲ್ಲರೂ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. (12ಟ) ಎಲ್ಲರೂ ಹೋಗಬೇಕಾಗಬಹುದು. (12ತ) ಹೊಗಬೇಕಾಗದಿದ್ದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದಿತ್ತು. (12ಪ) ಕೂಡಲೇ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮೊದಲು ಮಾಡಿ. (12ಗ) ಇದು ಎರಡು ವರ್ಶ ಕಳೆದು ಮಾಡಬೇಕಾಗುವ ಕೆಲಸ.
(12ಜ) ಇದು ನನ್ನಿಂದ ಮಾಡಲಾಗದ ಕೆಲಸ. (12ಡ) ಮುಂದೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುವುದನ್ನು ಈಗಲೇ ಹೇಳುವುದು
ಹೇಗೆ?
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಯಿತು ಎಂಬವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಸೊಲ್ಲಿನ
ಮಾಡುಗನನ್ನು ತಿಳಿಸದಿರಬಹುದು:
(13ಕ) ನಾವು ಈ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಳೆ ಕೆಡವುತ್ತೇವೆ. (13ಚ) ಈ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ನಾಳೆ ಕೆಡವಲಾಗುತ್ತದೆ. (14ಕ) ಅವರು ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಿದರು. (14ಚ) ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಯಿತು.
ಮೇಲಿನ (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಯಿತು ಎಂಬ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ, ಕೆಡವು ಎಸಕದ ಮಾಡುಗನನ್ನು ತಿಳಿಸದಿರಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಆಗು ಪದದ ಆಗದು ರೂಪದ ಮೂಲಕ ಎಸಕ ವೊಂದನ್ನು ಮಾಡದಿರುವಂತೆ ತಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇಲ್ಲಿಯೂ ಎಸಕದ ಮಾಡುಗ ನನ್ನು ತಿಳಿಸದಿರಲಾಗಿದೆ:
(15) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದಲಾಗದು. (16) ಆ ಕೋಣೆಯೊಳಗೆ ಹೋಗಲಾಗದು.
ಆಗು ಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವಾದ ಆಗಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದರ ಬಳಿಕ ಇರು ಪದದ ಇದೆ ಮತ್ತು ಇತ್ತು ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲೂ ಎಸಕದ ಮಾಡುಗನನ್ನು ತಿಳಿಸದಿರಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(17ಕ) ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗಿದೆ. (17ಚ) ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗಿತ್ತು.
ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಆಗು ಪದದ ಆಗುತ್ತ, ಆಗಲು ಮತ್ತು ಆಗದೆ ಎಂಬ ಉಳಿದ ಮೂರು ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯಾಗುವಂತೆ ತೋರುವು ದಿಲ್ಲ.
(17ಟ) ?ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗುತ್ತಿದೆ. (17ತ) *ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗಲಿದೆ. (17ಪ) ?ನೂರಾರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕೆಡವಲಾಗದೆ ತೊಂದರೆಯಾಗಿದೆ.
(5) ಬೇರೆ ಹೊಲಬುಗಳು ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬೇರೆಯೂ ಕೆಲವು ಹೊಲಬುಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(18ಕ) ಅವನು ನಾಳೆ ಕಂಡಿತ ಬರುತ್ತಾನೆ. (18ಚ) ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವನೊಬ್ಬ ದೊಡ್ಡ ಪತ್ತೇದಾರ. (18ಟ) ಆತ ನಾಳೆ ಬರುತ್ತಾನೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. (18ತ) ಆತ ಇವತ್ತೇ ಬರುವುದೊಳ್ಳೆಯದು. (18ಪ) ಆತನಿಗೆ ಕೋಪ ಬಂದಿರುವ ಹಾಗಿದೆ. (18ಗ) ಈ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯಬಾರದಂತೆ.
(18ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಂಡಿತ ಪದದ ಮೂಲಕ, ಮತ್ತು (18ಚ)ದಲ್ಲಿ ನಿಜಕ್ಕೂ ಪದದ ಮೂಲಕ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (18ಟ- ಪ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ತೋರುತ್ತದೆ, ಒಳ್ಳೆಯದು, ಮತ್ತು ಹಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುವ ಹೊರಸೊಲ್ಲುಗಳ ಮೂಲಕ ಇದೇ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು (18ಗ)ದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅಂತೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
5.5.2 ನಿಲುವಿನ ಮೂರು ಬಗೆಗಳು
ಎಸಕದ ಕುರಿತು ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸುವಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಕ್ಯ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು:
(1) ಎಸಕ ನಡೆದಿದೆಯೇ ಇಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಆಡುಗನ ಅರಿವು; (2) ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಂತೆ ಆಡುಗನ ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಬ್ಬನ ಮೇಲೆ
ಬೀಳುವ ಒತ್ತಾಸೆ; ಮತ್ತು
(3) ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಲು ಮಾಡುಗನಿಗೆ ಇಲ್ಲವೇ ಆಗುಗನಿಗಿರುವ ಅಳವು.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಆಡುಗನ ತಿಳಿವಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದುದು; ಮತ್ತು
ಉಳಿದ ಎರಡು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದುವು.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೇಕು ಎಂಬ ಎರಡು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಂತೆ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತರುವಲ್ಲಿಯೂ ಇವೆರಡನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇವಲ್ಲದೆ, ಬಾರದು, ಆಗದು, ಕೂಡದು, ಮತ್ತು ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪದಗಳನ್ನೂ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು, ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿ
ಮಾಡುಗ ಇಲ್ಲವೇ ಆಗುಗನಿಗಿರುವ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಲ್, ಆರ್, ಆಗು ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರ್ ಎಂಬುದನ್ನು ಆಡುಗನ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡ
ಲಾಗಿದೆ:
(1) ಅರಿವು: (19ಕ) ಇವತ್ತಿನ ಮದುವೆಗೆ ಸಾವಿರ ಮಂದಿ ಬರಬಹುದು. (19ಚ) ರವಿವಾರವಾದ ಕಾರಣ, ಆತ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬಹುದು. (19ಟ) ಮಳೆ ಜೋರಾಗಿ ಬಂದ ಕಾರಣ, ಕೊಡ ತುಂಬಿರಬೇಕು.
(2) ಒತ್ತಾಸೆ: (20ಕ) ಅವರು ಆರು ಗಂಟೆಯೊಳಗೆ ಇಲ್ಲಿರತಕ್ಕದ್ದು. (20ಚ) ನೀವು ಒಳಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. (20ಟ) ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗರೇಟು ಸೇದಬಾರದು.
(3) ಅಳವು: (21ಕ) ಅವರು ನೂರು ರುಪಾಯಿ ಕೊಡಬಲ್ಲರು. (21ಚ) ಅವನು ಕತೆ ಬರೆಯಲಾರ. (21ಟ) ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಾನು ಮಾಡಲೊಲ್ಲೆ.
ಈ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ
ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
5.5.3 ಆಡುಗನ ಅರಿವು
ಎಸಕಪದಗಳ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೇಕು ಎಂಬ ಎರಡು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಆ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗಿರುವ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಅರಿವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಇವು ಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದಿರುವಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುದು ಸಂಶಯ ಹೆಚ್ಚಿರುವಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ:
(22ಕ) ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರಬೇಕು. (22ಚ) ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರಬಹುದು.
ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿರುವ ಒಂದು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಶಯ ವಿಲ್ಲದಿರುವಲ್ಲಿ (22ಕ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು, ಮತ್ತು ಸಂಶಯ ಹೆಚ್ಚಿರುವಲ್ಲಿ (22ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಆಡುಗನು ತನ್ನೆದುರಿರುವ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಒಂದು ಎಸಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(23ಕ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕು; ಯಾಕೆಂದರೆ ಇನ್ನೂ ದೀಪ
ಉರಿಯುತ್ತಿದೆ. (23ಚ) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆರು
ಗಂಟೆಗೆ ಅಂಗಡಿ ತೆರೆಯುತ್ತಾರೆ;
ಹಾಗಾಗಿ, ನಾವು ಹೋಗುವಶ್ಟರಲ್ಲಿ ಅದು ತೆರೆದಿರಬಹುದು.
(23ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಬೇಕು ಪದವನ್ನು ‘ಇನ್ನೂ ದೀಪ ಉರಿಯುತ್ತಿದೆ’ ಎಂಬ ಪುರಾವೆಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (23ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ‘ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ತೆರೆಯುವ ಎಸಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಗಿದೆ (ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಗಿ ಎಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅದನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತಾರೆ)’ ಎಂಬುದನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ.
ಈ ವಿಶಯವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ, ಬೇಕು ಪದದ ಮೂಲಕ ಆಡುಗನು ತಿಳಿಸುವ ನಿಲುವನ್ನು ‘ಬೇಹ’ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ, ಬಹುದು ಪದದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸುವ ನಿಲುವನ್ನು ‘ಇರುಹ’ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು.
ಬಹುದು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಆರ್ ಪದದ
(ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ) ಕೊನೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(24ಕ) ಇದರಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತಪ್ಪುಗಳಿರಬಹುದು. (24ಚ) ಇದರಲ್ಲಿ ತಪ್ಪಿರಲಾರದು. (25ಕ) ಅವನು ಎಲ್ಲಿಗಾದರೂ ಹೋಗಿರಬಹುದು. (25ಚ) ಅವನು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗಿರಲಾರ.
ಹೇಳಿಕೆಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಡುಗನ ಅರಿವೆಂತಹದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಈ ಪದಗಳು ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ; ಅದರಲ್ಲೂ ಸಂಶೋದನೆಯ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ಇನ್ನಶ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ನುಡಿಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಇಂಗ್ಲಿಶ್ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಶ್ಟು ಇವು ಜರ್ಮನ್ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಪದಗಳ ಬಳಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ
ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಸುಳು ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೂ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು (ಅರಿವು) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ಮುಕ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನೆಂದರೆ, ಸುಳು ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಆಡುಗನು ನೇರವಾಗಿ ಗಮನಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅರಿವು ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಯಾವುದಾದರೂ ಪುರಾವೆಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(26ಕ) ಮಳೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. (26ಚ) ಮಳೆ ಬರುತ್ತಿರಬೇಕು.
ಹೊರಗೆ ಮಳೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು
ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಬಲ್ಲೆವಲ್ಲದೆ, (26ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಲಾರೆವು; ಆದರೆ ಒಳಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವವರು ಒದ್ದೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, (26ಚ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸ ಬಲ್ಲೆವು.
ನೋಡಿ,
(26ಕ)
(2) ಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೇಕು ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಪದಗಳಿಗೂ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೇಲೆ ನೋಡಿರುವೆವು. ಈ ಬಗೆಯ ಇಪ್ಪುರುಳು ಕಾಣಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ನೋಡಬಹುದು:
(27ಕ) ಅವರು ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬರಬಹುದು. (27ಚ) ಈಗ ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. (28ಕ) ಇಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವರು ಮಯ್ಸೂರು ತಲಪಿರಬೇಕು.
(28ಚ) ನೀವು ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿರಬೇಕು.
(27ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಅವರು ಯಾವಾಗ ಬರುತ್ತಾರೆ’ ಎಂಬ ಒಂದು ಎಸಕದ ಕುರಿತು ಆಡುಗನು ತನ್ನ ಅನಿಸಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಇದಕ್ಕೆ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, (27ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕೇಳುಗನು ‘ಮನೆಗೆ ಹೊಗುವ’ ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಬಹುದೇ ಎಂಬ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಆಡುಗನು ತನ್ನ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಇದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಆಡುಗರು ಒಂದು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ತಮ್ಮ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. (28ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಇಂತಹದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
ಈ ಪದಗಳು ಯಾವ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನೆಡೆ ಗಳಲ್ಲೂ ಅವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಂದರ್ಬವೇ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಈ ಕೆಳಗೆ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
ಸಾದ್ಯವಿದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ,
ಸಂಶಯವುಂಟಾಗಲೂ
(29ಕ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿರಬಹುದು. (29ಚ) ಅವರು ಬೇಕಿದ್ದರೆ ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿರಬಹುದು.
(29ಕ)
ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿಯೂ ಬಳಸಿರಬಹುದು, ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳಿನಲ್ಲೂ ಬಳಸಿರಬಹುದು; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವೇ ಬರುವಂತೆ (29ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
(3) ಕೊನೆಗೊಳ್ಳು, ತೊಡಗು ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿ ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬಳಿಕವೂ ಈ ಎರಡು ಪದ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಅವುಗಳ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(30ಕ) ಇಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರಬಹುದು. (30ಚ) ಇಶ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿರಬಹುದು. (30ಟ) ನಾಳೆ ಅವರಿಗೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲಿರಬಹುದು.
(31ಕ) ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿ ಮಳೆ ಬಂದಿರಬೇಕು. (31ಚ) ಪಕ್ಕದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತಿರಬೇಕು. (31ಟ) ಅವನಿಗೆ ಇವತ್ತೇ ಹೋಗಲಿರಬೇಕು.
(4) ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಹುದು
ಪದವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅವೆರಡರ ನಡುವೆ ಇರು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನೂ ಬಳಸಬೇಕಾಗು ತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿದೆವಾದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದಲ್ಲದೆ ಅರಿವಿನ (ಬೇಹದ) ಹುರುಳು ಸಿಗುವು ದಿಲ್ಲ:
(32ಕ) ಅವನು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗದಿರಬಹುದು. (32ಚ) ಅವನು ಎಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗದಿರಬೇಕು.
(32ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳೂ ಇದೆ; ಆದರೆ, (32ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಇದೆಯಲ್ಲದೆ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(5) ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಹುದು ಪದವನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯದ ಒತ್ತಾಸೆ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು ಪದದ ಬಳಿಕವೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಕು ಪದದ ಬಳಿಕ ಆಗು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ:
(33ಕ) ನೀವು ನಾಳೆಯೂ ಬರಬೇಕು. (33ಚ) ನೀವು ನಾಳೆಯೂ ಬರಬೇಕಾಗಬಹುದು.
(33ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಕಡ್ಡಾಯದ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; (33ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಆಡುಗನ ಇರುಹದ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಪದವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಹುದು ಪದವನ್ನಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲವೇ ಎರಡನೆಯ ಪದವಾಗಿ ಬೇಹದ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು ಪದವನ್ನಾಗಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
5.5.4 ಆಡುಗನ ಒತ್ತಾಸೆ
ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು (ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು) ಒತ್ತಾಯಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಸಲು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಕೊಡುವು ದಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಪದಗಳೂ ಎಸಕ ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ:
ನಡೆಸುವಂತೆ
ಕೇಳುಗನನ್ನು
(34ಕ) ನೀವು ಇವತ್ತೇ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (34ಚ) ಅವರು ಒಳಗೆ ಬರಬಹುದು. (34ಟ) ಇಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಹೊಗೆಬತ್ತಿ ಸೇದಬಾರದು. (34ತ) ಅವರು ಒಳಗೆ ಬರುವಾಗ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಂತಿರತಕ್ಕದ್ದು.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ‘ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ’ ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುದು ‘ಹಾಗೆ ನಡೆಸಲು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಯಿದೆ (ಆದರೆ ಅದು ಕಡ್ಡಾಯವೇನಲ್ಲ)’ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಬೇಕು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ‘ಕಡ್ಡಾಯ’ದ ನಿಲುವೆಂದೂ,
ಬಹುದು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ‘ಒಪ್ಪಿತ’ದ ನಿಲುವೆಂದೂ ಇಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿಸಬಹುದು.
(1) ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕಡ್ಡಾಯ ಆಡುಗನದಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೆ ಕಾರಣಗಳಿಗಿರಬಹುದು; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಡುಗನು ಹೊರಿಸುವ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಲೆ, ಬಳಕೆ ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬ ಬೇರೆಯೇ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(35ಕ) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಬೇಕು. (35ಚ) ಹಣವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಕಟ್ಟತಕ್ಕದ್ದು.
ಇಂತಹದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಕಡ್ಡಾಯದಲ್ಲೂ ಕಾಣಬಹುದು: ಆಡುಗನು ಮಾಡುವ ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಕೂಡದು ಪದ ವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬೇರೆ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಅಲ್ಲ ಗಳೆತದ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಾರದು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(36ಕ) ಯಾರೂ ಒಳಗೆ ಹೋಗಕೂಡದು. (36ಚ) ಇಲ್ಲಿ ಹೊಗೆಬತ್ತಿಯನ್ನು ಸೇದಬಾರದು.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಾರದು ಪದಗಳಿಗಿಂತ ತಕ್ಕದ್ದು ಮತ್ತು ಕೂಡದು ಪದಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಡ್ಡಾಯವಾದ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೊಡುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ.
(2) ಮೇಲಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಬಲ್ ಪದವನ್ನೂ (5.5.7 ನೋಡಿ) ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(37ಕ) ಅವಳು ಎಶ್ಟು ದಿನ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಇಲ್ಲಿರಬಲ್ಲಳು. (37ಚ) ಯಾರು ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಒಳಗೆ ಹೋಗಬಲ್ಲರು.
(37ಕ) ಮತ್ತು (37ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆಯೆಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, (37ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅವಳಿಗೆ ಎಶ್ಟು ದಿನ ಇರ ಬೇಕೆಂದಿದೆಯೋ ಅಶ್ಟು ದಿನ ಅವಳು ಇಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು’ ಎಂಬ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಹುರುಳಿರಬಲ್ಲುದು, ಇಲ್ಲವೇ ‘ನಿಮಗೆ ಅವಳು ಎಶ್ಟು ದಿನ ಇರಬೇಕೆಂದಿದೆಯೋ
ಅಶ್ಟು ದಿನ ಅವಳು ಇಲ್ಲಿರಲು ತಯಾರಿದ್ದಾಳೆ’ ಎಂಬ ಅಳವಿನ ಹುರುಳೂ ಇರ ಬಲ್ಲುದು.
(3) ಒತ್ತಾಸೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಬಳಿಕ ಪುರಾವೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅಂತೆ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಅದು ಬೇರೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಂದ ಕಡ್ಡಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿತವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ:
(38ಕ) ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಮುಗಿಸಬೇಕಂತೆ. (38ಚ) ಅಲ್ಲಿಗೆ ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳೂ ಹೋಗಬಹುದಂತೆ. (38ಟ) ಈ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯಬಾರದಂತೆ. (38ತ) ಹಣವನ್ನು ಈ ಕಿಟಿಕಿಯಲ್ಲೇ ಕಟ್ಟತಕ್ಕದ್ದಂತೆ.
(4) ಬಹುದು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಒಪ್ಪಿತಕ್ಕೂ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಕಡ್ಡಾಯಕ್ಕೂ ನಡುವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನೆಂದರೆ, ಒಪ್ಪಿತವಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾಡುಗನಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಿದೆ; ಒಪ್ಪಿಗೆ ದೊರೆತಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ಆತ ನಡೆಸಲೂಬಹುದು, ನಡೆಸ ದಿರಲೂಬಹುದು; ಆದರೆ, ಕಡ್ಡಾಯವಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾಡುಗನಿಗೆ ಅಂತಹ ಆಯ್ಕೆ ಯಿಲ್ಲ; ಕಡ್ಡಾಯದ ಎಸಕವನ್ನು ಆತನು ನಡೆಸಲೇಬೇಕು.
(39ಕ) ನೀವೀಗ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. (39ಚ) *ನೀವೀಗ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.
ಕೇಳುಗನಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವ ಬೇಕಿದ್ದರೆ ಎಂಬುದನ್ನು (39ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ, ಅದನ್ನೇ ಬೇಕು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಿರುವ (39ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿಯಲ್ಲ.
(5) ಒತ್ತಾಸೆಯ ಮಟ್ಟ: ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಕಡ್ಡಾಯ ಇನ್ನಶ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾಗುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು (ಎಂದರೆ ಅದನ್ನು ಇನ್ನಶ್ಟು ಮೇಲಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಏರಿಸಲು) ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಒತ್ತಿಹೇಳುವ ಏ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ: (ಮಾಡಲೇಬೇಕು, ಹೋಗಲೇಬಾರದು); ಆದರೆ, ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಒಟ್ಟಿನ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕಡ್ಡಾಯ ಇನ್ನಶ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(40ಕ) ಇವತ್ತು ನೀವು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (40ಚ) ಇವತ್ತು ನೀವು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಲೇಬೇಕು. (41ಕ) ಇವತ್ತು ನೀವು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು. (41ಚ) *ಇವತ್ತು ನೀವು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಲೇಬಹುದು.
(42ಕ) ಜೇನುತುಪ್ಪವನ್ನು ಕುದಿಸಬಾರದು. (42ಚ) ಜೇನುತುಪ್ಪವನ್ನು ಕುದಿಸಲೇಬಾರದು.
ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲು ಅದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದ ಬಳಿಕ ಊ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು; ಆದರೆ, ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿ ಊ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಿ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(43ಕ) ಅವರು ಹಾಲು ಕುಡಿಯಬಹುದು. (43ಚ) ಅವರು ಹಾಲು ಕುಡಿಯಲೂಬಹುದು. (44ಕ) ಅವರು ಹಾಲು ಕುಡಿಯಬೇಕು. (44ಚ) *ಅವರು ಹಾಲು ಕುಡಿಯಲೂ ಬೇಕು.
(43ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆಡುಗನ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಾದರೂ, ಅದನ್ನು ನಡೆಸುವುದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಆತನಿಗೆ (43ಕ)ದಲ್ಲಿರುವಶ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಯಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಊ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (44ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಸರಿ ಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ, (44ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಬೇರೊಂದು ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾದ ಸೊಲ್ಲಾಗ ಬಲ್ಲುದು; ಅದರಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಊ ಒಟ್ಟು ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದೊಂದಿಗೆ ಈ ಎಸಕವನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ ಹೇಳುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರಬಲ್ಲುದು, ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಸರಿಯಾದ ಸೊಲ್ಲಾಗಬಲ್ಲುದು:
(45ಟ) ಅವರು ಹಾಲು ಕುಡಿಯಲೂ ಬೇಕು, ಹಣ್ಣು ತಿನ್ನಲೂ ಬೇಕು. (45ತ) ಮನೆ ಕಟ್ಟಲೂ ಬೇಕು, ಮಗಳ ಮದುವೆ ಮಾಡಲೂ ಬೇಕು.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದು ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಿರು ವಂತಹ ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಊ ಒಟ್ಟನ್ನು ಮೇಲಿನ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(46ಕ) ಅವಳು ಹಾಡಲೂ ಬಹುದು, ಹಾಡದಿರಲೂ ಬಹುದು. (46ಚ) ಅವಳು ಹೋಗಲೂ ಬೇಕು, ಹೋಗದಿರಲೂ ಬೇಕು ಎಂದರೆ
ಹೇಗೆ?
(6) ಬಳಕೆಯ ಸಂದರ್ಬ: ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಂದರ್ಬ ಗಳು ಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಹುರುಳು ತಗ್ಗುವಂತೆ ಮಾಡಬಲ್ಲುವು, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುದರ ಹುರುಳು ಹೆಚ್ಚು ಗಟ್ಟಿಯಾಗುವಂತೆಯೂ ಮಾಡಬಲ್ಲುವು:
(47ಕ) ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನಾದರೂ ನೀವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. (47ಚ) ಈಗ ನೀವು ಹೊರಗೆ ಹೋಗಬಹುದು.
(47ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಪದವನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೆ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಿಲ್ಲ; ಮತ್ತು, (47ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಎಂಬು ದನ್ನು ಬಳಸಿದೆಯಾದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ಕೇಳುಗನಿಗೆ ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರುವ ಆಯ್ಕೆ ಯಿಲ್ಲ.
5.5.5 ಒತ್ತಾಸೆಯ ಸಿಕ್ಕಲುರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು
ಮಾಡು, ಮಾಡಲಿ, ಮಾಡಿರಿ ಮೊದಲಾದ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಯೂ ಕೇಳುಗನು ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಂತೆ (ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಸದಂತೆ) ಆಡುಗನು ಮಾಡಬಲ್ಲನು, ಇಲ್ಲವೇ ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಆತನಿಗೆ ತನ್ನ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲನು; ಆದರೆ, ಅಂತಹ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಗೂ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದಂತಹ ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನೆರವಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆಗೂ ನಡುವೆ ಕೆಲವು ಮುಕ್ಯವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಗಳಿವೆ:
(1) ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿ ಕೇಳುಗನ ಇಲ್ಲವೇ ಬೇರೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅರಿಕೆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಒಂದು ಎಸಕದ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣ ಬಹುದು:
(48ಕ) ನೀವು ಒಳಗೆ ಹೋಗಿ! (48ಚ) ನೀವು ಒಳಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (49ಕ) ಅವರು ಒಳಗೆ ಬರಲಿ! (49ಚ) ಅವರು ಒಳಗೆ ಬರಬಹುದು.
ಕೇಳುಗನು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು (48ಕ) ಸೊಲ್ಲು ನೇರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ (48ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆ ರೀತಿ ನೇರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು,
‘ಕೇಳುಗನು ಒಳಗೆ ಹೋಗುವ’ ಎಸಕದ ಕುರಿತು ಆಡುಗನ ಒತ್ತಾಸೆಯಿದೆ (ಹಾಗೆ ಹೋಗುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಅದನ್ನೇ ಓರೆಯಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, (49ಕ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಅವರು ಒಳಗೆ ಬರುವು’ದಕ್ಕೆ ಆಡುಗನ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (49ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆ ಎಸಕದ ಕುರಿತು ಆಡುಗನ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಓರೆಯಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಅರಿಕೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗಿಂತ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳು
ಕೇಳುಗನಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಒರಟೆಂದು ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
(2) ಅರಿಕೆರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೇರ ವಾಗಿ ಆಡುಗನಿಂದಲೇ ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲೆ ಅದು ಬೇರೊಬ್ಬನಿಂದಲೂ ಬರಬಲ್ಲುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಒಂದು ಯಿಂದಾಗಿಯೂ ಬರಬಲ್ಲುದು. ಹಾಗಾಗಿ, ನೆರವೆಸಕವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಯಾರದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಕೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅರಿಕೆರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಕೇಳ್ವಿಗೆ ಎಡೆಯಿಲ್ಲ.
ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ಪುರಾವೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅಂತೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನಿಲುವಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಬಳಿಕ ಬಳಸಬಲ್ಲೆವು, ಆದರೆ, ಅಂತಹದೇ ಹುರುಳಿರುವ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳ ಬಳಿಕ ಬಳಸಲಾರೆವು:
(50) ಎಲ್ಲರೂ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿ! (51ಕ) ಎಲ್ಲರೂ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಬೇಕಂತೆ. (51ಚ) ಮೂವರೂ ಒಳಗೆ ಬರಬಹುದಂತೆ.
(3) ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಕಡ್ಡಾಯದ ಉರುಬೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಏ ಒಟ್ಟನ್ನು, ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಉರುಬೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಊ ಒಟ್ಟನ್ನು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅರಿಕೆರೂಪಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(52ಕ) ನಾಳೆ ನೀವು ಬರಲೇ ಬೇಕು. (52ಚ) ನಾಳೆ ನೀವು ಬರಲೂ ಬಹುದು.
(4) ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಆ ರೀತಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(53ಕ) ನೀವು ಅವರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಕೂಡದು. (53ಚ) ಇದನ್ನು ಯಾರೂ ಮುಟ್ಟಬಾರದು.
ಹೋಗಬೇಡ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಅರಿಕೆರೂಪದ ಹಾಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗು ತ್ತದೆಯೇನೋ ನಿಜ (5.4.1(1) ನೋಡಿ); ಆದರೆ, ಅದು ಹೋಗದಿರಬೇಕು ಎಂಬಂತಹ ಎಸಕವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಯಲ್ಲದೆ ಹೋಗಕೂಡದು ಎಂಬಂತಹ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
(5) ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನು ತನ್ನ ಸಂಶಯವನ್ನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲನು; ಆದರೆ, ಅರಿಕೆರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಕುರಿತು ಆಡುಗನು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಸಂಶಯವನ್ನೂ ಎತ್ತಲಾರನು.
(54ಕ) ಅವನು ಇದನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು; ಅದರೆ, ಆತ ಕುಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ
ವೆಂದು ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆ.
(54ಚ) ಇದನ್ನು ನೀವು ಕುಡುದುಬಿಡಿ; *ಆದರೆ ನೀವು ಕುಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ
ವೆಂದು ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿದೆ.
(55ಕ) ಅವನು ಬರಬಹುದು, ಅದಕ್ಕೆ ನನ್ನ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ; ಆದರೆ, ಅವನು
ಬರುವುದಂತೂ ಸಂಶಯವೇ.
5.5.6 ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು
ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆಗಳೆಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಬೇರೆಯೂ ಹಲವು ನುಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹುರುಳಿನ ಪದಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ಇಬ್ಬಗೆಯ ಬಳಕೆಗಳಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಇಂಗ್ಲಿಶ್ ನಲ್ಲಿ musಣ ಮತ್ತು mಚಿಥಿ ಪದಗಳನ್ನು ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲೂ ಬಳಸ ಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳಿಗೆ ಈ ರೀತಿ ಎರಡು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹುರುಳುಗಳಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳುವ ಬದಲು, ಅವಕ್ಕೆ ಈ ಹುರುಳುಗಳು ಬಳಸುವ ಸಂದರ್ಬದಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಎಂದರೆ, ಆ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಂತಹ ಹುರುಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದು, ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಂದರ್ಬದಿಂದ, ಇಲ್ಲವೇ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಬೇರೆ ಪದಗಳಿಂದ ಇಲ್ಲವೇ ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(56ಕ) ಈ ಕಾಗದ ನೋಡಿದರೆ, ಅವರು ಇವತ್ತು ಸಂಜೆಯೇ ಇಲ್ಲಿಗೆ
ತಲಪಬೇಕು.
(56ಚ) ಈ ಜನರ ಕಟ್ಟಲೆಯಂತೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲಾಗುವ ಮೊದಲೇ
ಊಟಮಾಡಿಬಿಡಬೇಕು.
(57ಕ) ಅವರು ಇವತ್ತು ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂಜೆಯೇ ಬರಬಹುದೆಂದು
ನನಗೆ
(57ಚ) ಮೂವರೂ ಬರಬಹುದೆಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳನ್ನು ಮೇಲೆ (ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅರಿವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ, ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ (56ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಒಳಸೊಲ್ಲುಗಳಿಂದ (ಈ ಕಾಗದ ನೋಡಿದರೆ ಮತ್ತು, ಈ ಜನರ ಕಟ್ಟಲೆಯಂತೆ ಎಂಬವುಗಳಿಂದ), ಮತ್ತು (57ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೊರಸೊಲ್ಲುಗಳಿಂದ (ನನಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬವುಗಳಿಂದ) ಮೂಡಿಬಂದಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಈ ರೀತಿ ಒಳಸೊಲ್ಲು ಇಲ್ಲವೇ ಹೊರಸೊಲ್ಲು ಇಲ್ಲದಲ್ಲೂ, ಯಾವ ಸಂದರ್ಬದಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಕು ಪದವಿರುವ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದೂ ಅವಕ್ಕೆ ಅರಿವಿನ ಇಲ್ಲವೇ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡಬಲ್ಲುದು. ಆದರೆ, ಆ ರೀತಿ ಸಂದರ್ಬದಿಂದ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಬಾರದಿರುವಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅವು ಇಪ್ಪುರುಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಎಡೆಕೊಡಬಲ್ಲುವು.
ಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೇಕು ಪದಗಳು ಈ ರೀತಿ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆ ಗಳೆಂಬ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅ ಎರಡು ಹುರುಳು ಗಳ ನಡುವಿರುವ ಪತ್ತುಗೆಯೂ ಒಂದು ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು: ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆಯಾದರೆ, ಅದು ನಡೆಯುವುದು ಬೇಹವಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿತವಿದೆ ಯಾದರೆ, ಅದು ನಡೆಯುವುದು ಇರುಹವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಈ ಪತ್ತುಗೆ ಯನ್ನು ವಿವರಿಸಬಹುದು.
ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳೂ ಇವೆ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾದ ಮೂರನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ: (1) ಆಡುಗನ ಅರಿವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವರಸೆಯ ಎರಡು ಹಂತಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಒತ್ತಾಸೆ ಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳನ್ನು ಆ ರೀತಿ ಒಂದೇ ವರಸೆಯ ಎರಡು ಹಂತಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಒಪ್ಪಿತ ಎಶ್ಟು ಜೋರಾಗಿದ್ದರೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಲಾರದು, ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಎಶ್ಟು ನಿರ್ಬಲ
ವಾಗಿದ್ದರೂ ಒಪ್ಪಿತವಾಗಲಾರದು. ಹಾಗಾಗಿ, ಅವನ್ನು ಎರಡು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವರಸೆಗೆ ಸೇರಿದವುಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
(2) ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳಿಗಿರುವ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒತ್ತಾಸೆ ಗಳೆಂಬ ಎರಡು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಬಳಕೆಯೇ ಮುಕ್ಯವಾದುದು; ಅರಿವಿನ ಬಳಕೆಯೆಂಬುದು ಒತ್ತಾಸೆಯ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಬೆಳೆದುಬಂದಿರುವಂತಹದು.
(3) ಬೇಕು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳೇ ಮೊದಲು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳೇ ಮೊದಲು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(58ಕ) ಪುಸ್ತಕ ನಾಳೆ ಸಿಗಬೇಕು. (58ಚ) ಪುಸ್ತಕ ನಾಳೆ ಸಿಗಬಹುದು.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದಗಳ ನಡುವಿರುವ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದೆವಾದರೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಬಳಕೆ ಮುಕ್ಯ ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಅರಿವಿನ ಬಳಕೆ ಮುಕ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
5.5.7 ಮಾಡುಗನ ಅಳವು
ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಇಲ್ಲವೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಎಂತಹ ಅಳವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಆಡುಗನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲನು; ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಬಲ್, ಆರ್, ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೇಕು ಪದಗಳನ್ನೂ ಈ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಆರ್ ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬವು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಬಲ್ ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬಲ್ ಮತ್ತು ಆರ್ ಎಂಬವು ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬುದು ಬಯಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ:
(59ಕ) ಅವನು ಕಾರು ಬಿಡಬಲ್ಲ. (59ಚ) ನಾನು ಈ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯಲಾರೆ. (59ಟ) ಅವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬರಲೊಲ್ಲರು.
ಬೇಕು ಪದ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಆಡುಗನ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಕೆ ಯಾಗುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆಡುಗನ ಬಯಕೆಯನ್ನು, ಇಲ್ಲವೇ ಆತನ
ಮೇಲಿರುವ ಸಂದರ್ಬದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(60ಕ) ನಾನು ಇವತ್ತು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (60ಚ) ನನಗೆ ಇವತ್ತು ಪುಣೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು.
(60ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಆಡುಗನ ಬಯಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (60ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಆತನ ಮೇಲಿರುವ ಸಂದರ್ಬದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವನ್ನು ನಾನು ಮತ್ತು ನನಗೆ ಎಂಬ ಎರಡು ಪತ್ತುಗೆರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಿಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
ಬಯಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲಿನೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಇದೆ ಮತ್ತು ಇತ್ತು ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ಬಯಕೆ ಈಗಿನದೋ ಇಲ್ಲವೆ ಹಿಂದಿನದೋ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(61ಕ) ಅವಳಿಗೆ ಹಾಡಬೇಕೆಂದಿದೆ. (61ಚ) ಅವಳಿಗೆ ಹಾಡಬೇಕೆಂದಿತ್ತು.
ನಿಜಕ್ಕೂ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಹಲವು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವು ಮತ್ತು ಅರಿವುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಕಾಣಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಹೆಚ್ಚಿನೆಡೆ ಗಳಲ್ಲೂ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ಅರಿವೂ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲ, ಇಲ್ಲವೇ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲೆವು ಎಂಬಂತಹ ಅಳವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಅದರ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ಅರಿವನ್ನೂ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಲ್ಲುದು ಪದಗಳು
ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು:
(62ಕ) ಅವನಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ವಿಶಯದಲ್ಲಿ ಮೂಗು
ತೂರಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು.
(62ಚ) ಕೆಲಸ ಹೋದ ಕಾರಣ, ಆತನೀಗ ತುಂಬಾ ಕಶ್ಟಪಡಬೇಕು. (62ಟ) ಈ ಗಿಡ ಆರು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣು ಕೊಡಬಲ್ಲುದು.
ಮಾಡಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಬರು ಪದವನ್ನೂ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಅಳವು ಒಬ್ಬ ಮಾಡುಗನದಾಗಿರದೆ, ಸಂದರ್ಬ ದ್ದಾಗಿದೆಯೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
5.5.8 ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ ಮತ್ತು ಆಡುಗನ ನಿಲುವು
(1) ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಮುಂಬೊತ್ತು ಎಂಬವುಗಳ ನಡುವೆ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದವಿದೆ; ಹಾಗಾಗಿ, ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ನುಡಿತಗಳೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ, ಎಂದರೆ ಬೇರೊಂದು ಎಸಕದ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ, ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ:
ಮಾಡಬಹುದು
ಮಾಡಬೇಕು ಮಾಡತಕ್ಕದ್ದು ಮಾಡಬಾರದು
ಮಾಡಕೂಡದು
ಮಾಡಲಾಗದು ಮಾಡಲಾರೆ ಮಾಡಲೊಲ್ಲೆ ಮಾಡಬಲ್ಲೆ
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ರೂಪಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಮಾಡಲು ಎಂಬ ಮಾರೆಸಕದ
ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿರುವಲ್ಲಿಯೂ ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇರು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ ಬಳಿಕವೇ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ನುಡಿತಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಮಾಡಿರಬಹುದು
ಮಾಡಿರಬೇಕು ಮಾಡಿರಬಾರದು
ಮಾಡಿರಕೂಡದು
ಮಾಡಿರಲಾರ ಮಾಡಿರಬಲ್ಲ ಮಾಡಿರಲೊಲ್ಲ ಮಾಡಿರತಕ್ಕದ್ದು
ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಬೇಕಾಗಿರುವಲ್ಲಿಯೂ ಈ ನುಡಿತಗಳನ್ನು ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇರು ಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ ಬಳಿಕವೇ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಹೊತ್ತಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸದಿರುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಿರಬಹುದು:
ಮಾಡದಿರಬೇಕು
ಮಾಡದಿರಬಹುದು ಮಾಡದಿರತಕ್ಕದ್ದು
ಮಾಡದಿರಲಾಗದು
ಮಾಡದಿರಲಾರೆ ಮಾಡದಿರಲೊಲ್ಲೆ ಮಾಡದಿರಬಲ್ಲೆ ಮಾಡದಿರಬಾರದು
(2) ಒತ್ತಾಸೆ ಮತ್ತು ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ: ಆಡುಗನ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳೆಲ್ಲ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವಂತಹ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುವು; ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದಿರುವಂತಹ ಎಸಕಗಳು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದ್ದುವು ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿತವಾಗಿದ್ದುವು ಎಂಬುದನ್ನು ಇಂತಹ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಹೋಗು, ಹೋಗಿರಿ, ಹೋಗಬೇಡಿ, ಹೋಗಲಿ ಮೊದಲಾದ ಎಸಕ ಪದಗಳ ಅರಿಕೆರೂಪಗಳಿಗೂ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಒಂದು ಕಟ್ಟಲೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕಟ್ಟುಪಾಡನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಹಿಂದಿದ್ದ ಕಡ್ಡಾಯ ಇಲ್ಲವೇ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(63ಕ) ಈ ಕ್ಲಬ್ಬಿಗೆ ಸೇರಬಯಸುವವರು ಮದುವೆಯಾಗಿರಬೇಕು. (63ಚ) ಒಳಗೆ ಹೋಗುವ ಮೊದಲು ಮೇಲುಡುಪು ತೆಗೆದಿರಬೇಕು. (63ಟ) ಅರ್ಜಿ ಕೊಡುವವರು ಪರೀಕ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಸಾಗದಿರಬಹುದು. (63ತ) ನಾಳೆ ಬರುವಾಗ ಏನನ್ನೂ ತಿಂದಿರಬಾರದು.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಪದಗಳ ಬಳಿಕವೂ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಇತ್ತು ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ, ಅದು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ನಡೆಯ ಬೇಕಾಗಿದ್ದ ಇಲ್ಲವೇ ನಡೆಯಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ‘ಅಂತಹ ಎಸಕ ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳೂ ಈ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಿಗಿದೆ:
(64ಕ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕಿತ್ತು. (64ಚ) ಈ ಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಹೊರಗೆ ಇರಿಸಬಹುದಿತ್ತು. (64ಟ) ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಮಾಡಿರಬಹುದಿತ್ತು. (64ತ) ನಾವು ಈ ಗುಡ್ಡಕ್ಕೆ ಹತ್ತದಿರಬೇಕಿತ್ತು.
‘ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕು’ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಒತ್ತಾಸೆಯ (ಕಡ್ಡಾಯದ) ಸಂಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಅದರ ಬಳಿಕ ಇತ್ತು ಪದವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದಾಗ, ‘ಅಂತಹ ಕಡ್ಡಾಯ ಇತ್ತು, ಆದರೆ ಅದು ನಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಹುರುಳು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಉಳಿದ ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೂ ಇಂತಹವೇ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳುಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು.
(64ತ)ದಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಎಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹತ್ತದೆ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಕಾರಣ, ಅದಕ್ಕೆ ನಡೆಯಬಾರದಿದ್ದ ಎಸಕ ನಡೆದಿದೆ (‘ಗುಡ್ಡಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿದ್ದೇವೆ’) ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ.
ಹಿಂದೆ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ, ಮತ್ತು ಈಗ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಕಟ್ಟಲೆ ಇಲ್ಲವೇ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳನ್ನೂ ಇತ್ತು ಪದದ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕಟ್ಟಲೆಗಳು ಹಿಂದಿನವು, ಇಂದಿನವಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಹುರುಳಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು:
(65ಕ) ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮುದುಕರು ಮಾತ್ರ ಈ ಪಾರ್ಕಿಗೆ ಬರ
ಬಹುದಿತ್ತು.
(65ಚ) ಹತ್ತು ವರ್ಶಗಳ ಹಿಂದೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ತರಲು ನಾವು ಒಂದು
ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ನಡೆಯಬೇಕಿತ್ತು.
ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಿಕ ಈ ರೀತಿ ಇತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೊದಲು, ಆಗಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೇರಿಸಿಯೂ ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಈ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಆಗಿ ಪದ ಎಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಶ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ:
(66ಕ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕಾಗಿತ್ತು. (66ಚ) ಆ ಕೊಡೆಗಳನ್ನು ಹೊರಗೆ ಇರಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು. (66ಟ) ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಮಾಡಿರಬಹುದಾಗಿತ್ತು. (66ತ) ನಾವು ಈ ಗುಡ್ಡಕ್ಕೆ ಹತ್ತದಿರಬೇಕಾಗಿತ್ತು.
5.5.9 ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಗಳೆತ
ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಅಂಗ ಗಳಿರುತ್ತವೆ: ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಕೊಡುವ ಅಂಗ, ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಆ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಅಂಗ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಅವಳು ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ‘ಅವಳು ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗುವುದರ’ ಕುರಿತಾಗಿ ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯಿದೆ, ಮತ್ತು ಆ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಎಂತಹದು (ಅದು ಒಂದು ಇರುಹ ಮಾತ್ರ, ಬೇಹ ವಲ್ಲ) ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಇನ್ನೊಂದು ಅಂಗವೂ ಇದೆ.
ಹಾಗಾಗಿ, ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆತವನ್ನು ಎರಡು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ: ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಬಹುದು,
ಇಲ್ಲವೇ ಆ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗಿರುವ ನಿಲುವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯ ಬಹುದು. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(67ಕ) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅವನು ಓದಿರಬಹುದು. (67ಚ) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅವನು ಓದದಿರಬಹುದು. (67ಟ) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅವನು ಓದಿರಲಾರ. (67ತ) ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅವನು ಓದದಿರಲಾರ.
(67ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಅವನು ಓದಿದ್ದಾನೆ’ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ, ಮತ್ತು ಆ ಹೇಳಿಕೆ ‘ನಿಜ ವಿರಬಹುದು’ ಎಂಬ ಆಡುಗನ ನಿಲುವು ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಅಂಗಗ ಳಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು; ಈ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದನ್ನು, ಎಂದರೆ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು (67ಚ)ದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗಿದೆ; (67ಟ)ದಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಅಂಗವನ್ನು, ಎಂದರೆ ಆ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಆಡುಗನಿಗಿರುವ ನಿಲುವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು (67ತ)ದಲ್ಲಿ ಇವೆರಡನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗಿದೆ.
(67ಟ-ತ)ಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಆರ್ ಎಂಬ ಬೇರೆಯೇ ಒಂದು ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶಯವನ್ನೂ ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ: ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಓದದ, ಹೇಳದ, ಮಾಡದ ಎಂಬಂತಹ ಎಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ನಡುರೂಪಗಳು ಹೊತ್ತಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ, ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (67ಚ) ಮತ್ತು (67ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳು, (67ಕ) ಮತ್ತು (67ಟ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಹಾಗೆ, ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದುದು (ಓದಿದ್ದಾನೆ) ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಶ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಹಾಗಾಗಿ, (67ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆದ ಎಸಕವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅದರ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಬಲ್ಲುದು. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, (67ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎರಡು ಅಲ್ಲಗಳೆತ ಗಳು ಒಂದನ್ನೊಂದು ಹೊಡೆದುಹಾಕುವ ಕಾರಣ, ‘ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಆತ ಓದಿರುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳಾಗಲಿ, ಇಲ್ಲವೇ ‘ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಆತ ಓದುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳಾಗಲಿ ಬರಬಲ್ಲುದು.
ಅಲ್ಲಗಳೆತವೂ ಒಂದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನೇ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೇಳಬಹುದು; ಯಾಕೆಂದರೆ, ‘ಒಂದು ಎಸಕ ನಡೆದಿಲ್ಲ’ ಇಲ್ಲವೇ ‘ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ’ ಎಂದು ಹೇಳುವಾಗ, ಆಡುಗನು ಅದರ ಇರುವಿಕೆಯ ಕುರಿತು ತನ್ನ ತಿಳಿವನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಸಕಗಳು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯದಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು, ಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ಹೋಗಲಿಲ್ಲ, ಬರೆಯಲಿಲ್ಲ ಎಂಬಂತಹ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಹಾಗೆ, ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ನೆರವೆಸಕ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಇಟ್ಟಳ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಮಾಡಬಹುದು, ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬವುಗಳ ಇಟ್ಟಳದ ಹಾಗೆಯೇ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಆದರೆ, ಮುಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯದಂತಹ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಿಂತ ತೀರ ಬೇರಾಗಿರುವ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮಾಡುವು ದಿಲ್ಲ, ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಹಾಗೆ, ಇಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಪದ ವನ್ನು ಎಸಕಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹೆಸರುರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಅವುಗಳ ಎಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ನಡು ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು (ಮಾಡದಿರಬಹುದು, ಹೇಳದಿರಬೇಕು), ಇಲ್ಲಿಯೂ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕಿಂತ ಬೇರಾಗಿರುವ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಅರಿವು, ಒತ್ತಾಸೆ ಮತ್ತು ಅಳವುಗಳೆಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಹೇಳಿಕೆ ಗಳನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:
(1) ಅರಿವಿನ ಅಲ್ಲಗಳೆತ ಅರಿವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಇರುಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿವೆಯಾದರೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನಾಗಲಿ ಇಲ್ಲವೇ ಇರುಹವನ್ನಾಗಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಒಂದೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಅವೆರಡನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲೂ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಎತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಮೇಲೆಯೇ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ. ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳೂ ಇದಕ್ಕೆ ಎತ್ತುಗೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು:
(68ಕ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿರಬಹುದು. (68ಚ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. (68ಟ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇರಲಾರರು. (68ತ) ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿರಲಾರರು.
(68ಕ)ದಲ್ಲಿ ‘ಅವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ’ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ಕುರಿತಾಗಿ ‘ಆ ಹೇಳಿಕೆ ನಿಜವಿರಬಹುದು’ ಎಂಬ ಆಡುಗನ (ಇರುಹದ) ನಿಲುವು
ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಅಂಗಗಳಿವೆ; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿನದನ್ನು (68ಚ)ದಲ್ಲಿ, ಎರಡನೆಯದನ್ನು (68ಟ)ದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಎರಡನ್ನೂ (68ತ)ದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯ ಲಾಗಿದೆ.
ಆದರೆ, ಬೇಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ, ‘ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆ ನಿಜವಿರಬೇಕು’ ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಏನಾದರೂ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತವಾದ ಪುರಾವೆ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಪುರಾವೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ, ಕೆಳಗೆ (69ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಆಡುಗನಿಗೆ ಬೇಹದ ಕುರಿತಾಗಿ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು (ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯದೆ) ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅದು ಇಲ್ಲದಿರುವಲ್ಲಿ ಆತನಿಗೆ ಆ ರೀತಿ ಹೇಳಿಕೆ ಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಬೇಹದ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
(69ಕ) ಕಿಟಿಕಿ ಮುಚ್ಚಿದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಆತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಿರಬೇಕು. (69ಚ) ?ಕಿಟಿಕಿ ತೆರೆದಿದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಆತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕು.
(69ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿಲ್ಲ, ಒತ್ತಾಸೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಇದೆ
ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಬೇಹವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಹವನ್ನೂ ಇರುಹದ ಹಾಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ (70ಕ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಬೇಕು ಪದದ ಬಳಿಕ ಆಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಇಲ್ಲವೇ, (70ಚ)ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿಕ್ಕಲಾಗಿರುವ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ:
(70ಕ) ಕಿಟಿಕಿ ತೆರೆದಿದ್ದರೂ ಆತ ಮನೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. (70ಚ) ಕಿಟಿಕಿ ತೆರೆದಿದ್ದರೂ ಆತ ಮನೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕೆಂದೇನೂ ಇಲ್ಲ.
(2) ಒತ್ತಾಸೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತ ಕಡ್ಡಾಯ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವು ಗಳಿದ್ದು, ಇವುಗಳ ಅಲ್ಲಗಳೆತಗಳ ನಡುವೆ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳ ಅಲ್ಲಗಳೆತಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:
(1) ಕಡ್ಡಾಯದ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಒತ್ತಾಸೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ನಿಲುವ ನ್ನಾಗಲಿ ಇಲ್ಲವೇ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನಾಗಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಒಂದೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಅವೆರಡನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲೂ ಬರುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲು ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(71ಕ) ಈತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (71ಚ) ಈತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. (71ಟ) ಈತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕು. (71ತ) ಈತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
(71ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ನಿಲುವನ್ನು (71ಚ)ದಲ್ಲಿ, ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು (71ಟ) ದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಹೇಳಿಕೆಗಳೆರಡನ್ನೂ (71ಟ)ದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯ ಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ (71ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳು ‘ಈತ ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರ ಬಹುದು’ ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳಿಗೆ ಸಮನಾಗಿದೆ; ಎಂದರೆ, ಬೇಕು ಪದವನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಬಹುದು ಪದದೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವುದು - ಇವೆರಡು ಹುರುಳಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಮನಾಗಿವೆ; ಇದು ಕೆಳಗೆ (4)ರಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವಂತಹ ಆರಯ್ಗರ (ತಾರ್ಕಿಕರ) ಕಟ್ಟಲೆಗೆ (ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೂ (ಅಲ್ಲಗಳೆಯದ) ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೂ ಒಂದೇ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ) ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಆಡುಗನ ಕಡ್ಡಾಯವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲ ಪದದ ಮೂಲಕ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಅದಕ್ಕೆ ಬದಲು ಅಲ್ಲ ಪದವನ್ನು ಬಳಸ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ತಕ್ಕದ್ದು ಎಂಬುದು ತಗು ಎಸಕಪದದ ಹೆಸರುರೂಪ ವಾಗಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಪದದೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಹೇಳಿಕೆ ಯನ್ನೂ ನೇರವಾಗಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(72ಕ) ಅವರು ಹೊರಗೆ ಹೋಗತಕ್ಕದ್ದಲ್ಲ. (72ಚ) ಅವರು ಹೊರಗೆ ಹೋಗದಿರತಕ್ಕದ್ದು.
ಆದರೆ, ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತಗಳಿಗೂ ಹುರುಳು ಒಂದೇ
ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(2) ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲೂ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನಾಗಲಿ ಇಲ್ಲವೇ ಹೇಳಿಕೆ ಯನ್ನಾಗಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಒಂದೇ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೇಳಿಕೆಗಳೆರಡನ್ನೂ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(73ಕ) ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಬಹುದು. (73ಚ) ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಕೂಡದು. (73ಟ) ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರದಿರಬಹುದು. (73ತ) ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರದಿರಕೂಡದು.
(73ಕ)ದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ನಿಲುವನ್ನು
(73ಚ)ದಲ್ಲಿ, ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು (73ಟ)ದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಎರಡನ್ನೂ (73ತ)ದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ಇವು ಗಳಲ್ಲಿ (73ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳು ಅವರು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಾರದಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳಿಗೆ ಸಮನಾಗಿದೆ; ಎಂದರೆ, ಬಹುದು ಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆತ ಬೇಕು ಪದದ ಹೇಳಿಕೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೆಳಗೆ (4)ರಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬಹುದು ಪದಕ್ಕೆ ಬಾರದು ಮತ್ತು ಕೂಡದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತದ ರೂಪಗಳಿವೆ; ಸಾಮಾನ್ಯ ವಾಗಿ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡದು ಎಂಬುದರ ಮೂಲಕ ಆಡುಗನಿಂದ ಬರುವ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬಾರದು ಎಂಬುದರಿಂದ ಕಟ್ಟಲೆ, ಮೂಡಿಬರುವ ಒಪ್ಪಿಗೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ
ಕಟ್ಟುಪಾಡು,
ನಲ್ನಡತೆ
(74ಕ) ಇಲ್ಲಿ ಹೊಗೆಬತ್ತಿ ಸೇದಕೂಡದು. (74ಚ) ಇಲ್ಲಿ ಹೊಗೆಬತ್ತಿ ಸೇದಬಾರದು. (75ಕ) ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಕೂಡದು. (75ಚ) ನೀವು ಇಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಬಾರದು; ಮಾತನಾಡಿದರೆ ಅವರಿಗೆ
ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ, ಕೂಡದು ಮತ್ತು ಬಾರದು ಪದಗಳ ನಡುವಿನ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ
ಅವುಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಣದಿರಬಹುದು.
(3) ಅಳವಿನ ಅಲ್ಲಗಳೆತ ಅಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಆರೆ ಎಂಬುದು ಬಲ್ಲೆ ಎಂಬುದರ ಅಲ್ಲಗಳೆತ ವನ್ನು, ಮತ್ತು ಒಲ್ಲೆ ಎಂಬುದು ಬೇಕು ಎಂಬುದರ ಅಲ್ಲಗಳೆತವನ್ನು ಕೊಡು ತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು:
(76ಕ) ನಾನು ಈ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯಬಲ್ಲೆ. (76ಚ) ನಾನು ಈ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆಯಲಾರೆ. (77ಕ) ನಾನು ಇವತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. (77ಚ) ನಾನು ಇವತ್ತು ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋಗಲೊಲ್ಲೆ.
ಬಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಆರೆ ಎಂಬವುಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂದ ಬೇಕು ಮತ್ತು ಒಲ್ಲೆ
ಎಂಬವುಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹತ್ತಿರದ್ದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
ಇಲ್ಲಿಯೂ ಎಸಕವನ್ನು, ಅಳವಿನ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಅವೆರಡನ್ನೂ
ತಾಗುವಂತೆ ಅಲ್ಲಗಳೆತವನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(78ಕ) ಅವನು ಈ ಗುಡ್ಡವನ್ನು ಹತ್ತಬಲ್ಲ. (78ಚ) ಅವನು ಈ ಗುಡ್ಡವನ್ನು ಹತ್ತದಿರಬಲ್ಲ. (78ಟ) ಅವನು ಈ ಗುಡ್ಡವನ್ನು ಹತ್ತಲಾರ. (78ತ) ಅವನು ಈ ಗುಡ್ಡವನ್ನು ಹತ್ತದಿರಲಾರ.
(79ಕ) ನಾನು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತೇ ಮಾಡಬೇಕು. (79ಚ) ನಾನು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತು ಮಾಡದಿರಬೇಕು. (79ಟ) ನಾನು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತು ಮಾಡಲೊಲ್ಲೆ. (79ತ) ನಾನು ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಇವತ್ತು ಮಾಡದಿರಲೊಲ್ಲೆ.
(4) ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆ ಹೇಳಿಕೆಯ ಅಲ್ಲಗಳೆತಕ್ಕೂ ನಿಲುವಿನ ಅಲ್ಲಗಳೆತಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ತಿರುಗುಮುರುಗು ಸಂಬಂದ (ಮಾರ್ಪತ್ತುಗೆ) ಇದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಆರಯ್ಗರು (ತಾರ್ಕಿಕರು) ಹೇಳು ತ್ತಾರೆ; ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ಒತ್ತಾಸೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಈ ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಅರಿವಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಆ ರೀತಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಈ ಕಟ್ಟಲೆಗೆ ಹೊಂದಿ
ಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
- ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು = ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ
- ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಾರದು = ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕು
- ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕು = ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬಾರದು
- ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ = ನೀವು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬಹುದು
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವಂತಹ ಹುರುಳಿನ ಸರಿಕತನಗಳು
ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ:
- ಹೇಳಿಕೆ + ಬಹುದು
- ಹೇಳಿಕೆ + ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಬಹುದು = ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹೇಳಿಕೆ + ಬೇಕು
-
ಹೇಳಿಕೆ + ಬೇಕು
- ಹೇಳಿಕೆ + ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಬಹುದು =
ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹೇಳಿಕೆ + ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಬಹುದು ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹೇಳಿಕೆ + ಬಹುದು
ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಹೇಳಿಕೆ + ಅಲ್ಲಗಳೆದ ಬೇಕು
=
ಆದರೆ, ಅರಿವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಕನ್ನಡದ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಈ ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
- ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಬಹುದು ≠ ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ≠ ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕು
- ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಲಾರರು
= ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಲಾರರು - ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರಬೇಕು
- ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ = ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬಹುದು
ಇಲ್ಲಿ ತೊಂದರೆಯೇನೆಂದರೆ, ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಅವರು ಮನೆಗೆ ಹೋಗದಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಅರಿವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾರವು; ಅವು ಒತ್ತಾಸೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುವು. ಹಾಗಾಗಿ, ಆ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆಗೆ ಅರಿವಿನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಹೋಗದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು ನಡೆಯದಿದ್ದ ಎಸಕವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅದರ ಬಳಿಕ ನಡೆಯ ದಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಈ ಎರಡನೇ ಹುರುಳಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮೇಲೆ (3) ಮತ್ತು (4)ರಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟ ಸರಿಕತನ (=) ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ವಿಶಯವೇನೆಂದರೆ, ಸೊಲ್ಲರಿಮೆಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ಕಟ್ಟಲೆಗಳಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಕಟ್ಟಲೆಗಳು ನುಡಿಯಿಂದ ನುಡಿಗೆ ಬೇರಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಅವಕ್ಕೂ ಆರಯ್ಗರ ಕಟ್ಟಲೆಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ ಹೊಂದಿಕೆ ಯಾಗದಿರುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು. ಹಾಗಾಗಿ, ಒಂದೊಂದು ನುಡಿಯ ಸೊಲ್ಲರಿಮೆಯಲ್ಲೂ ಹೇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬೇರೆ ಬೇರಾಗಿ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
(5) ಇಲ್ಲ ಪದದ ಬಳಕೆ ಹುರುಳಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ, ಇಲ್ಲ ಪದವನ್ನು ಇರು ಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ರೂಪ ವೆಂದು ತಿಳಿಯಬಲ್ಲೆವಾದರೂ, ಅವೆರಡರ ನಡುವೆ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ; ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಇರು ಪದಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟು 32 ಕೊನೆರೂಪ ಗಳು ಮತ್ತು 10 ನಡುರೂಪಗಳಿವೆ, ಆದರೆ, ಇಲ್ಲ ಪದಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಒಂದು ಕೊನೆರೂಪ (ಇಲ್ಲ), ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ನಡುರೂಪಗಳಿವೆ (ಇಲ್ಲದ, ಇಲ್ಲದೆ, ಇಲ್ಲದುದು, ಇಲ್ಲದಿಕೆ).
ಇರು ಪದ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳ ಬಳಿಕವೂ ನೆರವೆಸಕ ಪದವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುದು, ಆದರೆ, ಇಲ್ಲ ಪದ ಮಾರೆಸಕದ ಇಲ್ಲವೇ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುದು (ಹೋಗಲಿಲ್ಲ, ಹೋಗಿಲ್ಲ); ಎಸಕಪದದ ಹೆಸರುರೂಪದ ಬಳಿಕವೂ ಅದು ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುದಾದರೂ (ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ), ಇದು ಅದರ ನೆರವೆಸಕದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲ.
ಇಲ್ಲ ಪದದ ಕೊನೆರೂಪಕ್ಕಿರುವ ನೆರವೆಸಕದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲು
ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(80ಕ) ಈ ಗಿಡಕ್ಕೆ ನೀರು ಹಾಕಲಿಲ್ಲ. (80ಚ) ಅವರು ಇವತ್ತು ಬರಲಿಲ್ಲ. ?(80ಟ) ಆಕೆ ಮಯ್ಸೂರಿಗೆ ಹೋಗಿಲ್ಲ. (80ತ) ನಾವು ಆತನನ್ನು ಮಾತನಾಡಿಸಿಲ್ಲ.
(80ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಹಾಕಲು ಮತ್ತು ಬರಲು ಎಂಬ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (80ಟ-ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡಿಸಿ ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಎರಡು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಹಿಂದೆ ನಡೆಯದಿದ್ದ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಾದರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಹಿಂದೆ ನಡೆಯದಿದ್ದ, ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿರುವ ಎಸಕವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಶ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಬೇಕಾಗಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬವುಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ ಮೊದಲನೆಯದಕ್ಕೆ ಬರಿಯ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳಿದೆ (ನಿನ್ನೆ ಬೇಕಾಗಲಿಲ್ಲ); ಆದರೆ, ಎರಡನೆಯದಕ್ಕೆ ಆ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಈಪೊತ್ತಿನ ಹುರುಳೂ ಇದೆ (ಈಗ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ).
ನೋಡಬಹುದು: ಅವುಗಳಲ್ಲಿ
5.5.10 ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ
ತಿರುಳೆಸಕಪದದೊಂದಿಗೆ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಹೋಗದಿದ್ದಿರಬಹುದಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಹೋಗು ತಿರುಳೆಸಕಪದದ ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪವಾದ ಹೋಗದೆ ಎಂಬುದರ ಬಳಿಕ, ಇದ್ದು, ಇರಲು, ಬಹುದು, ಆಗಿ, ಮತ್ತು ಇತ್ತು ಎಂಬ ಅಯ್ದು ನೆರವೆಸಕಪದರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ರೀತಿ ಯಾವ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು, ಮತ್ತು ಎಂತಹ ಓರಣದಲ್ಲಿ
ಅವು ಬಳಕೆಯಾಗಬಲ್ಲುವು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಕೆಲವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಕಟ್ಟಲೆ ಗಳಿವೆ.
(1) ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬೇಕು, ಬೇಡ, ಬಹುದು, ಬಾರದು, ಕೂಡದು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಬಲ್, ಆರ್, ಮತ್ತು ಒಲ್ ಎಂಬ ಒಂಬತ್ತು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ಬರಬಲ್ಲುವು; ಆದರೆ, ಆಗು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದರ ಬಳಿಕ ಬಲ್ ಮತ್ತು ಬಹುದು ಎಂಬವು ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿಗೂ ಬರಬಲ್ಲುವು (ಮಾಡಬೇಕಾಗಬಲ್ಲುದು, ಬೇಕಾಗ ಬಹುದು).
(2) ಈ ಒಂಬತ್ತು ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರು, ಆಗು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಓದಿರ ಬಹುದು; ಓದಬಾರದಾಗಿದೆ; ಓದಬೇಕಿಲ್ಲ); ಆದರೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಇರು ಎಂಬುದು ಮಾತ್ರ ಅವುಗಳ ಮೊದಲೂ ಬರಬಲ್ಲುದು, ಬಳಿಕವೂ ಬರಬಲ್ಲುದು (ಓದಿರಬಾರದು; ಓದಬಾರದಿತ್ತು); ಉಳಿದ ಎರಡು (ಆಗು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲ ಎಂಬ) ನೆರವೆಸಕಪದಗಳು ಅವುಗಳ ಬಳಿಕ ಮಾತ್ರ ಬರಬಲ್ಲುವು.
(3) ಆಗು ಎಂಬುದು ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಿ ಎಂಬ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬರುತ್ತದೆ; ಅದರ ಬಳಿಕ ಇರು ಪದದ ಇತ್ತು ಇಲ್ಲವೇ ಇದೆ ರೂಪ, ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಪದ - ಇವುಗಳಲ್ಲೊಂದು ಬರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ (ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ, ಮಾಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ).
ಇದಲ್ಲದೆ, ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುದು, ಬಾರದು, ಕೂಡದು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಬೇಕು ಮತ್ತು ಬೇಡ ಎಂಬ ಆರು ಪದಗಳ ಬಳಿಕ ಮಾತ್ರ ಆಗಿ ಎಂಬುದು ಬರಬಲ್ಲುದು, ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳಿಗೆ ತಿಳಿವಿನ ಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದಲ್ಲದೆ ಅರಿಕೆಯ ಹುರುಳು ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ; ಉಳಿದ ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಿಕ ಆಗಿ ಎಂಬುದು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಬೇಕು ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಡ ಪದದ ಬಳಿಕ ಆಗು ಪದದ ನಾಲ್ಕು ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ: (ಮಾಡಬೇಕಾಗಬಹುದು, ಮಾಡ ಬೇಕಾಗದಿರಬಹುದು, ಮಾಡಬೇಕಾಗಿರಬಹುದು, ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತಿರ ಬಹುದು, ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತಿದೆ, ಮಾಡಬೇಕಾಗಲಿದೆ, ಮಾಡಬೇಡ ವಾಗಿತ್ತು).
(4) ಇರು ಎಂಬುದು ಇಂತಹ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಇದ್ದಿರ ಎಂಬ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬರಬಲ್ಲುದು (ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದು, ಓದಲಿದ್ದಿರಬಹುದು, ಓದಿದ್ದಿರಬಹುದು); ಆದರೆ, ಇದರ ಬಳಿಕ ಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅರಿವಿನ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬೇಕು).
(5) ನಿಲುವಿನ ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಿಕ ನೇರವಾಗಿ ಇರು ಪದವನ್ನು ಅದರ ಇತ್ತು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಬಲ್ಲೆವು (ಓದಬೇಕಿತ್ತು); ಆದರೆ, ಅವುಗಳ ಬಳಿಕ ಆಗಿ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿದೆವಾದಲ್ಲಿ, ಇರು ಪದದ ಇದೆ ಮತ್ತು ಇತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ (ಓದಬೇಕಾಗಿತ್ತು, ಓದ ಬೇಕಾಗಿದೆ).
ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕೆಲವು ಎತ್ತುಗೆ
ಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಎರಡು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ:
ಓದಿರಬೇಕು
ಓದಿರಬಾರದು
ಓದಿರಕೂಡದು
ಓದಿರಬಹುದು ಓದುತ್ತಿರಬಹುದು ಓದುತ್ತಿರಬಾರದು ಓದುತ್ತಿರತಕ್ಕದ್ದು ಓದುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ ಓದಲಿರಬಾರದು ಓದಲಿರಬೇಕು ಓದಲಿರಬಹುದು ಓದದಿರಬಾರದು ಓದದಿರಬೇಕು ಓದದಿರಬಹುದು ಓದಬಹುದಿತ್ತು ಓದಬೇಡವಿತ್ತು ಓದಬೇಕಿಲ್ಲ ಓದಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಓದಬೇಕಾಯಿತು ಓದುತ್ತಿರಲಾರ ಓದದಿರಬೇಡ ಓದುತ್ತಿರಬಲ್ಲ ಓದದಿರಲಾರ ಓದುತ್ತಿರಲೊಲ್ಲ
ಓದಲಿರಲಿಲ್ಲ ಓದದಿರಲಿಲ್ಲ ಓದಬೇಕಿತ್ತು ಓದುತ್ತಿರಲೊಲ್ಲ
ಓದುತ್ತಿರಬೇಕು ಓದುತ್ತಿರಲಾರ
(2) ಮೂರು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ: ಓದಿರಬಹುದಿತ್ತು ಓದುತ್ತಿರಬೇಕಿತ್ತು ಓದದಿರಬಾರದಿತ್ತು ಓದಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಓದಬೇಡವಾಗಿತ್ತು ಓದಬಹುದಾಗಿದೆ ಓದಬಹುದಾಗಿತ್ತು ಓದಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ಓದಲಿದ್ದಿರಬಹುದು ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬೇಕು ಓದಲಿದ್ದಿರಬಹುದು ಓದಬೇಕಾಗಿದೆ ಓದಬೇಕಾಗಬಲ್ಲುದು ಓದದಿರಬಹುದಿತ್ತು ಓದಬೇಡವಾಗಬಲ್ಲುದು
(3) ನಾಲ್ಕು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ: ಓದುತ್ತಿರಬೇಕಾಗಿದೆ
ಓದದಿದ್ದಿರಬಹುದಿತ್ತು
ಓದದಿರಬೇಕಾಗಿದೆ ಓದದಿರಬೇಕಾಗಬಲ್ಲುದು ಓದಬೇಕಾಗಿರಲಿಲ್ಲ
(4) ಅಯ್ದು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳ ಬಳಕೆ: ಓದದಿದ್ದಿರಬಹುದಾಗಿತ್ತು ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬೇಕಾಗಿತ್ತು
ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದಿತ್ತು ಓದದಿರಬಾರದಾಗಿದೆ ಓದುತ್ತಿರಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ ಓದುತ್ತಿರಬೇಕಾಗಬಲ್ಲುದು
ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದಾಗಿತ್ತು ಓದುತ್ತಿದ್ದಿರಬೇಡವಾಗಿತ್ತು
5.6 ಎಸಕದ ಅಳವಿ
ಎಸಕರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ಎಸಕಗಳ ಅಳವಿಯನ್ನೂ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ (1) ಎಸಕದ ಒಳ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಅಳವಿಯನ್ನು
ತಿಳಿಸುವುದು, ಮತ್ತು (2) ಇಡೀ ಎಸಕದ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಎಂಬು ದಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(1ಕ) ಅವನು ಆ ಕಲ್ಲನ್ನು ಎತ್ತಿದ. (1ಚ) ಅವನು ಆ ಕಲ್ಲನ್ನು ಎತ್ತಿಬಿಟ್ಟ. (2ಕ) ಅವರು ಸಂಜೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. (2ಚ) ಅವರು ದಿನಾಲೂ ಸಂಜೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ.
(1ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೂ (1ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೂ ನಡುವೆ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕದ ಅಳವಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ, (1ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಎತ್ತಿ ಬಿಟ್ಟ ಎಂಬುದು (1ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಎತ್ತಿದ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉರುಬೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(2ಕ) ಮತ್ತು (2ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಅವು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಗಳ ಅಳವಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ; ಆದರೆ, ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಬೇರೆ ಬಗೆಯದು: (1ಕ) ಸೊಲ್ಲು ಮುಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು (2ಚ) ಸೊಲ್ಲು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ‘ಬಳಕೆ’ಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಅಳವಿ (ಇಟ್ಟಳದ ಅಳವಿ) (1ಚ), ಮತ್ತು ಇಡೀ ಎಸಕದ ಅಳವಿ (2ಚ) ಎಂಬುದಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ಹೇಳಬಹುದು.
5.6.1 ಇಟ್ಟಳದ ಅಳವಿ
ಎಸಕದ ಇಟ್ಟಳದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಹಂತಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪರಿಚೆಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
ಲೋಟ ಅರೆವಾಶಿ ತುಂಬಿದೆ.
(3ಕ) (3ಚ) ಬಾಗಿಲು ಪೂರಾ ತೆರೆದಿದೆ. (3ಟ) ಅವನು ತುಂಬಾ ಓದಿದ್ದಾನೆ.
ಆದರೆ, ಎಲ್ಲಾ ಎಸಕಪದಗಳನ್ನೂ ಈ ರೀತಿ ಹಂತಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಹುಟ್ಟು, ನಿಲ್ಲು,
ಹೊರಡು ಮೊದಲಾದ ಎಸಕಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂತಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಪದ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ:
*ಅದು ತುಂಬಾ ಹುಟ್ಟಿದೆ.
(4ಕ) (4ಚ) *ಅವನು ತುಂಬಾ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ. (4ಟ) *ಅವರು ತುಂಬಾ ಹೊರಟಿದ್ದಾರೆ.
(2) ಪೂರಾ, ಅರೆವಾಶಿ ಎಂಬಂತಹ ಅಳವಿಯ ಪದಗಳನ್ನು ಒಂದು ಬದಿ ಮುಚ್ಚಿರುವ ಹಂತಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಪೂರ್ತಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಬಾಗಿಲು ಎನ್ನಬಹುದು; ಆದರೆ, *ಪೂರ್ತಿ ಕುಣಿದ ಹುಡುಗ ಎನ್ನಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
5.6.2 ಎಸಕದ ಅಳವಿ
ಇಡೀ ಎಸಕದ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕೆಲವು ಹೊಲಬುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯವುಗಳೆಂದು ಗುಂಪಿಸ ಬಹುದು:
(1) ಬಳಕೆಯ ಎಸಕ: ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ನಡೆಸುವ ಬಳಕೆಯಿದೆ, ಇಲ್ಲವೇ ಇತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು; (2) ಮತ್ತೆ ಮಾಡಿದ ಎಸಕ: ಒಮ್ಮೆ ಮಾಡಿದ ಎಸಕವನ್ನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಮಾಡುವುದು; (3) ತಿರುತಿರುಗಿ ನಡೆಸಿದ ಎಸಕ: ಒಂದು ಎಸಕವನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಸುವುದು; ಮತ್ತು (4) ಹಂಚಿಕೆಯ ಎಸಕ: ಒಂದೇ ಎಸಕವನ್ನು ಹಲವು ಪಾಂಗುಗಳು ನಡೆಸುವುದು.
ಈ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಹೊಲಬುಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ
ಎಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ:
5.6.3 ಬಳಕೆಯ ಎಸಕ
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪಗಳಿಗೆ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳೂ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೇಲೆ (5.2.2)ರಲ್ಲಿ ನೋಡಿರುವೆವು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ (5)ನೇ ಸೊಲ್ಲನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(5) ಅವನು ಸಾಲೆಗೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. (5ಕ) ಅವನು ಇವತ್ತು ಸಾಲೆಗೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
(5ಚ) ಅವನು ಸಾಲೆಗೆ ದಿನಾಲೂ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
(5)ನೇ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಿವೆ: ‘ಅವನು ಇವತ್ತು ಒಂದು ದಿವಸ ಸಾಲೆಗೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳೊಂದು; ಮತ್ತು ‘ಅವನು ದಿನಾಲೂ ಸಾಲೆಗೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು ಇನ್ನೊಂದು.
(5)ನೇ ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅದರಲ್ಲಿ ಈ ಹುರುಳುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಎಡೆಕೊಡುವ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ತೋರಿಸಿಕೊಡಬಹುದು: ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಇವತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (5ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಇದೆ, ಮತ್ತು ದಿನಾಲೂ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವ (5ಚ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು ಮಾತ್ರ ಇದೆ. ಎಂದರೆ, ಈ ಪರಿಚೆಕಂತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ, (5)ನೇ ಸೊಲ್ಲಿನ ಇಪ್ಪುರುಳು ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುಸೊಲ್ಲಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಬ ಗಳಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ, ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳೂ ಬರಬಲ್ಲುದು. ಈ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಸೊಲ್ಲು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲೇನೇ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಂದರೆ, ಈಪೊತ್ತಿನ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
(1) ನಿಜಕ್ಕೂ ಈ ಹುರುಳು ಬಂದಿರುವಲ್ಲಿ ಅದು ಎಸಕದ ಹೊತ್ತನ್ನೇ ತಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲೂ ನಡೆದಿರಬಲ್ಲುದು, ಮತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬಹುದು.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಅದು ಈಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ (ಇಲ್ಲವೇ ಮುಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ನಡೆಯ ದಿರಲೂ ಸಾದ್ಯವಿದೆ; ಯಾಕೆಂದರೆ, ಬಳಕೆಯ ಎಸಕಕ್ಕೆ ಹೊರಪಡಿಕೆಗಳೂ ಇರ ಬಲ್ಲುವು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(6) ಈ ಅಂಗಡಿಯ ಬಾಗಿಲು ದಿನಾಲೂ ಎಂಟು ಗಂಟೆಗೆ ತೆರೆಯು ತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಇವತ್ತು ಶೆಟ್ಟರು ಬೊಂಬಾಯಿಗೆ ಹೋಗಿರುವ ಕಾರಣ, ತೆರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
(2) ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡುವುದಾದರೆ, ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳನ್ನು ತಿಳಿಸಿರುವಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಸಕ ಹಲವು ಬಾರಿ (ದಿನಾಲೂ) ನಡೆಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆಯಾದ ಕಾರಣ, ಅದು ಎಸಕಗಳಿಗಿರುವ ಹೊತ್ತಿನ
ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಹೇಳಬಲ್ಲೆವು, ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ವಿಶಯ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ:
(3) ಹಿಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ, ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯದಿರುವ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ಸುಳುರೂಪಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
(7ಕ) ಅವನು ಕಳೆದ ವರ್ಶ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ. (7ಚ) ಆಕೆ ನನ್ನನ್ನು ಕಂಡಾಗಲೆಲ್ಲ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಳು. (7ಟ) ಆತ ದಿನಾಲೂ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಣಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದ. (7ತ) ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಸ್ಸುಗಳೆಲ್ಲ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಬರು
ತ್ತಿದ್ದುವು.
ಮೇಲಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ, ಮತ್ತು ಈಗ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಒಳಹುರುಳಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, (7ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಅವನು ಈ ವರ್ಶ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಾ ಇಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳಿದೆ.
ಆದರೆ, ಈಪೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ
ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಿರುವ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಗಳಿಗೆ ಈಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವಂತಹ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವಂತಹ ಹುರುಳೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(8ಕ) ಅವಳ ಕಯ್ಯಲ್ಲಿ ಕಾಜು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಡೆಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. (8ಚ) ನಾನು ಹೋಗುವಾಗಲೆಲ್ಲ ಅವನು ಓದುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. (8ಟ) ಆತ ಶಾಲೆಗೆ ಹೊರಟಾಗಲೆಲ್ಲ ಬೆಕ್ಕು ಅಡ್ಡಬರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂಬೊತ್ತನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನ ಪದಕಂತೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ, ಅವು ಮುಂಬೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕ ವನ್ನು ತಿಳಿಸಬಲ್ಲುವು:
(9ಕ) ಬರುವ ವರ್ಶ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬಯ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿರುತ್ತೇನೆ. (9ಚ) ಮಳೆಗಾಲ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ನಾವು ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿಗೆ ದಿನಾಲೂ
ಬರುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ.
(4) ಈಪೊತ್ತಿನ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ ಈ ರೀತಿ ಅದಕ್ಕೆ ಈಪೊತ್ತಿನ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಬರುವ ಕಾರಣ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಈಪೊತ್ತಿನ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ ಅದಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೊದಲಾಗಿರುವ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(10ಕ) ಈ ಪಾರ್ಕಿಗೆ ಹಲವು ಮಂದಿ ಬರುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. (10ಚ) ಈ ಪಾರ್ಕಿಗೆ ಹಲವು ಮಂದಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. (11ಕ) ಆತ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೇ ಏಳುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. (11ಚ) ಆತ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೇ ಏಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಮೇಲೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಸೊಲ್ಲುಗಳೂ ಈಪೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಆದರೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮೊದಲಾಗಿರುವಂತಹ ಬಳಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸ ಬಹುದು.
(5) ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇರು ಪದದ ರೂಪಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಬಳಸಿದಾಗ, ಅದಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೇಲೆ (5.3.4)ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿತ್ತು; ಇದೇ ಸಿಕ್ಕಲು ರೂಪಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯ ಹುರುಳು ಸಿಗುವುದನ್ನು ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮುಂದು ವರಿಯುವ ಎಸಕಕ್ಕೂ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂದವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು: ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕ ಒಂದು ಎಸಕ ವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಹಲವು ಎಸಕಗಳ ಒಂದು ಗುಂಪಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಬರುತ್ತದೆ.
(6) ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕ, ಮತ್ತು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕ ಎಂಬ ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಎಸಕ ಪದಗಳ ಪದರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, ಕೆಲವು ಸೊಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಈ ಎರಡು ಹುರುಳುಗಳೂ ಬರಬಲ್ಲುದಾಗಿದ್ದು, ಅವು ಇಪ್ಪುರುಳಿಗೆ ಎಡೆಕೊಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಹಾಗೆ, ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಎಸಕಪರಿಚೆಗಳನ್ನು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ವನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(12ಕ) ಈ ಬಸ್ಸು ಇವತ್ತು ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ. (12ಚ) ಈ ಬಸ್ಸು ಯಾವಾಗಲೂ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತದೆ.
(13ಕ) ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ನಾನು ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಏಳುತ್ತೇನೆ. (13ಚ) ನಾನು ದಿನಾಲೂ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಏಳುತ್ತೇನೆ.
ಮೇಲೆ (ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕ ವೊಂದನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕ ವನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ; ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ (ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಇವತ್ತು ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಮತ್ತು ನಾಳೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎಂಬ ಹೊತ್ತಿನ ಎಸಕಪರಿಚೆಗಳಿಗೂ (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಯಾವಾಗಲೂ ಮೂರು ಗಂಟೆಗೆ ಮತ್ತು ದಿನಾಲೂ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗೆ ಎಂಬ ಹೊತ್ತಿನ ಎಸಕಪರಿಚೆಗಳಿಗೂ ನಡುವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಎಸಕಪರಿಚೆಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ, ಈ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿರುವ ‘ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕ’ ಮತ್ತು ‘ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕ’ ಎಂಬ ಇಪ್ಪುರುಳೂ ಇಲ್ಲವಾಗಿದೆ.
(7) ಈ ರೀತಿ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬಳಕೆ ಯಲ್ಲಿರುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬೇರೆಯೂ ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಎಸಕ ಗಳನ್ನು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(14ಕ) ಸೂರ್ಯನು ಮೂಡುದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡುತ್ತಾನೆ. (14ಚ) ಈ ಉಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಲೀಟರ್ ಹಿಡಿಸುತ್ತದೆ. (14ಟ) ಆರಕ್ಕೆ ಮೂರು ಸೇರಿಸಿದರೆ ಒಂಬತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. (14ತ) ಆಕೆ ವೀಣೆಯನ್ನು ತುಂಬಾ ಚನ್ನಾಗಿ ಬಾರಿಸುತ್ತಾಳೆ. (14ಪ) ಆತನಿಗೆ ಕೋಪ ಬಹಳ ಬೇಗ ಬರುತ್ತದೆ.
ಮೇಲೆ ಮೊದಲ ಮೂರು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ (14ಕ-ಟ) ನಿಜಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಎರಡು ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ (14ತ-ಪ) ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪರಿಚೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಎಸಕರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಈ ಎಸಕಗಳೂ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕಗಳ ಹಾಗೆ ಹಿಂದೆಯೂ ನಡೆದಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮುಂದೆಯೂ ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(8) ಎಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ನಡುರೂಪಗಳಿಗೂ ಈ ರೀತಿ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕ, ಬಳಕೆಯ ಎಸಕ, ನಿಜಸಂಗತಿಯ ಎಸಕ, ಮತ್ತು ಪರಿಚೆ ಎಸಕ ಎಂಬ ಈ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಬಳಕೆಗಳಿರಬಲ್ಲುವು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
(ಕ) ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪ:
(15ಕ) ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ನೀವು ಓದುವ ಪುಸ್ತಕ ಯಾವುದು? (15ಚ) ಇದು ಅವನು ದಿನಾಲೂ ಓದುವ ಪುಸ್ತಕ. (15ಟ) ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸೂರ್ಯ ಮೂಡುವ ದಿಕ್ಕು ಯಾವುದು? (15ತ) ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಚನ್ನಾಗಿ ಹಾಡುವ ಹುಡುಗಿಯರು ಇಬ್ಬರಿದ್ದಾರೆ.
ಓದುವ ಎಂಬ ಓದು ಪದದ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಪರಿಚೆರೂಪವನ್ನು (15ಕ) ದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಿರುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು, ಮತ್ತು (15ಚ)ದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಮೂಡು ಪದದ ಅಂತಹದೇ ರೂಪವಾದ ಮೂಡುವ ಎಂಬುದನ್ನು (15ಟ)ದಲ್ಲಿ ನಿಜಸಂಗತಿಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು, ಹಾಡು ಪದದ ಅಂತಹದೇ ರೂಪವಾದ ಹಾಡುವ ಎಂಬುದನ್ನು (15ತ)ದಲ್ಲಿ ಪರಿಚೆ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸ ಲಾಗಿದೆ.
(ಚ) ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪ:
(16ಕ) ಇವತ್ತು ಸಂಜೆ ನೀವು ಕಾಣುವುದು ಯಾರನ್ನು? (16ಚ) ದಿನಾಲೂ ನೀವು ಕಾಣುವುದು ಯಾರನ್ನು? (16ಟ) ಕಾವೇರಿ ನದಿ ಹುಟ್ಟುವುದು ಕೊಡಗಿನಲ್ಲಿ. (16ತ) ಆತ ಚನ್ನಾಗಿ ಹಾಡುವುದು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ.
ಕಾಣುವುದು, ಹುಟ್ಟುವುದು ಮತ್ತು ಹಾಡುವುದು ಎಂಬ ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ಉದು-ಹೆಸರುರೂಪಗಳನ್ನೂ (16ಕ-ತ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ನಾಲ್ಕು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
(9) ಬಳಕೆಯ ಎಸಕಕ್ಕೂ ನಿಜಸಂಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕಕ್ಕೂ ನಡು
ವಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇನೆಂಬುದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ:
(17ಕ) ಎಣ್ಣೆ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ತೇಲುತ್ತದೆ. (17ಚ) ಯಾವುದೇ ಒಂದು ದ್ರವ ಎಣ್ಣೆಯಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅದು ನೀರಿನ
ಮೇಲೆ ತೇಲುತ್ತದೆ.
(17ಟ) ಸೆಟ್ಟರು ಎರಡು ಗಂಟೆಗೆ ಅಂಗಡಿ ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. (17ತ) *ಯಾರಾದರೂ ಸೆಟ್ಟರಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಎರಡು ಗಂಟೆಗೆ ಅಂಗಡಿ
ಬಾಗಿಲು ಮುಚ್ಚುತ್ತಾರೆ.
ನಿಜಸಂಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ (17ಕ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ (17ಚ)ದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದಂತಹ ಹುರುಳಿದೆ; ಆದರೆ, ಬಳಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ (17ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ (17ತ)
ಸೊಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವಂತಹ ಹುರುಳಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಸೊಲ್ಲು ಗಳೂ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
5.6.4 ಮತ್ತೆ ನಡೆಸಿದ ಎಸಕ
ಕೂಡುಪದಗಳ ಮೊದಲನೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಮಾರ್-ಮರು ಎಂಬುದನ್ನು ಬಳಸಿರುವಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಹುರುಳುಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ: ಎಸಕವನ್ನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಹುರುಳು; ಮತ್ತು ಅದರ ಎದುರೆಸಕವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಇನ್ನೊಂದು ಹುರುಳು. ಈ ಎರಡು ಕಡೆಗಳಲ್ಲೂ ಎಸಕದ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆಯೆಂದು ಹೇಳ ಬಹುದು.
(18ಕ) ನಿನ್ನೆ ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸವನ್ನೇ ಇವತ್ತು ಮಾರೆಸಗಬೇಕಾಗಿದೆ.
(18ಚ) ನಾನು ಹೇಳಿದುದಕ್ಕೆ ಆತ ಮಾರ್ನುಡಿಯಲಿಲ್ಲ.
5.6.5 ತಿರುತಿರುಗಿ ನಡೆಸಿದ ಎಸಕ
ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಸುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಹಲವು ಹೊಲಬುಗಳಿವೆ; ಅವು ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ:
(1) ಆಡು ಪದವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಉಂಟುಮಾಡಿರುವ ಕೂಡುಪದಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಟ್ಟಳದ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹುರುಳಿರುತ್ತದೆ; ಎಸಕ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವುದನ್ನು ಅದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(19ಕ) ಅವನು ತಿರುಗಿದ. (19ಚ) ಅವನು ತಿರುಗಾಡಿದ. (20ಕ) ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವನು ಕೂಗಿದ. (20ಚ) ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳಿ ಅವನು ಕೂಗಾಡಿದ.
ಮೇಲಿನ (ಕ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದಗಳು ಮಾತ್ರವೇ ಬಂದಿದ್ದು, ಒಮ್ಮೆ ಜರಗಿದ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಅವು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಡು ಪದ ಬಂದಿದ್ದು, ಅಂತಹವೇ ಎಸಕಗಳು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಳಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಆಡು ಪದ ಇಂತಹದೇ ಅಳವಿಯ ಹುರುಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ:
(21ಕ) ಅಯ್್ಸಕ್ರೀಂ ತಂದುದನ್ನು ನೋಡಿ ಮಕ್ಕಳು ಕುಣಿದಾಡಿದರು. (21ಚ) ಸಾಕಶ್ಟು ಕುಡಿದುದರಿಂದಾಗಿ ಆತ ತೂರಾಡುತ್ತಿದ್ದ.
ಆದರೆ, ಎರಡು ಪಾಂಗುಗಳಿರುವ ಎಸಕಪದಗಳಿಗೆ ಆಡು ಪದವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ದಾಗ, ಅವು ಈ ರೀತಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದ ಎಸಕಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಬದಲು, ಆ ಎಸಕಗಳನ್ನು ಇಬ್ಬರೂ ಒಬ್ಬರ ಮೇಲೊಬ್ಬರು ನಡೆಸಿದರು ಎಂಬ ಹುರುಳು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ:
(21ಟ) ಎರಡು ಕಡೆಯವರೂ ಸೇರಿ ಹೊಡೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. (21ತ) ರಾಜುವೂ ಹರಿಯೂ ಗುದ್ದಾಡಿದರು.
(21ಟ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಹೊಡೆದರು’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ, ಮತ್ತು (21ತ) ಸೊಲ್ಲಿಗೆ ‘ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಗುದ್ದಿದರು’ ಎಂಬ ಹುರುಳಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
(2) ಎಸಕಪದಗಳ ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪವನ್ನು ಬಳಸುವುದು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆ. ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು ಈ ರೀತಿ ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಯಾಗುತ್ತವೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(22ಕ) ಹೇಳಿ ಹೇಳಿ ನನಗೆ ಸಾಕಾಯಿತು. (22ಚ) ತಿಂದು ತಿಂದು ಹೊಟ್ಟೆ ಬಿರಿಯುವ ಹಾಗಾಯಿತು. (22ಟ) ಅತ್ತತ್ತು ಆಕೆಯ ಕಣ್ಣು ಕೆಂಪಾಗಿದೆ.
ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳು ದು ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವು ದಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ತೆರೆಯುಲಿಯೊಂದಿದ್ದರೆ, ಅವುಗಳ ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಮೊದಲನೇ ಎಸಕಪದದಿಂದ ದು ಬಿದ್ದುಹೋಗುತ್ತದೆ:
(23ಕ) ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ ತೆಗೆತೆಗೆದು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. (23ಚ) ದುಡಿದುಡಿದು ಆತನ ಬೆನ್ನು ಬಾಗಿದೆ. (23ಟ) ಬರೆಬರೆದು ಅವನ ಕಯ್ ಸೋತಿತು. (23ತ) ಕುಣಿಕುಣಿದು ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ.
ತಿರುತಿರುಗಿ, ಮೊಳಮೊಳಗಿ ಎಂಬವುಗಳಲ್ಲಿ ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆಯ ಬರಿಗೆ
ಕಂತೆಯೇ ಬಿದ್ದುಹೋಗಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
(3) ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವೆಣಿಕೆಯ ಒಟ್ಟನ್ನು ಬಳಸುವುದ ರಿಂದಲೂ ಅದು ತಿಳಿಸುವ ಎಸಕ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹುರುಳು ಸಿಗಬಲ್ಲುದು. ಇದನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
(24ಕ) ಅವನು ಸಾಯುತ್ತಾ ಇದ್ದಾನೆ - ಇನ್ನೂ ಸತ್ತಿಲ್ಲ. (24ಚ) ಜನರು ಸಾಯುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ - ಹಲವು ಮಂದಿ ಸತ್ತರು. (25ಕ) ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಾ ಇದ್ದಾನೆ - ಇನ್ನೂ ದಾಟಿಲ್ಲ. (25ಚ) ಹೊಳೆ ದಾಟುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ - ಹಲವು ಮಂದಿ ದಾಟಿದ್ದಾರೆ.
(24ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಓರೆಣಿಕೆಯ ಆನೆ ಒಟ್ಟು ಬಳಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕೆ ‘ಇನ್ನೂ ಸತ್ತಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, (24ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಎಸಕಪದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವೆಣಿಕೆಯ ಆರೆ ಒಟ್ಟು ಬಂದಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕೆ ‘ಹಲವು ಮಂದಿ ಸತ್ತರು’ ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳೂ ಸಿಗಬಲ್ಲುದು (ಎಂದರೆ, ‘ಸಾಯುವ ಎಸಕ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದಿದೆ’ ಎಂಬ ಹುರುಳೂ ಸಿಗ ಬಲ್ಲುದು), ಮತ್ತು ‘ಇನ್ನೂ ಯಾರೂ ಸತ್ತಿಲ್ಲ’ (ಸಾಯುವ ಎಸಕ ಇನ್ನೂ ನಡೆ ದಿಲ್ಲ) ಎಂಬ ಒಳಹುರುಳೂ ಸಿಗಬಲ್ಲುದು.
(25ಕ-ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲೂ ಇಂತಹದೇ ಒಳಹುರುಳಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಾಣಿಸು
ತ್ತದೆ.
(4) ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕ ಮತ್ತು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕಗಳ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಎತ್ತುಗೆಗಾಗಿ, ಕೆಳಗಿನ ಸೊಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು:
(26ಕ) ಅವನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಿಂದ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. (26ಚ) ನಾನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
(26ಕ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಓಡುವ’ ಎಸಕ ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಿಂದಲೂ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಒಂದು ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, (26ಚ) ಸೊಲ್ಲು ‘ಹೇಳುವ’ ಎಸಕ ಅರ್ದ ಗಂಟೆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆದಿದೆಯೆಂಬುದಾಗಿ ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ, ತಿರುತಿರುಗಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಲವು ಬಾರಿ ನಡೆಯುವ ಎಸಕದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ, ಮುಂದುವರಿಯುವ ಎಸಕದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ:
(26ಟ) *ನಾನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಿಂದ ತಿರುತಿರುಗಿ ಓಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. (26ತ) ನಾನು ಅರ್ದ ಗಂಟೆಯಿಂದ ತಿರುತಿರುಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
(26ಟ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು (26ಕ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ, (26ತ) ಸೊಲ್ಲನ್ನು (26ಚ) ಸೊಲ್ಲಿನ ಹುರುಳಿನಲ್ಲೇ ಬಳಸಲು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಬಾರಿ, ಸಲ, ತಡವೆ ಮತ್ತು ಸಾರಿ ಎಂಬ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಎಸಕದ
ಅಳವಿಯನ್ನು ಎಣಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ:
(27ಕ) ಮೂರು ಬಾರಿ ಕದ ತಟ್ಟಿದ. (27ಚ) ನಾಲ್ಕು ಸಾರಿ ಇಲ್ಲಿವರೆಗೆ ಬಂದು ಹೇಳಿದ. (27ಟ) ಮೂರು ತಡವೆ ನೀವಿದ್ದೀರೋ ಎಂದು ನೋಡಿ ಹೋದ. (27ತ) ಅವನು ಹತ್ತು ಸಲ ಕರೆದರೂ ಬರಲಿಲ್ಲ.
5.6.6 ಹಂಚಿಕೆಯ ಎಸಕ
ಹಂಚಿಕೆಯ ಎಸಕವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಸಕರೂಪಗಳ ಬಳಕೆಯಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲು, ಪಾಂಗುಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸುವ ಹೆಸರುಪದಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲವೇ ಅವು ಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಎಣಿಕೆಪದಗಳನ್ನು ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಹುರುಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲಾಗುವುದು:
(28ಕ) ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿಕೆ ಕೊಟ್ಟು ಬಂದ. (28ಚ) ಮನೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿಕೆ ಕೊಟ್ಟು ಬಂದ. (29ಕ) ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹೊಡೆತ ಬಿತ್ತು. (29ಚ) ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಎರಡೆರಡು ಹೊಡೆತ ಬಿತ್ತು.
ಮೇಲೆ (ಚ) ಸೊಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಮನೆಮನೆಗೆ, ಮತ್ತು ಎರಡೆರಡು ಎಂಬ ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪಗಳು ಎಸಕದ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
5.6.7 ತಿರುಳು
ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆ, ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳ, ಆಡುಗನ ನಿಲುವು, ಮತ್ತು ಎಸಕದ ಅಳವಿ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಮುಕ್ಯ ವಿಶಯಗಳನ್ನು ಎಸಕಪದಗಳ ಹುರುಳಿನ ಮೂಲಕ, ಅವುಗಳ ಪದರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ನೆರವು ಪದಗಳ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಪಸುಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯನ್ನು ಎಸಕಪದಗಳಿಗಿರುವ ಮುಂಬೊತ್ತು ಮತ್ತು ಹಿಂಬೊತ್ತು ಎಂಬ ಎರಡು ಪದರೂಪಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಎಸಕ
ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮುಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ಮೊದಲು ನಡೆದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಿಂಬೊತ್ತಿನ ರೂಪ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಇರು ಪದದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾತ್ರ, ಮುಂಬೊತ್ತು, ಹಿಂಬೊತ್ತು, ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತು ಎಂಬ ಮೂರು ಹೊತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಿದ್ದು, ಅವು ಇರು ಪದ ತಿಳಿಸುವ ಇರುಹ ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಬಳಿಕ, ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು, ಮತ್ತು ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವಂತಹ ತಿಳಿವಿನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿರುತ್ತದೆಯೆಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ. ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಎಸಕಪದದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪಗಳಿಗೆ ಇರು ಪದದ ಪದರೂಪಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಎಸಕಪದದ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಎಸಕದ ತೊಡಗಿಕೆಯನ್ನು, ಒಡನೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಮುಂದುವರಿಕೆಯನ್ನು, ಮತ್ತು ಮೊದಲೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ; ಇದಲ್ಲದೆ, ಈ ಮೂರು ಎಸಕದ ತುಂಡುಗಳು ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನ ಪತ್ತುಗೆಯಲ್ಲಿ (ಸೊಲ್ಲುಹೊತ್ತಿನ ಮೊದಲು, ಬಳಿಕ ಇಲ್ಲವೇ ಅದೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ) ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವುಗ ಳೊಂದಿಗೆ ಬರುವ ಇರು ಪದದ ಹಿಂಬೊತ್ತು, ಮುಂಬೊತ್ತು, ಮತ್ತು ಈಪೊತ್ತಿನ ಪದರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಎಸಕಪದಗಳ ಹುರುಳಿನ ಮೂಲಕವೂ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳವನ್ನು ತಿಳಿಸ ಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಅದಕ್ಕೂ ಅವುಗಳ ಪದರೂಪಗಳು ತಿಳಿಸುವ ಹೊತ್ತಿನ ಇಟ್ಟಳಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಎಂತಹ ತಿಕ್ಕಾಟಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸ ಲಾಗಿದೆ.
ಆಡುಗನ ನಿಲುವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಮುಕ್ಯವಾಗಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಮಾರೆಸಕದ ಜೋಡಿಸುವ ರೂಪದೊಂದಿಗೆ ಬೇಕು, ಬಹುದು, ತಕ್ಕದ್ದು, ಬಾರದು, ಕೂಡದು ಮೊದಲಾದ ಬೇರೆ ಕೆಲವು ನೆರವೆಸಕಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಸಕಪದರೂಪಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತೆ ಎಂಬ ಒಟ್ಟನ್ನು ಸೇರಿಸಿಯೂ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಡುಗನ ಅರಿವು, ಒತ್ತಾಸೆ, ಮತ್ತು ಅಳವು ಎಂಬ ಮೂರು ಬಗೆಯ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಈ ಪದ ಮತ್ತು ಒಟ್ಟುಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ತಿಳಿಸಲು ಬರುತ್ತದೆ.
ಎಸಕದ ಅಳವಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಎಸಕಪದಗಳ ಕೆಲವು ಪದರೂಪ ಗಳನ್ನು, ಇರು ನೆರವೆಸಕಪದವನ್ನು, ಮತ್ತು ಎಸಕಪದಗಳ ಇಮ್ಮಡಿ ರೂಪ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.